Ca sĩ Hoài Nhân: Mất thị lực, mắc ung thư và hành trình bước ra khỏi 8 năm tăm tối cuộc đời

Sau quá trình tìm kiếm nguyên nhân, anh được chẩn đoán mắc một dạng đột biến gen gây thoái hóa dây thần kinh thị giác khi sang Singapore thăm khám. Hiện căn bệnh này vẫn chưa có phương pháp điều trị.

Không chỉ vậy, Hoài Nhân còn mắc ung thư tuyến giáp. Những biến cố sức khỏe liên tiếp đã buộc anh phải dừng con đường ca hát và vắng bóng khỏi thị trường âm nhạc.

Sau 8 năm tăm tối nhất của cuộc đời, mới đây ca sĩ Hoài Nhân đã chấp nhận là “ca sĩ khiếm thị” và trở lại với nghệ thuật với phim ngắn ca nhạc Ánh sáng nơi anh có sự tham gia của Nghệ sĩ Ưu tú Thành Lộc, Nghệ sĩ Nhân dân Kim Xuân…

Dân Việt đã có cuộc trò chuyện với ca sĩ Hoài Nhân nghe anh chia sẻ về những món nợ khi trở lại với nghệ thuật cũng như hành trình 8 năm tăm tối của cuộc đời.

Ca sĩ Hoài Nhân: “Không chỉ tiền bạc tôi còn món nợ ân tình”

Sau 8 năm vắng bóng để chiến đấu với bệnh tật, quyết định thực hiện phim ca nhạc "Ánh sáng nơi anh" và thử sức với diễn xuất, điều gì khiến ca sĩ Hoài Nhân lo lắng?

- Điều khiến tôi lo nhất từ đầu là diễn xuất. Tôi chưa từng nghĩ mình sẽ đóng phim, nhưng khi đã bước vào dự án rồi thì tôi xác định mình không còn đường lùi nữa.

Tôi hay nói vui là mình đã “all in”. Đã quyết định làm thì chỉ còn cách làm đến cùng. Nếu phía trước là một bức tường thì cũng phải tìm cách vượt qua, dù là đục tường hay nhặt từng viên gạch để mở đường. Tôi tự đặt mình vào một tình huống mà không còn lựa chọn nào khác ngoài việc bước tiếp.

Suốt 8 năm không chạy show nhiều vậy, kinh phí để thực hiện dự án đến từ đâu?

- Tôi chỉ có thể nói gần 75% trong tổng kinh phí thực hiện phim lần này của tôi là tiền vay mượn, chứ không phải vốn tự có hay tài trợ.

Tôi biết ơn những người đã tin tưởng và dang tay giúp đỡ trong lúc khó khăn. Thậm chí, người cho mình nợ cũng là người mình mang ơn. Tôi nợ rất nhiều người, nhưng không phải một người cho vay quá lớn. Người thì vài chục triệu, người thì 50 triệu, người thì 100 triệu, cứ mỗi người góp một chút để tôi có thể gom đủ kinh phí thực hiện dự án. Vì vậy, đến hôm nay, món nợ lớn nhất của tôi không chỉ là tiền bạc mà còn là những ân tình mà mọi người đã dành cho mình.

Hẳn là một áp lực lớn khi gánh món nợ này, đặc biệt là với một ca sĩ khiếm thị như anh?

- Áp lực và cả nỗi sợ nữa. Nhưng trong cuộc đời, tôi đã trải qua nhiều nỗi sợ khác và cũng từng làm những điều không đến mức phi thường, nhưng chắc chắn là khác thường.

Khi mới mất thị lực, trong túi tôi chỉ có 2 triệu đồng. Vậy mà tôi vẫn dám đứng ra thực hiện hai đêm nhạc với tổng chi phí sau khi quyết toán lên tới gần 900 triệu đồng. Nhìn lại, từ 2 triệu đồng mà dám làm một chương trình trị giá 900 triệu thì đúng là điều không nhiều người nghĩ tôi có thể làm được. Nhưng lúc đó, tôi không tính toán quá nhiều, chỉ biết mình muốn làm và cứ bước tới.

