5 tỉnh, thành phố nhiều bến cảng nhất sau sáp nhập, đứng đầu là "siêu đô thị" 89 bến cảng, có thành phố không giáp biển

22 tỉnh, thành phố có bến cảng sau sáp nhập

Theo Quyết định 505/QĐ-BXD năm 2026 về việc công bố danh mục bến cảng, cầu cảng thuộc các cảng biển Việt Nam, Việt Nam hiện có 309 bến cảng, phân bổ tại 22 tỉnh, thành phố sau sáp nhập.

Trong đó, 5 tỉnh, thành phố đứng đầu có nhiều bến cảng nhất cả nước gồm TP Hồ Chí Minh (sau sáp nhập thêm Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu) với 89 cảng biển, TP Hải Phòng (sáp nhập Hải Phòng - Hải Dương) với 52 cảng biển, Khánh Hòa (hợp nhất thêm Ninh Thuận) với 28 cảng biển, TP Cần Thơ (sáp nhập TP Cần Thơ, Sóc Trăng và Hậu Giang) với 22 cảng biển và TP Đồng Nai (sau sáp nhập thêm Ninh Thuận) với 19 cảng biển.

Đây phần lớn là các thành phố trực thuộc Trung ương, có đường bờ biển dài, vị trí địa lý chiến lược và là vùng kinh tế trọng điểm. Riêng Khánh Hòa là tỉnh duy nhất nằm trong top 5 các địa phương đứng đầu về số lượng bến cảng và cũng là tỉnh có đường bờ biển dài nhất cả nước, phát triển mạnh kinh tế biển.

Trong khi đó, 4 tỉnh, thành phố có số lượng bến cảng ít nhất gồm Cà Mau (sau hợp nhất với Bạc Liêu), Đắk Lắk (sau sáp nhập thêm Phú Yên), TP Huế và Hưng Yên (sáp nhập thành công với Thái Bình).

Đáng chú ý, trong số 22 tỉnh, thành phố có cảng biển sau sáp nhập, TP Đồng Nai và tỉnh Tây Ninh là 2 địa phương duy nhất không có đường bờ biển. Dù không trực tiếp giáp biển nhưng hệ thống sông ngòi phong phú và hệ thống cảng biển trên các sông là lợi thế để TP Đồng Nai và tỉnh Tây Ninh phát triển kinh tế sông, kinh tế biển.

Sáp nhập thành công, "siêu đô thị" TP Hồ Chí Minh đứng đầu cả nước về số lượng bến cảng

Sau sáp nhập thêm tỉnh Bình Dương và tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu, TP Hồ Chí Minh hiện có 89 bến cảng, đứng đầu cả nước về số lượng bến cảng.

Với đường bờ biển liên hoàn kéo dài từ Cần Giờ – Vũng Tàu – Hồ Tràm – Côn Đảo cùng hệ thống cảng biển lớn nhất cả nước, TP Hồ Chí Minh xác định kinh tế hàng hải và logistics là một trong ba trụ cột kinh tế biển, đóng vai trò “động cơ tăng trưởng” trong giai đoạn phát triển mới.

Đáng chú ý, TP Hồ Chí Minh có cụm cảng Cái Mép-Thị Vải là cụm cảng nước sâu lớn nhất và hiện đại nhất cả nước, giữ vai trò chiến lược trong hệ thống logistics quốc gia. Cảng nằm cách trung tâm thành phố khoảng 60km, cách trạm hoa tiêu Vũng Tàu 18 hải lý.

Theo báo cáo năm 2024 của Ngân hàng Thế giới (WB) và S&P Global, cụm cảng Cái Mép-Thị Vải đứng thứ 7 toàn cầu về chỉ số CPPI (Chỉ số hiệu quả cảng container), vượt qua cả những cảng trung chuyển nổi tiếng như Yokohama (Nhật Bản), Hồng Kông (Trung Quốc) hay Singapore.

Hiện nay, mỗi tuần có gần 50 tuyến tàu container quốc tế cập cảng Cái Mép-Thị Vải. Các tuyến này nối Việt Nam với nhiều thị trường trọng điểm như châu Mỹ, châu Âu, Trung Đông, Địa Trung Hải và các quốc gia nội Á; giúp rút ngắn hành trình vận chuyển, giảm đáng kể thời gian giao hàng và chi phí logistics - yếu tố then chốt nâng cao năng lực cạnh tranh cho hàng Việt.

