Bị nghĩa quân Lý Tự Thành bắt sống, chú ruột của Sùng Trinh phải trả... cả vốn lẫn lời

Bị nghĩa quân Lý Tự Thành bắt sống, chú ruột của Sùng Trinh phải trả... cả vốn lẫn lời

Trong xã hội phong kiến Trung Hoa, các triều đại từ xưa vốn đã ưu đãi tôn thất hoàng thân cực kỳ hậu hĩnh. Nhưng mức độ nuông chiều và cung phụng dành cho hoàng thất dưới triều Minh vẫn khiến hậu thế phải kinh ngạc. Đến cuối thời Minh, các phiên vương tuy bị tổ tông gia pháp trói buộc, không được phép dính dáng chính trị, song lại càng chìm sâu vào hưởng lạc vật chất. Họ điên cuồng chiếm đoạt ruộng đất, bóc lột dân chúng, sống xa hoa vô độ, khiến oán khí của lê dân nghèo khổ ngày càng chất chồng.

Bởi vậy, khi khởi nghĩa nông dân bùng nổ, lực lượng do Lý Tự Thành, Trương Hiến Trung lãnh đạo đã mang theo mối hận giai cấp sâu sắc, ra tay thanh toán hàng loạt thân vương nhà Minh. Trong số những người đầu tiên chịu đòn chí mạng, nổi bật nhất chính là Phúc vương Chu Thường Tuân — chú ruột của Minh Tư Tông Sùng Trinh, được phong đất ở Lạc Dương.

Ngày mồng 2 tháng Giêng năm Sùng Trinh thứ 14 (13/2/1641), nghĩa quân của Lý Tự Thành công phá Lạc Dương, bắt sống Chu Thường Tuân. Theo ghi chép trong sử sách, thịt của ông ta bị đem nấu chung với thịt nai, mở tiệc khao quân, gọi là “Phúc Lộc yến”. Sự sụp đổ của Phúc phiên cũng mở màn cho bi kịch diệt vong toàn diện của tầng lớp phiên vương nhà Minh.

Chu Thường Tuân sinh năm Vạn Lịch thứ 14 (1586), là con trai của Trịnh quý phi — sủng phi được Minh Thần Tông Chu Dực Quân yêu chiều nhất đời. Trịnh quý phi vốn xuất thân dân dã, nhưng dung mạo xinh đẹp, thông minh lanh lợi, lại hiểu thi thư, cực kỳ biết cách lấy lòng hoàng đế. Nếu những phi tần khác chỉ biết cúi đầu sợ hãi trước thiên tử, thì Trịnh thị lại khác hẳn: bà dám trêu đùa, an ủi, làm tri kỷ của Vạn Lịch đế. Trong mắt hoàng đế, bà không chỉ là phi tử mà còn là người bạn tâm giao thực sự.

Năm 1586, Trịnh quý phi sinh Chu Thường Tuân. Vạn Lịch đế yêu mẹ nên càng yêu con, từng có ý định phế trưởng lập thứ, đưa Chu Thường Tuân lên làm thái tử. Từ đó bùng nổ “Quốc bản chi tranh” — cuộc đấu tranh lập thái tử kéo dài hàng chục năm, khiến triều đình nhà Minh chia bè kết đảng, nội bộ rối ren không dứt.

Theo lễ pháp Nho gia, ngôi thái tử phải thuộc về trưởng tử Chu Thường Lạc — con của Vương cung phi. Nhưng Vạn Lịch đế vốn không yêu mẹ của Chu Thường Lạc nên cũng ghét lây người con này. Ngược lại, ông lại muốn lập Chu Thường Tuân làm người kế vị. Điều đó khiến bá quan văn võ nổi giận, liên tục dâng sớ phản đối.

Từ Khương Ứng Lân, Thẩm Cảnh, Tôn Thừa Tông cho đến Thân Thời Hành, Vương Tích Tước…, cả triều đình chìm trong tranh đấu. Các đại thần coi việc “phế trưởng lập thứ” là đại kỵ, bởi nó đụng đến nền tảng ổn định của quốc gia. Nhưng Vạn Lịch đế vẫn cố chấp trì hoãn, khiến triều cương ngày càng mục nát.

Cuối cùng, dưới áp lực quá lớn, năm Vạn Lịch thứ 29, Chu Thường Lạc mới được lập làm thái tử, còn Chu Thường Tuân được phong Phúc vương. Dẫu thất bại trong giấc mộng đoạt đích, nhưng sự sủng ái mà Vạn Lịch đế dành cho Chu Thường Tuân vẫn chưa từng suy giảm.

Sau khi được phong vương, Chu Thường Tuân nhanh chóng được ban cho hôn lễ xa hoa bậc nhất triều Minh. Chỉ riêng đám cưới đã tiêu tốn hơn 30 vạn lượng bạc. Vạn Lịch đế còn cho xây tại Lạc Dương một phủ đệ nguy nga tráng lệ, chi phí lên đến 28 vạn lượng — vượt xa quy chế của các thân vương thông thường.