Tình yêu dành cho âm nhạc là một phần động lực. Nhưng bên cạnh đó, tôi nghĩ mình cũng có một chút gan lì và luôn ý thức rằng phải chịu trách nhiệm với những quyết định của bản thân. Có lẽ chính điều đó khiến mọi người tin tưởng, sẵn sàng đồng hành, cho tôi vay mượn và giúp đỡ trong những thời điểm khó khăn.

Trong phim ngắn âm nhạc của mình, ngoài nhân vật cậu Hai là một người khiếm thị, anh có gửi gắm những câu chuyện đời thực của mình vào phim không?

- Nhân vật cậu Hai ít nhiều cũng có những điểm giống với con người tôi. Nhưng nếu hỏi phim ca nhạc có phải là cách tôi cởi mở hơn về những câu chuyện riêng tư của bản thân hay không thì ngay từ đầu, đó không phải điều tôi muốn gửi gắm.

Theo tôi, nghệ thuật là một lát cắt của xã hội. Tôi muốn đặt để vào đó nhiều vấn đề hơn là chỉ một câu chuyện cá nhân hay một khía cạnh riêng nào đó. Điều tôi muốn nói đến là những giá trị mang tính nhân văn hơn: tình yêu, tình thương và sự cảm thông giữa con người với nhau. Những điều đó đôi khi vượt lên trên giới tính.

Trong phim còn có câu chuyện về khoảng cách giai cấp, về sự khác biệt giữa người khỏe mạnh và người yếu thế. Bên cạnh đó, tôi cũng muốn gửi gắm câu chuyện về tình cảm gia đình, tình thương của cha mẹ.

Nếu xem kỹ, khán giả sẽ nhận ra bộ phim không chỉ kể về hành trình mất đi ánh sáng của cậu Hai, mà sau đó là một sự thật đau lòng là nhân vật này không còn nhiều thời gian để sống.

Cậu không biết điều này, chỉ nghĩ rằng đôi mắt của mình không thể chữa được. Nhưng ông Bá (Nghệ sĩ Ưu tú Thành Lộc đóng) và bà Thanh (Nghệ sĩ Nhân dân Kim Xuân đóng) thì biết rõ hơn thế. Chính vì vậy, họ quyết liệt đến cùng, cố gắng làm mọi cách để giữ lại dòng máu và những điều còn dang dở của con mình.

Những chi tiết ấy đã được cài cắm từ rất sớm trong phim, qua những câu thoại của bà Thanh về việc cậu Hai không còn nhiều thời gian. Đó là điều tôi muốn gửi gắm và hy vọng khán giả sẽ cảm nhận được khi dõi theo câu chuyện.

Phân đoạn nào khiến anh nhớ nhất hoặc gặp nhiều khó khăn nhất trong quá trình diễn xuất?

- Phân cảnh khó nhất, có lẽ là cảnh ngã xuống nước. Cả đoàn đều nói với tôi rằng phải cố gắng quay một lần là đạt vì sợ lại gia hạn thêm thời gian lẫn kinh phí. Tôi lại không biết bơi và cũng khá sợ nước.

Khi ngã xuống, tôi không nghe rõ đạo diễn hô cắt. Tôi chỉ nghĩ nếu dừng lại quá sớm mà máy quay chưa bắt được khoảnh khắc cần thiết thì phải làm lại từ đầu. Mà làm lại đồng nghĩa với việc thay trang phục, làm tóc, hóa trang lại hết. Vì vậy tôi cứ tiếp tục vùng vẫy dưới nước. Đến khi nghe rõ tiếng đạo diễn hô “OK, cắt máy” thì mới thật sự thở phào nhẹ nhõm.

Một phân cảnh khác khiến tôi nhớ nhất là cảnh nhân vật quyết định rời đi. Cảnh đó tôi đã khóc rất nhiều. Quay khoảng năm, sáu lần thì cả năm, sáu lần tôi đều khóc như vậy. Tôi nghĩ lúc đó mình đã thực sự sống trong nhân vật.

Ca sĩ Hoài Nhân: Tôi vịn vào âm nhạc, sự tử tế để kiên cường

Nhìn lại hành trình của mình trong khoảng thời gian chiến đấu với bệnh tật, có lúc nào anh muốn buông xuôi?

