Bình luận
0
"Lượm" là bài thơ rất nổi tiếng của nhà thơ Tố Hữu, được sáng tác năm 1949 trong thời kỳ kháng chiến chống Pháp và được đưa vào sách giáo khoa, giảng dạy, học tập. Chính vì vậy, rất nhiều thế hệ đã quá quen thuộc với những câu thơ:
"Chú bé loắt choắt
Cái xắc xinh xinh
Cái chân thoăn thoắt
Cái đầu nghênh nghênh
Ca-lô đội lệch
Mồm huýt sáo vang
Như con chim chích
Nhảy trên đường vàng..."
Chính vì sự nổi tiếng và thân thuộc của bài thơ, nhiều người đã đặt ra câu hỏi "chú bé Lượm có phải nhân vật có thật không?".
Thực tế, ở ngoài đời cũng có một “chú bé” tên Lượm đi hoạt động cách mạng và hy sinh khi mới 14 tuổi. Đó là liệt sĩ Nguyễn Thanh, tên thường gọi ở nhà là Nguyễn Văn Lượm, sinh ngày 21/12/1932.
Lượm là con của ông Nguyễn Tuất - sinh ngày 27/03/1909 tại thôn Lai Trung, xã Quảng Thọ, huyện Quảng Điền, tỉnh Bình Trị Thiên cũ.
Theo “Tờ nhận tự khai”, ông Nguyễn Tuất từng làm hộ tống viên bưu điện và công tác tại nhiều nơi, từ Quy Nhơn, Nha Trang đến Ninh Hòa, Phan Thiết cũ. Giai đoạn 1927-1943, ông làm việc tại Bưu điện Quy Nhơn. Người con trai Nguyễn Thanh của ông, thường gọi là Nguyễn Văn Lượm, cũng được sinh ra tại đây.
Năm 1943, ông Tuất chuyển công tác vào Nha Trang và đưa cả gia đình đi cùng. Nguyễn Thanh theo cha vào thành phố biển, tiếp tục học tập tại đây trong khoảng hai năm. Đến nay, gia đình vẫn lưu giữ tờ “giấy căn cước” song ngữ Pháp - Việt được cấp năm 1943, có dán ảnh Nguyễn Thanh khi mới 11 tuổi. Đây là loại giấy tờ dành cho những thí sinh dự thi các văn bằng Pháp - Việt tại Trung Kỳ thời bấy giờ.
Trong “Tờ nhận tự khai”, ông Tuất cũng ghi rõ thời điểm con trai rời gia đình tham gia cách mạng cùng chú ruột là Nguyễn Trọng Quảng: “Năm 1945 đến 1946, con tôi hoạt động tại Nha Trang và thoát ly từ ngày ấy. Tôi không nhận được tin tức chi cả. Mãi đến ngày giải phóng về toàn diện thì em ruột tôi là Nguyễn Trọng Quảng, cán bộ về hưu… mang bằng Tổ quốc ghi công ngày 5/5/1958 đề tên liệt sĩ Nguyễn Văn Lượm về cho tôi”.
Do bằng Tổ quốc ghi công cấp năm 1958 bị hư hỏng trong chiến tranh, năm 1977, ông Tuất làm “Tờ nhận tự khai” để đề nghị sao y bản chính. Khi đó, ông đã nghỉ hưu và sinh sống tại thị xã Phan Rang - Tháp Chàm cũ.
Nội dung bản khai của ông Tuất được một số cán bộ từng hoạt động cách mạng cùng UBND phường Phước Tiến, thị xã Nha Trang cũ xác nhận. Các văn bản này cho biết ông Nguyễn Tuất có người con ruột là Nguyễn Thanh, thường gọi Nguyễn Văn Lượm, đã hy sinh và được Nhà nước truy tặng bằng Tổ quốc ghi công.
Tấm bằng ghi rõ: Liệt sĩ Nguyễn Văn Lượm, đội viên du kích, nguyên quán xã Quảng Ninh, huyện Quảng Điền, tỉnh Thừa Thiên, hy sinh trong khi chiến đấu với địch tại Thừa Thiên ngày 15/4/1947. Theo những thông tin này, khi ngã xuống, “chú bé Lượm” mới 14 tuổi.
Theo lời nhà thơ Tố Hữu kể trong hồi ký Nhớ lại một thời, Nhà xuất bản Hội Nhà văn năm 2000, nguồn cảm hứng trực tiếp để ông viết bài thơ xuất phát từ câu chuyện của một cán bộ từ Thừa Thiên ra chiến khu. Người này báo tin Lượm - con của một người em họ của nhà thơ đã tham gia lực lượng liên lạc từ nhỏ và hy sinh khi đang mang thư qua một cánh đồng.