Ngoài "siêu cảng" Cái Mép - Thị Vải, TP Hồ Chí Minh cũng đã chấp thuận đầu tư dự án cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ. Dự án được quy hoạch tại cù lao Phú Lợi (TP.HCM) có diện tích khoảng 571ha, với tổng mức đầu tư hơn 128.870 tỷ đồng (gần 5 tỷ USD).

Khi siêu cảng Cần Giờ hoàn thành, tổng năng lực thông quan container của cả vùng dự kiến lên tới 32,7 triệu TEU/năm, sánh ngang các cụm cảng hàng đầu châu Á. Con số này tiệm cận sản lượng của cảng Singapore, cảng bận rộn thứ hai thế giới với 37,3 triệu TEU năm 2022.

Đây là lợi thế vượt trội để TP.HCM mới định vị mình là cửa ngõ logistics của khu vực Đông Nam Á, cạnh tranh với các trung tâm truyền thống như Singapore, Hong Kong.

TP Hải Phòng sau hợp nhất với Hải Dương nhiều bến cảng thứ 2 cả nước, có cảng quốc tế Lạch Huyện lớn nhất miền Bắc

TP Hải Phòng sau hợp nhất với Hải Dương có 52 bến cảng, đứng thứ 2 cả nước về số lượng bến cảng.

Nằm ở trung tâm vùng duyên hải Bắc Bộ, tiếp giáp Biển Đông, kết nối trực tiếp các tuyến hàng hải quốc tế, TP Hải Phòng là mắt xích quan trọng trong hợp tác phát triển kinh tế “Hai hành lang, một vành đai” giữa Trung Quốc và Việt Nam.

Với vị trí chiến lược đặc biệt, thành phố từ lâu đã trở thành đầu mối giao thương quan trọng của miền bắc và cả nước, là cửa ngõ ra biển của vùng Đồng bằng sông Hồng và khu vực kinh tế trọng điểm Bắc Bộ.

Phát huy lợi thế địa lý là một trong số ít các địa phương hội tụ đủ 5 loại hình giao thông kết nối đồng bộ giữa đường biển, đường bộ, đường sắt, đường thủy nội địa và hàng không, TP Hải Phòng đã và đang trở thành trung tâm giao thông-logistics lớn của quốc gia.

Riêng về kinh tế biển, Hải Phòng sở hữu lợi thế đặc biệt với hệ thống cảng biển hiện đại, đặc biệt là cảng quốc tế Lạch Huyện, là cảng nước sâu đầu tiên và lớn nhất miền bắc.

Bên cạnh đó, với gần 60 cảng biển, 70 cảng thủy nội địa, hệ thống khu công nghiệp-logistics hiện đại, Hải Phòng đang hình thành chuỗi cung ứng logistics hoàn chỉnh. Năm 2025, tổng sản lượng hàng hóa thông qua cảng biển Hải Phòng đạt hơn 115,6 triệu tấn.

Khai thác lợi thế kinh tế biển, TP Hải Phòng đặt mục tiêu giai đoạn 2025-2035, tỷ trọng giá trị tăng thêm của dịch vụ logistics trong GRDP đạt 10-13%; tốc độ tăng trưởng trung bình của dịch vụ logistics của thành phố đạt 12-15%/năm; sản lượng hàng hóa thông qua các cảng biển Hải Phòng tăng trưởng bình quân cả giai đoạn đạt ít nhất 12%/năm; hình thành ít nhất 1 mô hình logistics xanh-cảng xanh-kho xanh được triển khai thí điểm.

Cùng với đó, Hải Phòng phấn đấu có 1-2 trung tâm logistics đạt chuẩn quốc tế; ít nhất 80% số doanh nghiệp logistics trên địa bàn thành phố sử dụng các giải pháp chuyển đổi số; ít nhất 70% thiết bị tại các trung tâm logistics đạt tiêu chuẩn tiết kiệm năng lượng hoặc sử dụng điện/năng lượng sạch;…

Đến năm 2050, Hải Phòng trở thành trung tâm logistics quốc tế, hiện đại, có năng lực cạnh tranh hàng đầu ở khu vực Đông Nam Á và quốc tế, kết nối hiệu quả với các tuyến hành lang, vành đai kinh tế trong nước và quốc tế.

Có đường bờ biển dài nhất cả nước, tỉnh Khánh Hòa (sáp nhập với Ninh Thuận) có 28 bến cảng, có tiềm năng phát triển cảng biển đặc biệt

Có đường bờ biển dài nhất cả nước, tỉnh Khánh Hòa (sáp nhập với Ninh Thuận) có 28 bến cảng, đang được quy hoạch để phát triển hệ thống cảng biển trung chuyển quốc tế và công nghiệp hậu cần biển quy mô lớn của khu vực Nam Trung Bộ.