- Có chứ. Nhưng điều kỳ lạ là tôi bất lực đến mức không biết phải buông xuôi bằng cách nào. Những người suy sụp đôi khi còn nghĩ đến việc làm tổn thương bản thân hay tìm cách giải thoát, còn tôi lúc đó thậm chí không biết phải làm gì.

Khi mới mất thị lực, tôi gần như không thể tự chăm sóc bản thân. Bước ra khỏi phòng cũng không hình dung được không gian xung quanh, đến bữa ăn còn phải nhờ người khác gắp thức ăn vào muỗng để tự đưa lên miệng. Dù sau này đã dần thích nghi, nhưng quãng thời gian ấy thực sự là những ngày tháng khủng khiếp nhất.

Tôi tự nhốt mình trong phòng suốt một năm. Đến giờ ăn thì ra ngoài, rồi lại trở về. Đêm nào cũng mơ thấy mình nhìn thấy được như trước, để rồi mỗi sáng thức dậy lại phải đối diện với hiện thực. Tôi nghe những câu chuyện về nghị lực và sự vươn lên, nhưng không tin. Tôi nghĩ những người nói điều đó chưa từng ở dưới đáy vực sâu như mình. Khi ấy, tôi không tin ai, thậm chí không tin cả chính mình. Tôi gần như sống trong im lặng suốt một năm.

Đúng một năm sau, tôi xin ba mẹ quay lại Sài Gòn. Nhưng lúc đó tôi mang trong mình những suy nghĩ rất tiêu cực, đến mức cảm thấy sự tồn tại của mình là thừa thãi và thậm chí muốn từ bỏ cuộc sống của mình.

Tôi vào lại thành phố gặp một vài người như một lời chào tạm biệt lần cuối, rồi xuống Cần Thơ thăm gia đình một người chị làm nghệ thuật cải lương.

Sau bữa cơm hôm ấy, mọi người lấy đàn ra hát. Người cha đánh đàn, hai người con cất tiếng hát. Một khung cảnh rất giản dị nhưng lại khiến tôi xúc động đến nghẹn ngào. Tôi chợt nhận ra rằng ước mơ của mình vẫn còn ở đó, âm nhạc vẫn còn ở đó, chỉ là tôi không dám chạm vào nó nữa. Và tôi bật khóc. Suốt một năm trước đó, tôi chỉ khóc trong im lặng, đó là lần đầu tiên tôi khóc trước mặt người khác.

Tôi nói với chị rằng mình không dám làm nghề, không dám đứng trên sân khấu vì sợ bị thương hại. Và rồi chị hỏi tôi một câu mà đến hôm nay tôi vẫn nhớ: “Em đã bao giờ nghĩ mình là một người nghệ sĩ chân chính chưa? Nếu là một người nghệ sĩ chân chính, chỉ cần còn một người muốn nghe em hát, em phải đứng đó để hát cho họ nghe.”

Câu nói ấy chạm đến nơi sâu nhất trong lòng tôi. Và từ khoảnh khắc đó, tôi quyết định cho bản thân thêm một cơ hội.

Khi quyết định trở lại TP.HCM, hẳn ba mẹ anh ngăn cản nhiều?

- Lúc đầu ba mẹ cũng ngăn cản nhiều lắm. Nhưng tôi nói rằng một năm qua, mọi người đều đã chứng kiến sự suy sụp của tôi rồi, không chỉ sức khỏe mà cả tinh thần, cảm xúc cũng gần như kiệt quệ. Tôi chỉ mong được đến một không gian khác, biết đâu còn có cơ hội bước qua được giai đoạn đó.

Tôi nói với ba mẹ rằng nếu cứ ở mãi trong không gian cũ, với những suy nghĩ cũ, những nỗi đau cũ, thì chính những điều đó sẽ bào mòn và giết chết tôi từng ngày. Cuối cùng, ba mẹ cũng nén lại sự lo lắng để cho mình một cơ hội được đi.

Sau khi mất đi thị lực, anh đã tập làm quen với cuộc sống trong bóng tối như thế nào?

- Đó là một hành trình mà đến bây giờ tôi vẫn đang tiếp tục làm quen. Nếu hỏi tôi đã quen với cuộc sống này chưa thì câu trả lời là chưa. Nhưng nếu hỏi tôi đã chấp nhận chưa, thì tôi đã chấp nhận rồi. Và khi đã chấp nhận, mình phải học cách thích nghi từng chút một.