Khi ấy, Lượm mới 14 tuổi. Tin dữ khiến Tố Hữu xúc động, nhớ lại dáng vẻ nhỏ nhắn, nhanh nhẹn, hồn nhiên nhưng cứng cỏi của cậu bé mà ông từng gặp ở Huế.
Nguyên văn chia sẻ của nhà thơ Tố Hữu trong cuốn sách: “Một đồng chí ở Thừa Thiên ra kể cho tôi nghe những tấm gương chiến đấu dũng cảm ở quê nhà và cho tôi biết tin về cháu Lượm. Nó là con của chú em họ của tôi.
Từ Cách mạng tháng Tám, nó đã về với tôi ở Huế và cùng một số bạn nhỏ tự nguyện theo các chú bộ đội. Nó đi liên lạc cho đơn vị và trong khi đưa thư qua một cánh đồng, cháu bị trúng đạn, hi sinh khi mới 14 tuổi. Anh em trong đơn vị thương tiếc nó như con, em của mình.
Thế là Lượm đã ngã xuống như Kim Đồng và bao bạn nhỏ dũng cảm khác. Tôi viết bài thơ “Lượm”, cảm thấy như còn đâu đây dáng điệu thật dễ thương và khuôn mặt còn trẻ con nhưng rất cứng cỏi của nó...".
Như vậy, chính nhà thơ Tố Hữu đã xác nhận, chú bé Lượm khi ấy chính là cháu họ của mình. Theo gia phả, nhà thơ Tố Hữu - tức Nguyễn Kim Thành là bác họ của liệt sĩ Lượm.
Từ ký ức về cuộc gặp và câu chuyện được đồng đội kể lại, Tố Hữu đã xây dựng hình tượng một “chú đồng chí nhỏ” vừa ngây thơ, yêu đời, vừa gan dạ, không quản hiểm nguy khi thực hiện nhiệm vụ. Vì vậy, bài thơ không chỉ tưởng niệm một thiếu niên cụ thể mà còn đại diện cho nhiều em nhỏ Việt Nam tham gia kháng chiến trong những năm đầu chống Pháp.
Hiện tại, việc cúng giỗ liệt sĩ Nguyễn Văn Lượm vẫn đang được duy trì ở Phan Rang - Tháp Chàm, tỉnh Ninh Thuận cũ, tại nhà người em trai cùng cha khác mẹ với liệt sĩ Lượm là ông Nguyễn Thanh Sơn.
Theo lời kể của các thành viên trong gia đình, Lượm là con của ông Nguyễn Tuất với người vợ đầu ở Huế. Khi Lượm còn nhỏ, mẹ của Lượm bị bệnh nặng nên đã vào chùa nương bóng cửa Phật và mất trong chùa. Sau này Lượm theo chú ruột đi hoạt động cách mạng và hy sinh khi mới 14 tuổi.
Nguồn tham khảo: Báo Công an Nhân dân, Wikipedia
Biển Caspi đã trở thành khu vực mới nhất bị cuốn vào cuộc xung đột ngày càng leo thang giữa Iran và các đối thủ của nước này – một phần không nhỏ vì đây là huyết mạch quan trọng trong mối quan hệ ngày càng phát triển giữa Iran và Nga.
Chia sẻ
Những lời quảng cáo "thải xạ", "đào thải phóng xạ" đã thu hút sự chú ý của những bệnh nhân ung thư đang quay quắt với bệnh tật. Nhưng ở thị trường "thải xạ" này, tiềm ẩn rất nhiều rủi ro về đảm bảo an toàn, sức khỏe cho người bệnh.
Chia sẻ
Hai đối tượng thuê mặt bằng ở xã Cần Giờ, TP.HCM để mở quán nhậu, đồng thời "nuôi" đội ngũ nữ tiếp viên sẵn sàng bán dâm cho khách khi có nhu cầu.
Chia sẻ
Liệt sĩ Đặng Thị Kim là một trong những tấm gương sáng về sự quả cảm, kiên trung của người phụ nữ Việt Nam đã anh dũng hy sinh bảo vệ tổ quốc.
Chia sẻ
Sau nhiều tháng thi công dự án hồ điều hòa Phú Đô, mặt đường Đỗ Xuân Hợp và Tân Mỹ (phường Từ Liêm, Hà Nội) đang xuống cấp nghiêm trọng. Nhiều đoạn xuất hiện vệt lún sâu, nứt toác, bong bật lớp bê tông nhựa, tạo thành "sống trâu", "ổ voi" kéo dài, gây mất an toàn cho người và phương tiện lưu thông.
Chia sẻ
Đà Nẵng đã thu hơn 2.300 mẫu sinh phẩm hài cốt liệt sĩ để giám định ADN, đồng thời đặt mục tiêu hoàn thành việc lấy mẫu trong tháng 9/2026, đẩy nhanh hành trình xác định danh tính và trả lại tên cho các liệt sĩ.
