Bài dự thi “Ngày mai trong mắt em”: Đom đóm nhỏ trong đêm Sa Pa

Ai đó đã từng nói rằng: "Một đốm lửa nhỏ không thể thắp sáng cả bầu trời đêm mù sương, nhưng nó có thể chỉ đường cho một lữ khách đang lạc lối trong rừng sâu". Em muốn là đốm lửa nhỏ ấy, tự đốt cháy bằng niềm tin của chính mình để mang lại hơi ấm cho những người xung quanh. Cuộc sống này vốn dĩ chứa đựng rất nhiều mảng màu khác nhau.

Có những bạn nhỏ sinh ra đã được sống trong nhung lụa, được sưởi ấm bằng sưởi hiện đại và được học trong những ngôi nhà khang trang của thành phố. Nhưng có một góc nhìn khác, trên những đỉnh núi cao mờ sương, có những đứa trẻ phải học cách trưởng thành giữa cái rét căm căm và cái nghèo bủa vây.

Em sinh ra và lớn lên ở một bản làng vùng cao nghèo thuộc Sa Pa, Lào Cai - nơi mà người ta vẫn thường ngợi ca là thiên đường du lịch, nhưng đối với những người như gia đình em, đó lại là nơi thử thách lòng kiên cường của con người trước sự khắc nghiệt của thiên nhiên.

Những trải nghiệm tuổi thơ đã rèn luyện cho một học trò lớp 3 như em một sự mạnh mẽ. Câu chuyện về hành trình vượt qua mùa đông giá rét của em giống như một đom đóm nhỏ thầm lặng, tự tận dụng chút ánh sáng leo lét của mình để chiến thắng bóng tối tăm của hoàn cảnh.

Mảnh đất Sa Pa quê em có những mùa đông khắc nghiệt đến thấu tận xương tủy, khi mà sương muối phủ trắng xóa các ngọn cỏ và đôi khi tuyết rơi buốt giá cả các sườn đồi.

Gia đình em quanh năm thuộc diện hộ nghèo đặc biệt khó khăn của xã. Bố mẹ là những người nông dân chất phác, quanh năm suốt tháng phải "bán mặt cho đất, bán lưng cho trời" trên những thửa ruộng bậc thang chênh vênh giữa sườn núi và những nương ngô cằn cỗi toàn đá hộc.

Nguồn thu nhập ít ỏi, bấp bênh từ củ khoai, hạt ngô và vài bó rau cải mèo mang ra chợ phiên bán chẳng đáng là bao. Nó không đủ để trang trải tiền thuốc cho người bà ốm và tiền học phí cho cả ba anh em em.

Em vẫn nhớ như in những mùa tựu trường tháng 9. Khi các bạn cùng trang lứa ríu rít khoác tay cha mẹ tung tăng mua sách vở mới, quần áo mới, thì trong căn nhà trình tường bằng đất của gia đình em lại bao trùm một bầu không khí trầm mặc, lo âu.

Nhìn cảnh bố mẹ phải thức thâu đêm bên bếp lửa hồng, thở dài thườn thượt rồi sáng hôm sau lại chạy vạy khắp các nhà trong bản để mượn từng đồng tiền đóng học cho anh em em, lòng em lại thắt lại, lồng ngực như nghẹn ngào vì thương cha mẹ da diết. Cái nghèo cái khổ cứ bám riết gia đình em giống như màn sương mù dày đặc không bao giờ tan trên đỉnh Fansipan.

Mùa đông năm ngoái là mùa đông khắc nghiệt và tối tăm nhất mà em từng trải qua trong đời. Một trận bão tuyết và gió lốc lớn càn quét qua bản làng, sức gió hung hãn đã phăng cuốn phăng đi mái tôn cũ kỹ vốn đã gỉ sét của ngôi nhà em, khiến cả gia đình mấy miệng ăn phải sống tạm bợ, chui rúc trong căn buồng chật hẹp, ẩm ướt và lộng gió. Giữa cái rét âm độ C của vùng cao Sa Pa, ngôi nhà trống hoác không thể ngăn nổi những luồng gió độc lùa vào.

