Bố trí 430.000 tỷ đồng cho Chương trình mục tiêu quốc gia, địa phương kiến nghị Trung ương sớm phân bổ vốn

Chiều 6/7, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng chủ trì hội nghị thúc đẩy triển khai Chương trình mục tiêu Quốc gia (MTQG) xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026-2035 (giai đoạn 1 từ năm 2026-2030) - (gọi tắt là Chương trình MTQG).

Tham dự hội nghị có Bộ trưởng Bộ dân tộc và Tôn giáo Nguyễn Đình Khang; Thượng tướng Nguyễn Quang Ngọc, Phó Tổng Tham mưu trưởng QĐND Việt Nam, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng; Thứ trưởng Bộ NNMT Nguyễn Hoàng Hiệp cũng lãnh đạo một số Bộ, ngành; lãnh đạo các địa phương tham dự trực tuyến qua các điểm cầu.

Bố trí 423.000 tỷ đồng thực hiện Chương trình MTQG

Báo cáo tại hội nghị, Thứ trưởng Bộ NNMT Nguyễn Hoàng Hiệp cho biết, trên cơ sở hợp nhất 3 Chương trình MTQG, Chương trình giai đoạn 2026-2030 được thiết kế theo hướng tích hợp, tăng phân cấp, tập trung nguồn lực và quản lý theo kết quả.

Mục tiêu đến 2030 phấn đấu tăng thu nhập bình quân của người dân nông thôn gấp 2,5-3 lần so với 2020, tăng thu nhập bình quân người dân tộc thiểu số bằng 1/2 bình quân chung cả nước;

Phấn đấu tỷ lệ hộ nghèo đa chiều của cả nước duy trì mức giảm 1%-1,5%/năm, giảm tỷ lệ hộ nghèo đa chiều vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi xuống dưới 10%;

Phấn đầu vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi cơ bản không còn xã, thôn đặc biệt khó khăn;

Phấn đấu cả nước có khoảng 65% số xã đạt chuẩn nông thôn mới, trong đó, khoảng 10% số xã được công nhận đạt chuẩn nông thôn mới hiện đại; phấn đấu có 5 tỉnh, thành phố được công nhận hoàn thành nhiệm vụ xây dựng nông thôn mới.

Giai đoạn 2026-2030, tổng ngân sách bố trí cho Chương trình khoảng 423.000 tỷ đồng. Trong đó, ngân sách Trung ương 100.000 tỷ đồng (vốn đầu tư công 70.000 tỷ đồng; kinh phí thường xuyên 30.000 tỷ đồng); ngân sách địa phương 300.000 tỷ đồng; vốn tín dụng chính sách (ngân sách nhà nước cấp) 23.000 tỷ đồng.

Theo Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Hiệp, Bộ NNMT đã phối hợp với Bộ Dân tộc và Tôn giáo, Bộ Tài chính hoàn thành trình Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ phân bổ, giao 70.000 tỷ đồng kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026-2030.

Riêng năm 2026, Bộ NNMT đã có văn bản gửi Bộ Tài chính đề nghị báo cáo Thủ tướng Chính phủ xem xét, quyết định phương án phân bổ 9.000 tỷ đồng vốn ngân sách Trung ương cho các Bộ, ngành và địa phương.

Về chuyển nguồn của 3 Chương trình MTQG giai đoạn 2021-2025 được kéo dài sang năm 2026, tính đến 30/6/2026, số vốn ngân sách Trung ương đã làm thủ tục kéo dài được Bộ Tài chính theo dõi là trên 17.671 tỷ đồng (Chương trình MTQG xây dựng nông thôn mới 2.047 tỷ đồng; Chương trình MTQG giảm nghèo bền vững 5.122 tỷ đồng; Chương trình MTQG phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi 10.502 tỷ đồng).

Về tình hình giải ngân vốn, theo Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Hiệp, đối với vốn đầu tư công, lũy kế đến hết 30/6/2026 là 2.714 tỷ đồng, đạt 23,5%.

Đối với kinh phí thường xuyên, lũy kế đến hết 30/6/2026 là 1.827 tỷ đồng, đạt 15,2%.

Một số kết quả khác như: đến hết tháng 6/2026, Bộ NNMT đã ban hành Sổ tay hướng dẫn Chương trình; trong tháng 6 đã tổ chức 8 lớp tập huấn kiến thức về Bộ tiêu chí quốc gia nông thôn mới và các văn bản mới cho 12.000 cán bộ từ cấp Trung ương đến địa phương.