Chia sẻ
Trong trận thắng 5-1 của Indonesia trước Campuchia tại lượt trận thứ 2 bảng A ASEAN Cup 2026, tiền đạo Mitchell Baker toả sáng với hat-trick.
Chia sẻ
Mới đây, trong khuôn khổ chương trình xúc tiến du lịch tại Hàn Quốc, Phó Chủ tịch Hiệp hội áo dài Việt Nam Nguyễn Lan Vy mang đến Áo dài show với những màn trình diễn đặc sắc, tôn vinh vẻ đẹp của di sản, văn hóa và bản sắc dân tộc.
Chia sẻ
Theo Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng, Bộ Chính trị cơ bản đồng ý nội dung phân quyền xây dựng thể chế cho đô thị đặc biệt trong dự thảo Luật Phát triển đô thị.
Chia sẻ
UBND tỉnh Gia Lai yêu cầu các cơ quan, đơn vị khẩn trương rà soát, điều chỉnh vị trí việc làm của công chức, viên chức, trong đó bổ sung các yêu cầu về năng lực thực thi công vụ, tư duy dữ liệu, chuyển đổi số, huy động nguồn lực và phối hợp liên ngành. Việc hoàn thành phải trước ngày 31/8.
Chia sẻ
Kiev có thể phải đối mặt với tình trạng mất điện và sập hệ thống cống rãnh vào mùa đông này, theo lời Thiếu tướng Serhiy Krivonos, một tướng lĩnh đã nghỉ hưu của Lực lượng Vũ trang Ukraine, như báo Telegraf của Ukraine đưa tin.
Chia sẻ
Đại hội đại biểu toàn quốc Hội Chữ thập Đỏ Việt Nam lần thứ XII đã đề cử Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm giữ cương vị Chủ tịch danh dự Hội Chữ thập Đỏ Việt Nam nhiệm kỳ 2026-2031.
Chia sẻ
Tiếp nối loạt bài "40 năm Đổi mới - những tác phẩm đánh thức cả dân tộc", Báo Dân Việt phản ánh sức sống của tiểu thuyết “Bến không chồng” – kiệt tác từ cuộc đời bước vào trang sách, rồi từ trang sách lại trở thành tượng đài tạc dựng giữa đời thực, ghi dấu trong lòng dân. Trò chuyện với phóng viên Báo Dân Việt, nhà văn Dương Hướng (hiện là Chủ tịch Hội đồng Văn xuôi - Hội Nhà văn Việt Nam) trải lòng về ký ức "vượt ải" kiểm duyệt và những chuyện "chưa bao giờ cũ" của tác phẩm sau nhiều thập kỷ. "Viết đúng cái tâm thì chẳng có gì phải ngại" - ông khẳng định.
Chia sẻ
Lực lượng chức năng tỉnh Tây Ninh ghi nhận tổng cộng 104 động vật hoang dã, gồm 92 rùa cựa châu Phi, tên khoa học Geochelone sulcata, với nhiều kích cỡ khác nhau; 6 con vẹt đỏ, tên khoa học Eos rubra và 6 con vẹt má xanh, tên khoa học Pyrrhura molinae đang nuôi nhốt trái phép ở một địa điểm ấp Phước Hội A, xã Phước Thạnh (địa phận huyện Gò Dầu cũ).
Chia sẻ
Sáng 28/7, tại Nhà Quốc hội, sau Lễ đón chính thức, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đã hội đàm với Chủ tịch Quốc hội Vương quốc Campuchia Samdech Khuon Sudary nhân dịp dẫn đầu Đoàn đại biểu cấp cao Quốc hội Campuchia thăm chính thức Việt Nam từ ngày 27-29/7/2026.
Chia sẻ
Dù mới lăn bánh 10 km và không khác gì xe mới, nhưng VinFast VF7 được salon xe cũ chào bán với giá khiến nhiều người phải bất ngờ.
Chia sẻ
Ban Chỉ huy quân sự cấp xã được tổ chức theo mô hình mới, trực thuộc cơ quan quân sự cấp tỉnh, có tư cách pháp nhân, con dấu và tài khoản riêng từ ngày 26/1/2026. Đáng chú ý, việc lần đầu tiên đưa sĩ quan quân đội chính quy về cấp xã được kỳ vọng tạo bước chuyển mạnh trong tổ chức, chỉ huy và thực hiện nhiệm vụ quốc phòng, quân sự ở cơ sở.
Chia sẻ
Tân Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Đức Tâm khẳng định sẽ nỗ lực và cố gắng hết mình, để cùng tập thể lãnh đạo và người dân Quảng Ngãi thực hiện đạt kết quả cao nhất các nhiệm vụ, công việc được giao; đưa Quảng Ngãi vững tin cùng cả nước bước vào kỷ nguyên mới, kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.