Lúc đầu, tôi không hề biết người khiếm thị vẫn có thể sử dụng điện thoại. Tôi cũng không nghĩ mình có thể tự rửa chén, giặt đồ hay tự mang quần áo đi phơi. Mọi thứ đều phải học lại từ đầu, từng việc rất nhỏ.

Đến bây giờ, tôi đang sống một mình, những thử thách không chỉ là sinh hoạt hằng ngày mà là những điều lớn hơn như ca hát, nhảy múa, diễn xuất hay tham gia các dự án phim ảnh. Mỗi ngày, tôi đều tự rèn luyện để thích nghi tốt hơn với cuộc sống hiện tại và tiếp tục theo đuổi những điều mình yêu thương.

Nhà văn Phùng Quán có câu: “Có những phút ngã lòng/Tôi vịn câu thơ mà đứng dậy”. Vậy còn anh, trong khoảng tăm tối nhất, anh đã vịn vào điều gì để đứng lên?

- Nếu phải nói điều gì đã kéo tôi đứng dậy, thì đó là âm nhạc. Và đó còn là những người vẫn còn dang tay với mình.

Người ta thường nói khi thành công thì có rất nhiều bạn bè, còn khi rơi xuống vực sâu thì chẳng còn ai ở lại. Nhưng tôi may mắn hơn thế bởi lúc tôi vấp ngã, vẫn có những người thương và không bỏ rơi mình.

Dĩ nhiên cũng có những lúc tôi bị xem thường. Có lần đi thuê nhà, người ta từ chối vì nghĩ một người khiếm thị thì lấy đâu ra tiền để trả tiền thuê. Có lúc gọi xe công nghệ, tài xế đến nơi rồi lại không muốn chở chỉ vì tôi không nhìn thấy đường. Những chuyện như vậy có xảy ra. Nhưng đó chỉ là số ít.

Phần lớn những gì tôi nhận được vẫn là sự tử tế, sự bao dung của bạn bè và những người xa lạ. Chính tình người đã giữ tôi lại. Và hơn hết, người níu mình lại mạnh mẽ nhất vẫn phải là chính bản thân mình.

Nếu mình không tự cứu lấy mình, không tự thương lấy mình, thì rất khó để người khác làm điều đó thay mình. Suốt 8 năm qua, điều tôi học được là chấp nhận và cho bản thân thêm cơ hội. Gần đây có câu mà các bạn trẻ nói “nếu cả đời này không rực rỡ thì sao?” Thì tôi nghĩ, chỉ cần còn thở là còn cơ hội để rực rỡ.

Sau những biến cố đã trải qua, Hoài Nhân của ngày trước và của hiện tại khác nhau như thế nào trong âm nhạc và những điều anh hướng đến?

- Thật ra không khác quá nhiều. Ngay cả khi còn nhìn thấy, cuộc sống của tôi cũng không phải lúc nào chỉ toàn màu hồng. Và khi mất đi thị lực, điều khác biệt lớn nhất là tôi phải đối diện với một thực tế mới sống cùng bóng tối mỗi ngày.

Dù vậy không có nghĩa cuộc sống chỉ còn lại những gam màu tối. Ngược lại, tôi nhận ra rất nhiều điều đẹp đẽ từ tình người và sự yêu thương. Có những người đến với tôi bằng sự chân thành mà trước đây có lẽ tôi chưa từng cảm nhận rõ đến vậy.

Còn với âm nhạc, tình yêu của tôi chưa bao giờ vơi đi. Thậm chí bây giờ, những gì tôi muốn làm chỉ nhiều hơn chứ không ít đi. Có những điều trước đây tôi từng nghĩ mình sẽ không thể làm nữa, nhưng giờ tôi đang từng ngày cho bản thân thêm cơ hội để thử sức.

Ngoài ca hát, hiện tại anh làm những công việc thế nào để lo cho cuộc sống?

- Ngoài ca hát, tôi cũng bán hàng online, Idol livestream. Thời gian thực hiện dự án thì tôi hạn chế khá nhiều những công việc đó vì gần như toàn bộ thời gian đều dành cho âm nhạc.