Kiến nghị Trung ương sớm bố trí vốn

Tại hội nghị, vấn đề khó khăn được nhiều các địa phương nêu, đó là từ khi chuyển sang mô hình chính quyền địa phương hai cấp đã làm thay đổi đầu mối và phương thức tổ chức thực hiện. Việc phân công trách nhiệm giữa cấp tỉnh, cấp xã và các cơ quan chuyên môn chưa thật rõ, việc chuyển giao nhiệm vụ, hồ sơ, dữ liệu chưa đồng bộ, thiếu cán bộ chuyên trách...

Bên cạnh đó, một số Bộ, ngành chưa ban hành văn bản hướng dẫn thực hiện Bộ tiêu chí quốc gia về nông thôn mới giai đoạn 2026 - 2030 và hướng dẫn các nội dung thuộc Chương trình;

Đặc biệt, tình hình giải ngân vốn ngân sách nhà nước chưa đáp ứng yêu cầu.

Để kịp thời triển khai thực hiện các nhiệm vụ của Chương trình MTQG năm 2026, hầu hết các địa phương đều kiến nghị Trung ương sớm phân bổ nguồn vốn của năm nay.

Trước kiến nghị của các địa phương, liên quan vấn đề phân bổ nguồn vốn năm 2026, Thứ trưởng Bộ Tài chính Tạ Anh Tuấn cho biết, từ nay đến trước ngày 10/7, Bộ sẽ trình Thủ tướng Chính phủ ban hành kế hoạch phân bổ vốn cho Chương trình MTQG.

Phát biểu kết luận hội nghị, Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng nhấn mạnh, các chương trình MTQG giai đoạn 2026-2030 có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong thực hiện mục tiêu phát triển nhanh, bền vững, nâng cao đời sống nhân dân, nhất là đồng bào dân tộc thiểu số, vùng sâu, vùng xa, biên giới và các địa bàn còn nhiều khó khăn. Vì vậy, các Bộ, ngành, địa phương cần khẩn trương cụ thể hóa mục tiêu, chỉ tiêu của Chương trình thành kế hoạch 5 năm và hằng năm, xác định rõ nhiệm vụ trọng tâm, tiến độ, nguồn lực và trách nhiệm thực hiện.

Phó Thủ tướng yêu cầu tiếp tục hoàn thiện cơ chế quản lý, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền theo tinh thần “địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm”, gắn với tăng cường kiểm tra, giám sát và trách nhiệm của người đứng đầu. Các địa phương cần ưu tiên bố trí, lồng ghép và sử dụng hiệu quả các nguồn lực; tập trung đầu tư cho vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi, địa bàn đặc biệt khó khăn; tuyệt đối không bố trí vốn dàn trải, chồng chéo hoặc huy động quá sức dân.

Phó Thủ tướng cũng nhấn mạnh yêu cầu tạo chuyển biến thực chất trong xây dựng nông thôn mới, phát triển kinh tế nông thôn gắn với cơ cấu lại ngành nông nghiệp, phát triển sản phẩm OCOP, du lịch nông thôn, kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn và chuyển đổi số; đồng thời tập trung giảm nghèo bền vững thông qua tạo việc làm, phát triển sinh kế và nâng cao khả năng tiếp cận các dịch vụ xã hội cơ bản.

Đối với nhiệm vụ 6 tháng cuối năm 2026, Phó Thủ tướng yêu cầu các Bộ, ngành khẩn trương hoàn thiện cơ chế, hướng dẫn và phân bổ vốn; các địa phương sớm kiện toàn Ban Chỉ đạo, hoàn thành kế hoạch thực hiện Chương trình, đẩy nhanh giải ngân, phấn đấu giải ngân 100% nguồn vốn kéo dài từ giai đoạn trước.

Cùng với đó, tăng cường đào tạo, bồi dưỡng cán bộ cơ sở, hoàn thiện cơ sở dữ liệu, nâng cao hiệu quả giám sát, đánh giá và kịp thời tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc, bảo đảm các chương trình MTQG được triển khai đồng bộ, hiệu quả ngay từ những tháng đầu của giai đoạn 2026-2030.

×