Thứ Sáu, ngày 09/12/2016 23:01 PM (GMT+7)

Hương vị chanh đào trong tiết thu

authorBài, ảnh: Tạ Quang Đạo Thứ Tư, ngày 07/10/2015 13:30 PM (GMT+7)
Sự kiện: Ẩm thực Việt

(Dân Việt) Bao đời nay, với đồng bào dân tộc Mường tỉnh Hòa Bình quê tôi, quả chanh đào luôn gần giũ, gắn bó thân thương trong đời sống của người dân, mang lại nhiều công dụng và là thứ hương vị rất riêng ở vùng đất này.

   

Tôi nghe người già trong bản kể, từ khá sớm, người Mường ở Hòa Bình đã biết đến những công dụng của quả chanh đào. Nên trong y lý truyền thống của các thầy mo, loại quả này còn được coi là thứ “thần dược” đặc trị các bệnh về đường hô hấp, cảm mạo nhất là ho kéo dài.

Vậy nên, hàng năm, mỗi độ thu về cùng là mùa thu hoạch chanh đào. Ngoài sử dụng chanh để pha nước uống, pha chế nước chấm, tắm gội.... Các gia đình đều chuẩn bị cho mình những lọ chanh đào ngâm để sử dụng quanh năm. Điểm đặc biệt của chanh đào là có thể dùng ngâm cùng với mật ong, muối tinh, đường kính… Trong đó, phổ biến nhất là chanh đào ngâm đường kính, hoặc có điều kiện thì ngâm với mật ong.

 huong vi chanh dao trong tiet thu hinh anh 1

Chanh đào trước khi ngâm đường phải được rửa sạch và để ráo nước.

Nhớ ngày bà nội tôi còn sống, cứ đến tiết thu này là mùa tranh đào chín rộ, một mình nội cặm cụi ra vườn chọn lựa những trái to tròn căng vỏ đem vào rửa sạch. Sau khi để ráo nước, nội đem ngâm chanh đào vào các chai lọ, đem cất đi chờ khi ngấu mới cho cả nhà cùng sử dụng.

Theo kinh nghiệm của nội, cần khéo léo lựa chọn những quả chanh mọng nước, vỏ màu vàng nghệ. Bởi những quả đó ruột luôn có màu hồng đào và có tác dụng tốt hơn các quả chanh khác. Sau đó, chanh đào được rửa sạch, để ráo nước rồi cứ nguyên quả đem ngâm cùng đường kính, cứ một lớp chanh lại đến một lớp đường. Lọ chanh đào sẽ được đậy kín và cất vào chỗ mát. Chanh đào ngâm đạt chất lượng là vỏ ngoài phải săn, có màu vàng tươi, ruột hơi ráo nước. Mỗi khi ai đó trong nhà bị ho, khản tiếng là nội lại nhắc mang chanh đào ngâm đường ra sử dụng. Quả chanh đào khi đó có thể dùng trực tiếp để ngậm hoặc thêm chút mật ong rồi đem hấp cơm.

Gắn liền với tuổi thơ tôi là vị ngọt mát, chua dịu cùng mùi thơm rất đặc trưng của trái chanh đào ngâm đường kính. Sau ngày nội mất, thói quen ngâm chanh đào vẫn được mọi người trong gia đình tôi duy trì thường xuyên như một loại thuốc “gia truyền”, đơn giản mà hiệu quả trong tủ thuốc gia đình.

Ngoài lấy quả thì các bộ phận khác của cây chanh đào, từ rễ, vỏ thân cây, lá, hạt chanh… cũng đều được người quê tôi coi là những vị thuốc đông y có giá trị. Điều này, phải tới lúc trưởng thành tôi mới biết. Khi thời tiết giao mùa, cơ thể mỏi mệt, chỉ cần nấu một nồi nước lá xông với thành phần chính là lá chanh đào cùng một số loại lá khác như lá bưởi, sả, hương nhu… thì sẽ giúp phục hồi sức khỏe rất nhanh.

Mộc mạc và bình dị như chính những người dân chất phác quê tôi, quả chanh đào thực sự đã trở thành thứ quả gần gũi thân quen, đem lại một hương vị nhẹ nhàng không thể thiếu với cuộc sống người dân quê tôi mỗi độ thu về.

Xem bình luận
dân dã mà hiệu quả nhỉ!!!
Bình luận có 0 phản hồi
Món quà là quả chanh, tuy nhỏ nhưng đậm hồn quê!
Bình luận có 0 phản hồi
nghe đến hai từ chanh đào này mà thấy nó thân thương, gần gũi như quê mình vậy.
Bình luận có 0 phản hồi