Sắp tới, tôi vẫn sẽ làm tất cả những công việc phù hợp với khả năng của một người khiếm thị. Thật ra việc bán hàng còn mang lại cho tôi một điều rất vui là được gần gũi với mọi người hơn. Nhiều cô chú mua một ít đặc sản thôi nhưng rồi gọi điện tâm sự cả tiếng đồng hồ. Ban đầu là hỏi về sản phẩm, sau lại kể đủ chuyện vui buồn trong cuộc sống. Tôi thấy điều đó rất dễ thương.

Đã học cách chấp nhận với từ “ca sĩ khiếm thị”, với anh hiện tại hạnh phúc là gì?

- Với tôi hạnh phúc hiện tại là được ghi nhận, được làm những điều mình từng nghĩ sẽ không còn cơ hội làm nữa. Nhưng để hạnh phúc, tôi phải biết tôn trọng nghề và tôn trọng chính bản thân mình.

Ước mơ làm ca sĩ đã có từ khi tôi học lớp một, lớp hai. Trong suy nghĩ của cậu bé ngày ấy, nghề ca sĩ là một điều rất đẹp. Và vì nó đẹp nên tôi không muốn làm bất cứ điều gì xấu để đạt được nó. Tôi muốn giữ cho giấc mơ ấy luôn đẹp như ngày đầu tiên.

Nếu được gặp lại Hoài Nhân của 8 năm trước, anh sẽ nói gì với mình?

- Tôi không nghĩ mình sẽ nói lời cảm ơn với bản thân, vì nghe có vẻ hơi tự khen mình quá. Nhưng tôi tin rằng cuộc đời đã sắp đặt để Hoài Nhân của ngày đó luôn tìm được những tia sáng và những hy vọng nhỏ bé, từ đó mới có Hoài Nhân của ngày hôm nay tiếp tục bước đi.

Và tôi cũng nghĩ rằng, nếu bây giờ mình cảm ơn bản thân của 8 năm trước, thì biết đâu 8 năm nữa, Hoài Nhân của tương lai cũng sẽ nhìn lại và cảm ơn Hoài Nhân của hiện tại. Bởi thật ra hôm nay tôi vẫn đang cố gắng mỗi ngày. Mọi người thấy tôi cười vậy thôi, nhưng nhiều đêm tôi vẫn trăn trở, vẫn mất ngủ vì lo cho dự án, lo làm sao để bộ phim được nhiều người biết đến, được lan tỏa và không phụ sự kỳ vọng của mọi người.

Điều tôi áp lực nhất không phải là thành công cho riêng mình, mà là trách nhiệm với cả một tập thể đã tin tưởng, đồng hành và đặt hy vọng vào tôi. Vì thế, tôi luôn tự nhắc mình phải cố gắng nhiều hơn nữa.

Có lẽ nếu Hoài Nhân của 8 năm sau quay về gặp tôi lúc này, điều anh ấy sẽ nói chỉ đơn giản là: “Rồi mọi chuyện cũng sẽ ổn thôi. Rồi mình cũng sẽ vượt qua thôi.” Với tôi, cuộc đời trao cho mình bài toán nào thì mình có trách nhiệm đi tìm lời giải cho bài toán đó.

Sau phim ngắn âm nhạc này dự định của anh trong tương lai là gì?

- Sau phim ngắn này, tôi muốn bước ra khỏi vùng an toàn, tôi sẽ học thêm diễn xuất, thử sức với những dạng vai diễn mới.

Suốt nhiều năm, tôi gắn bó với dòng nhạc trữ tình, bolero. Sắp tới tôi sẽ có những sản phẩm âm nhạc cùng vũ đạo. Có thể điều đó không quá đặc biệt với nhiều người, nhưng với một người khiếm thị thì đó là thử thách rất lớn.

Tôi muốn chứng minh rằng nếu mình còn có thể làm được thì mọi người hoàn toàn có thể làm tốt hơn thế nữa. Tôi không nghĩ mình tài giỏi mà chỉ là người chưa bao giờ muốn từ bỏ.

Cảm ơn ca sĩ khiếm thị Hoài Nhân về buổi trò chuyện!

×