Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Trung ương nói về việc giải quyết tố cáo: Hai lần không hợp tác, dừng xử lý tố cáo

Sáng 13/4, Bộ Chính trị, Ban Bí thư Trung ương Đảng chủ trì tổ chức Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ hai Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV.

Tại hội nghị, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Trung ương Trần Sỹ Thanh đã trình bày Quy định mới về công tác kiểm tra, giám sát và kỷ luật của Đảng – văn bản thay thế Quy định số 296-QĐ/TW ban hành trước đó.

Ủy ban kiểm tra được quyền kết nối cơ sở dữ liệu của ngân hàng, chứng khoán, đăng ký tài sản, đất đai, thuế

Theo ông Trần Sỹ Thanh, Văn kiện Đại hội XIV xác định rõ: kiểm tra, giám sát không chỉ là chức năng mà là phương thức lãnh đạo chủ yếu, rất quan trọng của Đảng. Trọng tâm được chuyển từ kiểm tra khi có dấu hiệu vi phạm sang giám sát thường xuyên, chủ động, xuyên suốt toàn bộ quá trình lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức thực hiện.

Yêu cầu đặt ra là bảo đảm nguyên tắc “ở đâu có hoạt động của tổ chức đảng, đảng viên thì ở đó phải được kiểm tra, giám sát”, không để bỏ trống, bỏ lọt các địa bàn, lĩnh vực; không để “khoảng trống”, “vùng tối” mà công tác kiểm tra, giám sát của Đảng không vươn tới được.

Trong bối cảnh tổ chức bộ máy được sắp xếp theo mô hình chính quyền địa phương hai cấp, việc ban hành quy định mới nhằm cập nhật, đồng bộ hóa hệ thống quy định, tạo hành lang pháp lý thống nhất cho toàn Đảng.

Một trong những điểm nhấn đáng chú ý là quy định rõ cơ chế phối hợp giữa ủy ban kiểm tra với các cơ quan như công an, quân đội, thanh tra, kiểm toán, viện kiểm sát, tòa án… qua đó tăng khả năng xử lý các vụ việc phức tạp, liên ngành.

Cùng đó, bổ sung nguyên tắc tổ chức, nhiệm vụ, quyền hạn của ủy ban kiểm tra các cấp. Đó là, khi cần bổ sung ủy viên ủy ban kiểm tra, phó chủ nhiệm còn thiếu so với đề án nhân sự được phê duyệt thì ban thường vụ cấp ủy thực hiện quy trình giới thiệu nhân sự và báo cáo ban thường vụ cấp ủy cấp trên, không phải xin chủ trương. Khi thay đổi chủ nhiệm ủy ban kiểm tra thì phải trao đổi với ủy ban kiểm tra cấp trên để báo cáo ban thường vụ cấp ủy xem xét, quyết định, trước khi giới thiệu để bầu bổ sung chủ nhiệm.

Đặc biệt, lần đầu tiên, ủy ban kiểm tra được quyền kết nối cơ sở dữ liệu của các cơ quan Nhà nước trong lĩnh vực ngân hàng, chứng khoán, đăng ký tài sản, đất đai, thuế, thanh tra, kiểm toán, truy tố, xét xử, thi hành án và các cơ sở dữ liệu khác… theo quy định của Đảng, pháp luật của Nhà nước.

Cùng với đó, các biện pháp nghiệp vụ cũng được mở rộng như khi tiến hành công tác kiểm tra, giám sát được ghi âm, ghi hình; niêm phong tài liệu; yêu cầu phong tỏa tài khoản, kê biên tài sản, tạm hoãn xuất cảnh và các biện pháp khác theo quy định… nhằm nâng cao hiệu lực phát hiện và xử lý vi phạm.

Quy định mới cũng thiết kế lại hệ thống thẩm quyền theo hướng phân cấp rõ ràng, tăng quyền cho cấp ủy địa phương và cơ sở, đồng thời gắn chặt trách nhiệm người đứng đầu.