Góc học tập của em - niềm tự hào nhỏ bé của một đứa trẻ ham học lúc bấy giờ chỉ là một chiếc hòm gỗ đựng quần áo cũ kỹ được kê tạm bợ bằng mấy viên gạch phồng rộp, sứt mẻ.

Trên chiếc hòm gỗ ấy, ngọn đèn dầu tù mù, leo lét, khói đen bay nghi ngút bốc lên. Ngọn lửa nhỏ nhoi ấy cứ chực tắt mỗi khi có một trận gió lùa qua khe cửa liếp nứa rách nát.

Đáng sợ nhất là đôi bàn tay nhỏ bé của em. Vì nhà không có tiền mua găng tay len, hằng ngày em phải đi bộ chân trần trên thảm sương muối lạnh giá đến trường, khiến đôi bàn tay và mười đầu ngón chân sưng vù lên, tấy đỏ và xước.

Mỗi lần ngồi vào bàn học, cầm cây bút máy lên để nắn nót viết chữ là một lần các vết nứt nẻ trên da thịt rớm máu, đau nhói đến mức nước mắt em cứ tự động lăn dài trên má. Cái lạnh len lỏi vào từng thớ thịt, cái đói cồn cào trong bụng và ánh sáng tù mù của ngọn đèn dầu như muốn khuất phục ý chí của một đứa trẻ 9 tuổi.

Đã có những buổi tối nằm trong chăn bông rách, nghe tiếng gió rít qua mái nhà gào rú như tiếng gầm của thú dữ, cái lạnh và cái nghèo túng khiến em cảm thấy chán nản và muốn buông xuôi tất cả.

Trong đầu em thoáng qua một suy nghĩ dại dột: "Hay mình xin nghỉ học ngay từ ngày mai? Mình sẽ đi theo các chị trong bản mang những vòng bạc, những chiếc túi thổ cẩm ra trung tâm xã Sa Pa để bán cho khách du lịch nước ngoài, kiếm vài đồng tiền phụ giúp bố mẹ mua gạo?".

Thế nhưng, ngay sáng hôm sau, khi thức dậy từ sớm, nhìn vào tấm lưng còng rạp xuống vì sương gió của mẹ đang lúi húi nhóm bếp, nhìn vào những vết nứt nẻ sâu hoắm, rớm máu tươi trên gót chân của bố sau những ngày lội bùn sâu đóng băng ngoài ruộng, em chợt bừng tỉnh hoàn toàn.

Chợt có một giọng nói dõng dạc vang lên trong tâm trí em: Nếu em bỏ học, nếu em đầu hàng cái lạnh của mùa đông này, thì cái nghèo, cái khổ và sự tăm tối sẽ mãi mãi đeo bám gia đình em, anh em em từ đời này sang đời khác giống như một cái bóng tối đen kịt không có lối thoát.

Con đường học tập, con chữ của thầy cô giáo dưới mái trường trường bán trú chính là chiếc đòn bẩy duy nhất, là lối thoát duy nhất để nhấc bổng cả gia đình em ra khỏi vũng bùn tối tăm, nghèo đói này. Em không thể dừng lại!

Thế là, kể từ đêm ấy, cuộc chiến đấu thầm lặng với số phận của một cô học trò lớp 3 bắt đầu. Để khắc phục tình trạng thiếu ánh sáng do ngọn đèn dầu leo lét và tiết kiệm tiền mua dầu hỏa cho mẹ, em đã nghĩ ra một kế hoạch độc đáo.

Vào những buổi chiều chạng vạng khi sương mù chưa buông quá dày, em cầm một chiếc chai thủy tinh nhỏ bỏ không, chạy ra những bụi cây rậm rạp sau nhà để bắt những con đom đóm rừng. Em bỏ chúng vào trong chai, tạo thành một chiếc "đèn lồng đom đóm" tự chế để phụ thêm thứ ánh sáng màu xanh lục lấp lánh, kỳ diệu bên ngọn đèn dầu.

