Cây vú sữa Lò Rèn Vĩnh Kim ở tỉnh Đồng Tháp (địa phận Tiền Giang cũ) vì sao lại đang hồi sinh ngoạn mục?

Vú sữa Lò Rèn Vĩnh Kim-gieo lại mầm xanh trên vùng đất cằn

Vú sữa Lò Rèn Vĩnh Kim từ lâu đã trở thành niềm tự hào của vùng đất Tây Nam Bộ nhờ hương vị ngọt thanh, béo ngậy khó lẫn.

Nhưng từng có thời điểm, dòng đặc sản nổi tiếng từng xuất khẩu sang cả thị trường Mỹ này lại đứng trước nguy cơ tuyệt chủng.

Từ diện tích hơn 3.000 ha vào năm 2000, cả vùng chuyên canh chụm lại chỉ còn vỏn vẹn khoảng 50 ha do cây bị lão hóa, bệnh thối rễ, chảy mủ và biến đổi khí hậu.

Không đành lòng nhìn sản phẩm có chỉ dẫn địa lý lùi vào quá khứ, ngành chức năng cùng bà con nông dân đã miệt mài gieo lại những mầm xanh mới từ nguồn giống sạch bệnh của Viện Cây ăn quả miền Nam.

Vài năm trước, tỉnh Tiền Giang (cũ) đã nỗ lực phục hồi cây vú sữa Lò Rèn Vĩnh Kim. Vừa qua, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đồng Tháp cho biết, ngành nông nghiệp tỉnh đã phối hợp hướng dẫn nông dân phục hồi thành công vùng trồng vú sữa Lò Rèn Vĩnh Kim, bước đầu mang lại lợi nhuận cho nhà vườn.

Bằng kỹ thuật trồng trên mô cao, đất tơi xốp, điều tiết nguồn nước khép kín và tăng cường bón phân hữu cơ, nhiều mảnh vườn tại Vĩnh Kim, Kim Sơn, Long Hưng (thuộc địa phận Tiền Giang cũ, nay là Đồng Tháp)... đã bắt đầu phủ lại màu xanh trĩu quả. Mỗi cây vú sữa sau khi khôi phục cho thu hoạch ổn định khoảng 200 kg/năm.

Với giá bán vú sữa loại 1 đạt trên 60.000 đồng/kg, vú sữa loại 2 từ 35.000 – 40.000 đồng/kg, sau khi trừ chi phí, nhà vườn bỏ túi lợi nhuận khoảng 400 triệu đồng/ha/năm – con số mơ ước khẳng định sự trở lại mạnh mẽ của thương hiệu vang bóng một thời.

Bí quyết "nuôi cây" và câu chuyện của lão nông miền Tây

Để giữ cho vườn vú sữa luôn xum xuê giữa thời điểm nhiều nơi cây chết rụi, chìa khóa nằm trọn ở sự tỉ mỉ trong từng khâu chăm sóc.

Minh chứng rõ nét nhất là câu chuyện của ông Lê Trí Dũng (xã Nhị Bình, địa phận huyện Châu Thành, Tiền Giang cũ, nay là xã Nhị Qúy, Đồng Tháp). Với 4 công đất trồng 48 gốc vú sữa, ông Dũng vẫn đút túi 400 triệu đồng/năm nhờ bí quyết canh tác hữu cơ khác biệt.

Theo ông Dũng, hai yếu tố quyết định sự sống còn của cây chính là nhất nước, nhì phân. Ông kiên trì giữ mực nước mương trong vườn luôn ổn định quanh năm, bất kể mùa nắng hay mùa mưa.

"Nông dân trồng vú sữa không được để mực nước trong vườn lúc thấp, lúc cao", ông Dũng nhấn mạnh. Ông cũng thường xuyên kiểm tra độ tơi xốp của đất qua tốc độ rút nước khi tưới để kịp thời xử lý.

Đặc biệt, ông Dũng chia sẻ thêm về nghệ thuật tỉa trái: "Không được lấy hết trái của 2 đợt. Nếu thu hoạch vắt kiệt như vậy cây sẽ mau suy kiệt dẫn đến chết cây".

Theo đó, sau đợt quả đầu tiên, ông kiên quyết cắt bỏ hết trái còn lại để dưỡng cây. Đến đợt 2, ông tiếp tục tỉa bỏ 60% lượng trái, chỉ giữ lại 40% những quả to đẹp nhất. Sự hy sinh ngắn hạn ấy giúp cây duy trì sức sống dẻo dai, cho năng suất đều đặn khoảng 10 tấn/năm. Chính những kinh nghiệm thực tế quý báu ấy đang tiếp thêm niềm tin, gieo lại hy vọng hồi sinh bền vững cho dòng sữa ngọt Vĩnh Kim.

×