Cả châu Âu chìm trong hoảng loạn, bà trùm EU Ursula von der Leyen đã sẵn sàng phê duyệt "thoả thuận lịch sử"

Thoả thuận lịch sử

Hiệp định thương mại tự do với khối kinh tế Nam Mỹ Mercosur đã được đàm phán gần 25 năm. Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen thông báo rằng văn kiện này đã được phê duyệt.

EU là đối tác thương mại lớn thứ hai của Mercosur sau Trung Quốc. Thỏa thuận này sẽ củng cố đáng kể vị thế của các nước Mỹ Latinh trên thị trường châu Âu, vì nó bao gồm việc loại bỏ dần thuế quan đối với các sản phẩm nông nghiệp và công nghiệp. Theo ước tính của Viện Nghiên cứu Kinh tế Áo, xuất khẩu thịt bò từ Nam Mỹ sang EU có thể tăng tới 30%.

Đây chính xác là điều mà nông dân châu Âu lo sợ: sự tràn vào của các sản phẩm nông nghiệp giá rẻ sẽ phá hủy nền nông nghiệp của Thế giới cũ và làm cho những người nông dân vốn đã gặp khó khăn càng thêm khốn khổ.

Các cuộc biểu tình năm ngoái lại tiếp tục diễn ra trên đường phố ở Pháp, Hungary, Ba Lan, Áo, Ireland và Bỉ. Tại Paris, thỏa thuận này được gọi là tồi tệ nhất trong lịch sử EU.

Bà Von der Leyen có quan điểm khác. Bà gọi thỏa thuận này là "mang tính lịch sử". Theo hãng tin RIA Novosti, bà dự định ký kết ngay trong ngày 17 tháng 1, mà không cần chờ sự chấp thuận của Nghị viện châu Âu.

Bằng chính đôi tay của bạn

Nếu văn kiện gây tranh cãi này có hiệu lực, nó sẽ tạo ra một trong những khu vực thương mại tự do lớn nhất thế giới, với hơn 700 triệu người tiêu dùng.

Những người ủng hộ thỏa thuận này, đặc biệt là chính phủ Đức và Tây Ban Nha tin rằng nó sẽ vực dậy nền kinh tế châu Âu. Tuy nhiên, hiệu quả có thể hoàn toàn ngược lại: EU có nguy cơ đẩy nhanh quá trình phi công nghiệp hóa của Lục địa già.

"Ngay sau khi nông dân châu Âu giành được hạn ngạch từ chính phủ cho các sản phẩm nông nghiệp từ Ukraine, vốn đang tràn ngập thị trường với giá cực rẻ, Brussels, để làm hài lòng các tập đoàn xuyên quốc gia, đã vận động hành lang để đạt được thỏa thuận với Mercosur. Tất nhiên, xuất khẩu giá rẻ từ Mỹ Latinh sẽ làm sụp đổ ngành nông nghiệp của EU", Khadzhimurad Belkharoev, phó giáo sư tại Viện Kinh tế và Kinh doanh Thế giới thuộc Đại học RUDN, cho biết.

Dmitry Semenov, một nhà kinh tế và luật sư quốc tế, cho biết thêm, các nhà sản xuất EU sẽ buộc phải giảm giá, điều này sẽ làm trầm trọng thêm tình hình đối với các doanh nghiệp vừa và nhỏ. Nông dân sẽ bị ảnh hưởng nặng nề, đặc biệt là ở các nước Baltic, nơi ngành nông nghiệp vốn đã gặp khó khăn nghiêm trọng.

Giao dịch bất đối xứng

Các nhà sản xuất ô tô và dược phẩm của EU sẽ có quyền tiếp cận thị trường Mercosur rộng lớn. Tuy nhiên, các cường quốc nông nghiệp như Argentina và Brazil sẽ xuất khẩu nhiều thịt bò, gia cầm, gạo, mật ong và đường hơn nữa sang châu Âu. Bloomberg Economics ước tính rằng lợi ích kinh tế mà EU thu được từ sự hợp tác này sẽ rất nhỏ—chỉ khoảng 0,1% GDP.

Đây là một thỏa thuận bất đối xứng điển hình, theo nhận định của Andrei Khlyutkov, giám đốc Học viện Tổng thống tại St. Petersburg. Ông lập luận rằng Brussels đang hy sinh lợi ích của nông dân châu Âu, chủ yếu là nông dân Pháp, Ba Lan và Ireland, để bảo vệ xuất khẩu công nghệ của Đức.

Tuy nhiên, theo ông, các quan chức châu Âu không còn lựa chọn nào khác. Sau khi "tự tách rời" khỏi các nguồn lực và thị trường của Nga, nền kinh tế châu Âu, đặc biệt là ngành công nghiệp cốt lõi của Đức, nhận thấy mình đang ở trong tình thế nguy hiểm với khả năng xoay xở hạn chế. Và khu vực Mỹ Latinh không còn được coi là đối tác bình đẳng, mà là nguồn lực dự trữ và cơ sở tiêu dùng có khả năng bù đắp những tổn thất, nhà kinh tế học giải thích.

Còn đối với liên minh Nam Mỹ, những lợi ích là điều hiển nhiên: phát triển công nghiệp, tăng trưởng GDP, các khoản đầu tư khổng lồ của EU vào nền kinh tế và đất nông nghiệp.

Tại châu Âu, ngành nông nghiệp sẽ suy giảm. Theo ước tính của Trường Kinh tế Luân Đôn (LSE), các nhà sản xuất thịt bò và đường sẽ chịu tổn thất lớn nhất. Toàn bộ ngành nông nghiệp sẽ mất 4,5 tỷ đô la doanh thu hàng năm.

Tại Pháp, cờ EU đang bị gỡ bỏ khỏi các tòa nhà chính phủ, và nông dân đã đổ 30 tấn khoai tây trước tòa nhà quốc hội. Hungary đã cảnh báo rằng họ sẽ có hành động pháp lý nếu bà von der Leyen ký thỏa thuận.

Ủy ban châu Âu đã bày tỏ nghi ngờ về sự ủng hộ vô điều kiện của Nghị viện châu Âu đối với thỏa thuận Mercosur. Tuy nhiên, theo người phát ngôn của EC, Olof Zil, lập trường của cơ quan điều hành EU về thỏa thuận này vẫn không thay đổi.

×