Sở hữu các vịnh nước sâu, tỉnh Khánh Hòa được đánh giá hội tụ nhiều yếu tố để phát triển các cảng biển thành trung tâm trung chuyển quốc tế.

Trong đó, vịnh Vân Phong từ lâu được giới chuyên gia hàng hải đánh giá là một trong những vịnh biển có điều kiện tự nhiên thuận lợi bậc nhất Việt Nam.

Được ví như “cảng nước sâu trời cho”, vịnh Vân Phong được bao bọc bởi bán đảo Hòn Gốm và hệ thống đảo nhỏ, tạo thành vùng nước kín gió quanh năm, ít chịu tác động của bão lớn. Độ sâu tự nhiên của vịnh đạt 20 - 30m, có nơi sâu hơn, cho phép tàu trọng tải hàng trăm nghìn tấn ra vào mà không cần nạo vét nhiều. Điều này giúp giảm chi phí đầu tư hạ tầng cảng biển, thu hút đầu tư, đồng thời tạo lợi thế cạnh tranh so với nhiều cảng nhân tạo khác.

Theo báo cáo của Sở Xây dựng tỉnh Khánh Hòa, đến nay, tỉnh Khánh Hòa đã có 6 khu bến do Cảng vụ Hàng hải Nha Trang và Cảng vụ Hàng hải Bình Thuận quản lý, gồm 21 bến cảng với 42 cầu cảng (bao gồm ụ tàu), tổng chiều dài hơn 8.785 m. Các bến cảng có khả năng tiếp nhận tàu lớn nhất đến 400.000 tấn tại khu bến Nam Vân Phong và nhỏ nhất 2.000 tấn tại khu bến Ninh Chử.

Cảng biển Khánh Hòa thuộc nhóm cảng biển số 3, được quy hoạch là cảng biển loại I (cảng tổng hợp quốc gia, đầu mối khu vực) và có định hướng phát triển thành cảng biển đặc biệt với trọng tâm là khu bến Bắc Vân Phong được quy hoạch trở thành cảng trung chuyển quốc tế.

Theo quy hoạch được Bộ Xây dựng phê duyệt, định hướng đến năm 2030, khu bến Bắc Vân Phong có chức năng phục vụ phát triển kinh tế - xã hội liên vùng, tiềm năng phát triển thành cảng trung chuyển quốc tế, có bến container, tổng hợp, bến cảng khách quốc tế. Đồng thời, từng bước phát triển các bến tàu khách du lịch quốc tế, bến du thuyền, phục vụ trực tiếp khách du lịch vịnh Vân Phong và khu vực lân cận theo nhu cầu.

Sáp nhập Cần Thơ, Sóc Trăng và Hậu Giang, TP Cần Thơ có hơn 20 cảng biển, là đầu mối trung chuyển hàng hóa vùng Đồng bằng sông Cửu Long

Sau sáp nhập Cần Thơ, Sóc Trăng và Hậu Giang, TP Cần Thơ hiện có hơn 20 cảng biển. Hệ thống cảng này được kỳ vọng sẽ đưa Cần Thơ trở thành trung tâm trung chuyển hàng hóa quan trọng, góp phần thúc đẩy kinh tế biển và hoạt động xuất nhập khẩu của toàn vùng Đồng bằng sông Cửu Long.

Năm 2025, tổng sản lượng hàng hóa thông qua cảng biển Cần Thơ ước đạt hơn 2,8 triệu tấn; trong đó hàng container đạt 10.642 TEU, tăng hơn 41% so với cùng kỳ. Trong năm 2025, cảng đã đầu tư 64 tỷ đồng cho cơ sở hạ tầng và dự kiến tiếp tục đầu tư khoảng 50 tỷ đồng trong năm 2026 với kịch bản tăng trưởng hai con số.

Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, năng lực cạnh tranh của cảng biển Cần Thơ vẫn đang bị kìm hãm bởi nhiều “điểm nghẽn” kéo dài.

Một trong những khó khăn lớn nhất hiện nay là luồng hàng hải vào cảng Cái Cui còn nhiều hạn chế. Theo lãnh đạo Cảng Cần Thơ, tàu có trọng tải trên 10.000 DWT đầy tải hoặc tàu container trên 600 TEU hiện không thể đi vào luồng sông Hậu.