Chia sẻ
Đội CSGT Rạch Chiếc vừa phát hiện, xử lý tài xế chở hàng trăm con heo có giấy kiểm dịch đưa từ Đồng Nai về TP.HCM để giết mổ dính chất cấm Salbutamol.
Chia sẻ
Nguyên Giám đốc Ban Quản lý Dự án đầu tư xây dựng phát triển đô thị thành phố Hải Phòng Tạ Viết Đông bị khởi tố để điều tra về tội “Lạm quyền trong khi thi hành công vụ” theo khoản 4 Điều 357 Bộ luật Hình sự. Đây là kết quả điều tra vụ việc xảy ra tại khu vực cầu tàu bến thủy nội địa thuộc xã Tân Dương, huyện Thủy Nguyên, thành phố Hải Phòng (nay là phường Thủy Nguyên) từ năm 2019, theo đơn kiến nghị của Công ty TNHH Toàn Mỹ.
Chia sẻ
Dù giá trái cây đặc sản nhiều loại ở miền Tây cuối vụ bật tăng gấp đôi do nguồn cung khan hiếm và nhu cầu chế biến tăng nhưng không ít nông dân đành ngậm ngùi tiếc nuối vì "cháy hàng".
Chia sẻ
Những tư liệu mới từ Châu bản triều Nguyễn giúp xác định rõ thời điểm thành lập phủ Tam Kỳ, đồng thời làm sáng tỏ danh tính viên Tri phủ đầu tiên của vùng đất này.
Chia sẻ
Trước phản ánh về tình trạng xe chở đất phục vụ dự án đường cất hạ cánh số 2 tại Cảng hàng không Phù Cát gây ảnh hưởng đến đời sống người dân, UBND tỉnh Gia Lai yêu cầu các đơn vị liên quan khẩn trương khắc phục tồn tại, bảo đảm an ninh trật tự, an toàn giao thông và vệ sinh môi trường, đồng thời không để ảnh hưởng đến tiến độ công trình trọng điểm của tỉnh.
Chia sẻ
ASEAN Cup 2026 tưởng chừng không quá khó nhưng thực tế đang cho thấy những thử thách khá lớn dần xuất hiện với ĐT Việt Nam nói chung và HLV Kim Sang-sik nói riêng.
Chia sẻ
Xe máy lưu thông trên quốc lộ 19B, đoạn qua phường Quy Nhơn Đông (tỉnh Gia Lai), bất ngờ tông vào dải phân cách khiến một người tử vong tại chỗ, người còn lại tử vong sau khi được đưa đi cấp cứu.
Chia sẻ
Sau khi ông Lê Trí Thanh được điều động giữ chức Chủ tịch UBND TP Huế, Ủy ban MTTQ Việt Nam TP Đà Nẵng đã hiệp thương cử ông Nguyễn Đình Vĩnh, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy giữ chức Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố.
Chia sẻ
Đơn vị quản lý, vận hành cao tốc Pháp Vân - Cầu Giẽ vừa có đề xuất xây đường trên cao và mở rộng nền đường để tăng quy mô toàn tuyến từ 6 lên 10-12 làn xe, tổng vốn đầu tư hơn 25.000 tỷ đồng.
Chia sẻ
Sau tin báo về việc Đoàn Bảo Châu tham gia phát trực tiếp trên kênh BBC Tiếng Việt, cơ quan điều tra vào cuộc và xác định có 06 clip của vị này chứa nội dung tuyên truyền luận điệu chiến tranh tâm lý.
Chia sẻ
3 con giáp được dự báo đón nhiều cơ hội bứt phá vào dịp Rằm tháng 6 Âm lịch, càng chăm chỉ, tài lộc càng khởi sắc, thu nhập hứa hẹn tăng mạnh.
Chia sẻ
Vào ngày 29/7 đến 3/8 tới đây, tại Khu lưu niệm Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn, xã Lê Quý Đôn, tỉnh Hưng Yên (Thái Bình cũ) sẽ diễn ra triển lãm Di sản của Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn.
Chia sẻ
Thời sự 
Thế giới 
Nhà nông 
Hội và Cuộc sống 
Đại đoàn kết dân tộc 
Kinh tế 
Thể thao 
Văn hóa - Giải trí 
Xã hội 
Bạn đọc 
Nhà đất 
Media 
Chuyển động Sài Gòn 
Pháp luật 
Dân Việt trò chuyện 
Gia đình 
Đông Tây - Kim Cổ 
Khoa học Công nghệ 
Radio Nông dân 
Doanh nghiệp 
Đăng nhập
Minh Dương