Mỗi khi đêm về, khi đôi bàn tay sưng cước quá lạnh đến mức cứng đơ không thể bóp chặt lấy cái bút viết chữ được nữa, em liền đứng dậy tại chỗ, thực hiện những động tác nhảy dây, chạy bộ quanh gian phòng chật hẹp, hoặc đưa đôi bàn tay lên miệng, dùng hơi thở ấm áp của chính mình để sưởi ấm cho các đầu ngón tay rồi lại kiên trì ngồi xuống viết tiếp. Em biến những góc khuất, biến cái rét mướt và sự thiếu thốn thành một nguồn động lực mạnh mẽ.

Không chỉ nỗ lực ở nhà, khi đến trường học, em luôn là người có mặt sớm nhất. Trong các tiết học, em luôn là học sinh xung phong phát biểu bài năng nổ nhất. Bài toán nào khó chưa hiểu, bài tập làm văn nào chưa biết cách dùng từ hay, em không ngần ngại ôm cuốn vở bám lấy thầy cô giáo vào giờ ra chơi để hỏi bằng được, giảng giải cho hiểu rõ bản chất mới thôi. Sự kiên trì, chăm chỉ đến kinh ngạc của một đứa trẻ nghèo như em đã làm lay động trái tim của tất cả thầy cô và bạn bè trong lớp 3A4.

Các bạn trong lớp nhìn vào em - một đứa con của núi rừng có hoàn cảnh khó khăn nhất nhưng chưa bao giờ biết khóc lóc, lười biếng - làm tấm gương để soi lại mình. Phong trào thi đua học tập nở rộ sôi nổi, không còn ai trong lớp trốn học đi chơi hay lười làm bài tập về nhà nữa.

Sự nỗ lực thầm lặng của một "đóm lửa nhỏ" cuối cùng đã được đền đáp xứng đáng bằng một kết quả ngọt ngào. Cuối học kỳ đó, em vinh dự và hạnh phúc tột cùng khi được nhà trường chọn là học sinh duy nhất của xã đại diện nhận học bổng "Vượt khó học giỏi cấp tỉnh Lào Cai".

Đứng trên bục danh dự của hội trường lớn, đón nhận tấm bằng khen và món quà ý nghĩa từ tay các bác lãnh đạo, nước mắt em lăn dài trên gò má sạm đen vì nắng gió vùng cao, nhưng đó là những giọt nước mắt của niềm vui và hạnh phúc vỡ oà, của niềm tự hào kiêu hãnh.

Em biết rằng, bằng ý chí của mình, em đã chiến thắng trong trận chiến cam go đầu tiên của cuộc đời - trận chiến với sự lười biếng, với cái lạnh thấu xương và hoàn cảnh ngặt nghèo của số phận.

Ngày mai trong mắt một đứa trẻ vùng cao như em là một tương lai tươi sáng, nơi bản làng Sa Pa nghèo của em sẽ không còn những mái nhà dột, không còn những bạn nhỏ phải học bài dưới ánh đèn đường hắt hiu hay ngọn đèn dầu tù mù bên cửa sổ lộng gió. Em tin tưởng rằng rồi đây, những nương ngô trên dốc đá sẽ cho hạt vàng, những thửa ruộng bậc thang sẽ mang lại cuộc sống ấm no cho dân bản.

Nhưng để có được một ngày mai rực rỡ ánh bình minh ấy, ngay từ hôm nay, chúng ta phải là đốm lửa kiên cường nhất, tự mình thắp sáng con đường đi bằng ngọn lửa của tri thức và ý chí.

Hoàn cảnh sống là thứ chúng ta không thể lựa chọn khi sinh ra, nhưng cách chúng tôi đối mặt và bước qua hoàn cảnh đó chính là thứ quyền năng vĩ đại của mỗi con người. Hãy cùng em thắp lên ngọn lửa nghị lực, ngọn lửa của khát vọng học tập ngay từ góc học tập nhỏ bé của mình ngày hôm nay, để sưởi ấm và bừng sáng cả một tương lai phía trước, các bạn nhé!

×