Mỗi năm Nhà nước phải chi khoảng 500 tỉ đồng để nạo vét luồng, nhưng tàu trọng tải lớn chỉ có thể lưu thông theo mùa hoặc trong những khoảng thời gian ngắn do tốc độ bồi lắng tại luồng nhanh, làm giảm tính ổn định và khả năng khai thác dài hạn.

Bên cạnh đó, hạ tầng logistics sau cảng còn thiếu đồng bộ, từ kho bãi, khu sơ chế đến trung tâm khử trùng, chiếu xạ. Kết nối giao thông đường bộ từ các khu công nghiệp đến cảng cũng còn nhiều bất cập, làm tăng thời gian và chi phí vận chuyển.

Ngoài ra, vướng mắc thủ tục hải quan tại bến phao Thốt Nốt khiến doanh nghiệp phải chuyển hàng về cảng Cái Cui hoặc Hoàng Diệu để làm thủ tục, khiến chi phí vận chuyển tăng thêm khoảng 30.000 đồng/tấn gạo.

Trước thực trạng trên, lãnh đạo Cảng Cần Thơ kiến nghị thành phố sớm thúc đẩy phát triển các sàn giao dịch vận tải nhằm kết nối thông suốt hàng hóa giữa Cần Thơ với TP. Hồ Chí Minh, Cái Mép - Vũng Tàu và Campuchia. Đồng thời, cần rà soát, điều chỉnh ngành nghề tại Trung tâm logistics cấp II của vùng tại Hưng Phú. Mục tiêu là thu hút doanh nghiệp logistics tích hợp và khai thác hiệu quả hạ tầng xử lý nước thải tập trung.

Sáp nhập thêm Ninh Thuận, TP Đồng Nai mới không có biển nhưng lại thuộc top các địa phương có số lượng bến cảng nhiều nhất cả nước

Sáp nhập thành công thêm Ninh Thuận, TP Đồng Nai dù không có biển nhưng vẫn thuộc top 5 các địa phương có nhiều bến cảng nhất cả nước với 19 bến cảng.

Không trực tiếp giáp biển Đông nhưng TP Đồng Nai có hệ thống sông ngòi phong phú, cùng với đó là hệ thống cảng biển trên các sông là điều kiện thuận lợi để phát triển kinh tế sông, kinh tế biển.

Theo ông Phạm Anh Tuấn, Tổng Giám đốc Công ty cổ phần Tư vấn thiết kế cảng - kỹ thuật biển, hệ thống cảng biển chính là lời giải cho bài toán “lối ra biển” của TP Đồng Nai. Đây là yếu tố mang tính cách mạng, giúp khơi thông dòng chảy hàng hóa, giảm chi phí và tạo ra lợi thế cạnh tranh đột phá cho toàn tỉnh.

Theo quy hoạch được Bộ Xây Dựng phê duyệt, hệ thống cảng biển Đồng Nai sẽ bao gồm các khu bến: Phước An, Gò Dầu, Phước Thái (trên sông Thị Vải); Nhơn Trạch, Long Bình Tân (trên sông Đồng Nai); các bến phao, khu chuyển tải, khu neo chờ, tránh, trú bão.

Mục tiêu đến năm 2030, sản lượng hàng hóa thông qua cảng biển Đồng Nai đạt từ 39,5 triệu đến 52 triệu tấn, trong đó hàng container từ 0,96 triệu TEU đến 1,13 triệu TEU.

Về hạ tầng, dự kiến đến năm 2030, TP Đồng Nai sẽ có từ 27 đến 29 bến cảng, gồm 49 đến 52 cầu cảng với tổng chiều dài từ 9.765m đến 10.372m (chưa bao gồm các bến khác). Quy hoạch xác định rõ phạm vi vùng đất và vùng nước phù hợp với quy mô cảng, đảm bảo năng lực khai thác hàng hóa.

Tầm nhìn đến năm 2050, cảng biển Đồng Nai sẽ tiếp tục được mở rộng, với tốc độ tăng trưởng hàng hóa bình quân từ 3,5% đến 3,8% mỗi năm; hạ tầng cảng tiếp tục được đầu tư mới, đáp ứng nhu cầu phát triển dài hạn.

(Nguồn tài liệu tham khảo: Bộ Xây Dựng, Cổng Thông tin điện tử và cơ quan báo chí địa phương của các tỉnh, thành phố: TP Hồ Chí Minh, TP Hải Phòng, Khánh Hòa, Cần Thơ, Đồng Nai...)

×