Thứ Tư, ngày 22/01/2020 02:37 AM (GMT+7)

Dịch giả Trần Đình Thắng kỳ công dịch sách của triết gia Áo nổi tiếng Wittgenstein

authorM.T Chủ Nhật, ngày 08/12/2019 16:50 PM (GMT+7)

(Dân Việt) Có thể nói, dịch giả Trần Đình Thắng là người đầu tiên đem Wittgenstein tới Việt Nam một cách chính thức qua việc dịch và xuất bản cuốn Luận văn Logic-Triết học (NXB Đà Nẵng - Domino Books).

   

Ngày 8/12, tại Café Thứ Bảy (số 38 Võ Văn Tần, Quận 3, TP. HCM) diễn ra buổi ra mắt sách Những tìm sâu Triết học và giao lưu với dịch giả Trần Đình Thắng.

Ludwig Wittgenstein (1889-1951) là một trong những triết gia hàng đầu của thế kỷ XX. Ông được xem là người đặt nền móng cho “bước ngoặt ngôn ngữ” trong lịch sử triết học phương Tây hiện đại và giữ vai trò đặc biệt trong triết học phân tích và triết học ngôn ngữ.

 dich gia tran dinh thang ky cong dich sach cua triet gia ao noi tieng wittgenstein hinh anh 1

Cuốn Những tìm sâu triết học do NXB Đà Nẵng ấn hành, được xem là công trình dịch thuật công phu.

Có thể nói, dịch giả Trần Đình Thắng là người đầu tiên đem Wittgenstein tới Việt Nam một cách chính thức qua việc dịch và xuất bản cuốn Luận văn Logic-Triết học (NXB Đà Nẵng - Domino Books). Tác phẩm này được nhóm Vienna (với các nhà triết học M.Schlick, G. Bergmann, R. Carnap, K. Godel, F. Waismann...) xem như “kinh thánh”. Tuy nhiên, chính tác phẩm Những tìm sâu Triết học (Philosophical Investigations) mới là công trình mang lại Wittgenstein danh hiệu “Triết gia của những triết gia”.

Việc chuyển ngữ hai cuốn sách  thứ hai của Wittgenstein đã là một việc dũng cảm, như dịch giả nói: “Thực sự, cả Luận văn Logic-Triết học lẫn Những tìm sâu Triết học đều rất khó hiểu đối với phần lớn người đọc bình thường, chưa kể những trở ngại về ngôn ngữ ký hiệu logic trong Luận văn Logic-Triết học và lối ngôn ngữ đời thường ngây thơ chết người trong Những tìm sâu Triết họcLuận văn Logic-Triết học Những tìm sâu Triết học thuộc về các giai đoạn khác nhau trong tiến trình tư tưởng của Wittgenstein song Luận văn Logic-Triết học khá ngắn với khoảng 80 trang, được viết có hệ thống và mỗi câu được viêt dưới dạng một cách ngôn.”

 dich gia tran dinh thang ky cong dich sach cua triet gia ao noi tieng wittgenstein hinh anh 2

Dịch giả Trần Đình Thắng kỳ công dịch các tác phẩm của nhà triết học Áo Wittgenstein.

Trần Đình Thắng đã miệt mài dịch Wittgenstein như một đam mê và thách thức bản thân. Từ việc dịch Luận văn Logic-Triết học đến Những tìm sâu Triết học, Trần Đình Thắng dường như đã mang tư tưởng của Wittgenstein đến Việt Nam một cách trọn vẹn. Bản dịch Những tìm sâu Triết học quả thực rất công phu với mục lục chi tiết hơn so với bản gốc, phân thành các chương cho phép người đọc dễ dàng tìm kiếm, bảng chỉ mục khá dài (gần 40 trang), bảng từ vựng đối chiếu Anh-Việt, Việt- Anh đủ làm cơ sở xây dựng từ điển Wittgenstein sau này.

Điều đặc biệt là Trần Đình Thắng đã hạn chế tối đa thuật ngữ Hán-Việt trong cuốn sách triết học này (đồng thời với việc xây dựng từ điển Wittgenstein), cách làm này chắc sẽ khiến người đọc ít nhiều ngỡ ngàng hoặc sốc.

 dich gia tran dinh thang ky cong dich sach cua triet gia ao noi tieng wittgenstein hinh anh 3

Luận văn Logic - Triết học.

Như nhà nghiên cứu Phạm Tấn Xuân Cao đã nhận xét: “Với tôi, đây là một ca rất hiếm trong việc chuyển ngữ các kinh điển triết học phương Tây về Việt Nam. Trước đây từng có dịch giả Nguyễn Quỳnh ở Mỹ, người cũng đã nỗ lực sử dụng tiếng Việt đến mức tối đa để chuyển ngữ Wittgenstein hay Husserl, nhưng phải đến Trần Đình Thắng, một tay dịch rất can đảm khi mà qua bản dịch đầu tiên tiến hành chuyển ngữ kiệt tác thời kỳ đầu của Wittgenstein đã cố gắng làm nên một bản dịch đậm chất tiếng Việt nhất có thể, và sự can đảm ấy, ở bản dịch dưới đây, không những góp phần hoàn thiện, về cơ bản, chân dung Wittgenstein ở Việt Nam, mà còn xác lập cả phong cách dịch khó có thể lẫn lộn vào đâu được ngay từ tiêu đề tác phẩm, dịch Untersuchungen ra thành “những tìm sâu” thì tôi bái phục.

Còn GS.TS Lê Huy Bắc nhận xét: “Wittgenstein là mội vĩ nhân, đương nhiên sách ông khó đọc, cứ đọc chầm chậm sẽ hiểu, còn nếu chưa hiểu được thì sẽ biết được giới hạn của mình ở đâu. Rất cảm ơn dịch giả vì đã giới thiệu cho người đọc Việt cuốn sách quý".

Xem bình luận

TIN ĐỌC NHIỀU

Bài viết đầy tâm trạng của Cát Phượng khiến những người yêu thương...
Hình ảnh Ngân 98 diện váy cưới gợi cảm sau ồn ào lộ clip nóng khiến...
Hồi lên tám lên chín, điều ao ước lớn nhất hàng năm của tôi là Tết....