Để nuôi dưỡng cuộc sống xa hoa của con trai cưng, Vạn Lịch đế gần như vét sạch quốc khố, đem cả vàng bạc, châu báu tích cóp nhiều năm thưởng cho Chu Thường Tuân. Điều này càng khiến bá quan bất mãn.

Theo tổ chế nhà Minh, phiên vương trưởng thành phải rời kinh đi nhậm phong quốc. Nhưng sau khi thành hôn, Chu Thường Tuân vẫn chần chừ không chịu rời Bắc Kinh. Các đại thần liên tiếp dâng sớ yêu cầu ông ta xuất phiên, vì nếu tiếp tục lưu lại kinh sư sẽ gây uy hiếp đối với địa vị thái tử Chu Thường Lạc.

Để trì hoãn, Trịnh quý phi và Chu Thường Tuân liên tục tìm cớ. Họ còn yêu cầu triều đình cấp cho Phúc phiên tới bốn vạn khoảnh ruộng đất. Đây gần như là một vụ tống tiền trắng trợn. Đầu thời Minh, mỗi phiên vương được ban vài nghìn khoảnh đã là lớn, vậy mà Chu Thường Tuân lại đòi gấp hàng chục lần trong bối cảnh đất đai Trung Nguyên đã bị địa chủ và tôn thất chiếm sạch.

Dù bị quần thần phản đối kịch liệt, Vạn Lịch đế vẫn nhượng bộ, cấp cho Phúc phiên lượng ruộng đất khổng lồ, đồng thời ban luôn thuế muối, thuế trà và vô số đặc quyền kinh tế khác.

Sau khi đến Lạc Dương, Phúc vương phủ trở thành một cỗ máy hút máu dân chúng. Quan lại và thái giám dưới quyền lấy danh nghĩa thu tô mà tha hồ bóc lột, cướp bóc, đánh giết tá điền. Chu Thường Tuân còn độc quyền kinh doanh muối ở Hà Nam, ép dân chỉ được mua muối của vương phủ, khiến đời sống dân chúng càng khốn đốn.

Trong khi đó, bản thân ông ta thì chìm đắm trong tửu sắc. Chu Thường Tuân có ba thú vui lớn nhất: uống rượu ngon, chơi mỹ nữ và nghe ca múa. Ông ta mặc cho Hà Nam hạn hán, châu chấu hoành hành, dân đói ăn thịt lẫn nhau, còn mình thì ngày ngày đóng cửa chè chén hưởng lạc.

Đến cuối thời Thiên Khải, khởi nghĩa nông dân bắt đầu bùng nổ. Sau khi Sùng Trinh đế lên ngôi, chiến hỏa lan khắp Thiểm Tây, Sơn Tây rồi tràn vào Hà Nam. Lý Tự Thành đưa ra khẩu hiệu “Quân điền miễn lương”, lập tức được hàng triệu dân nghèo hưởng ứng.

Năm Sùng Trinh thứ 13, nghĩa quân tiến sát Lạc Dương. Lúc này Chu Thường Tuân mới hoảng sợ. Nguyên Binh bộ Thượng thư Lữ Duy Kỳ từng khuyên ông ta mở kho cứu dân, phát bạc trợ quân để ổn định lòng người, nhưng Phúc vương nghe xong chỉ thấy phiền phức, tiếp tục say sưa hưởng lạc.

Đầu năm 1641, Lý Tự Thành đại quân áp sát Lạc Dương. Chu Thường Tuân vội vàng lấy vàng bạc thuê tử sĩ giữ thành, nhưng nhà Minh lúc này đã mất sạch lòng dân. Đêm 26 tháng Giêng, binh lính trong thành nổi loạn, mở cổng cho nghĩa quân tràn vào.

Chu Thường Tuân kinh hoàng trèo dây chạy khỏi thành, trốn vào Nghênh Ân tự. Nhưng vì sống an nhàn quá lâu, thân thể béo phì nặng nề, ông ta không thể chạy xa. Nghĩa quân nhanh chóng bắt được.

Lý Tự Thành hạ lệnh lột sạch y phục của Chu Thường Tuân, nhổ lông rồi nấu cùng thịt nai trong một nồi lớn. Người từng hưởng hết vinh hoa phú quý cuối cùng lại trở thành món nhắm rượu cho nghĩa quân.

Kết cục của Phúc vương Chu Thường Tuân không chỉ là bi kịch của riêng một cá nhân, mà còn phản ánh sự mục ruỗng tận gốc của tầng lớp tôn thất cuối thời Minh. Trong lúc lê dân lầm than, thiên tai dồn dập, quốc khố cạn kiệt, họ vẫn tham lam vô độ, hút cạn máu dân để thỏa mãn dục vọng của mình.

Bởi vậy, khi Lạc Dương thất thủ và Phúc vương bị giết, điều đó cũng báo hiệu hồi chuông cáo chung cho cả vương triều Đại Minh. Không phải ngẫu nhiên mà nghĩa quân dành cho ông ta một kết cục tàn khốc đến vậy. Trong mắt hàng triệu dân đói khổ, Chu Thường Tuân chính là biểu tượng sống của sự xa hoa, mục nát và bất công mà họ căm hận đến tận xương tủy.

×