Cấp ủy tỉnh, thành và đảng ủy trực thuộc Trung ương được trao quyền quyết định kỷ luật đối với nhiều nhóm cán bộ, kể cả cán bộ đã nghỉ hưu. Trong khi đó, Ủy ban Kiểm tra Trung ương có thẩm quyền xử lý đối với cán bộ thuộc diện Bộ Chính trị, Ban Bí thư quản lý (trừ Ủy viên Trung ương).

Siết quy trình giải quyết tố cáo, tránh lạm dụng

Đáng chú ý, quy định bổ sung nguyên tắc, nội dung giải quyết tố cáo phù hợp với tình hình thực tiễn. Cụ thể, trường hợp người tố cáo được mời 2 lần nhưng không đến làm việc mà không có lý do chính đáng thì tổ chức đảng có thẩm quyền giải quyết tố cáo lập biên bản, không xem xét, giải quyết tố cáo, lưu hồ sơ kết thúc.

Cùng đó, “không giải quyết đơn tố cáo đang được cấp có thẩm quyền giải quyết”. Mục đích để tránh trường hợp cấp có thẩm quyền đang giải quyết tố cáo theo quy định, người tố cáo vẫn gửi đơn tố cáo đến các tổ chức, cơ quan, đơn vị khác.

“Kết luận giải quyết tố cáo phải nêu rõ đối với từng nội dung tố cáo: tố cáo sai; tố cáo không có cơ sở, không đủ căn cứ kết luận; tố cáo đúng có khuyết điểm; tố cáo đúng có vi phạm. Đây là cơ sở để xây dựng kế hoạch kiểm điểm rút kinh nghiệm, kiểm điểm xem xét trách nhiệm hoặc giao tổ chức đảng, cơ quan, đơn vị có liên quan tiếp tục xem xét, kiểm tra, làm rõ nếu những nội dung tố cáo chưa đủ căn cứ kết luận”, ông Trần Sỹ Thanh nhấn mạnh.

Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Trung ương cũng cho biết, Quy định mới thiết lập cơ chế phân cấp rõ ràng, đồng thời gắn chặt trách nhiệm của tổ chức đảng trong xử lý kỷ luật và giải quyết khiếu nại kỷ luật.

Cụ thể, ban thường vụ cấp ủy cấp trên trực tiếp cơ sở là cấp giải quyết khiếu nại cuối cùng đối với các hình thức khiển trách, cảnh cáo do cấp cơ sở quyết định. Ở cấp cao hơn, ban thường vụ tỉnh ủy, thành ủy và đảng ủy trực thuộc Trung ương giữ vai trò giải quyết cuối cùng đối với khiếu nại kỷ luật do cấp trên trực tiếp cơ sở ban hành.

Đối với các trường hợp nghiêm trọng hơn, Ủy ban Kiểm tra Trung ương là cấp giải quyết cuối cùng với hình thức cách chức, hoặc khiển trách, cảnh cáo do cấp tỉnh quyết định. Ban Bí thư xử lý cuối cùng đối với các trường hợp khai trừ đảng viên do cấp tỉnh quyết định, cũng như kỷ luật tổ chức đảng ở các cấp trực thuộc Trung ương trở xuống.

Ở cấp cao nhất, Bộ Chính trị là cấp giải quyết khiếu nại cuối cùng đối với hình thức kỷ luật khai trừ đảng viên do Ủy ban Kiểm tra Trung ương quyết định; Ban Chấp hành Trung ương Đảng là cấp giải quyết khiếu nại cuối cùng đối với các hình thức kỷ luật do Ban Bí thư, Bộ Chính trị quyết định.

Theo ông Trần Sỹ Thanh, việc hoàn thiện đồng bộ Nghị quyết và Quy định mới không chỉ củng cố khuôn khổ pháp lý, mà còn tạo bước chuyển căn bản trong kiểm soát quyền lực, nhấn mạnh vai trò kiểm tra, giám sát như công cụ phòng ngừa, phát hiện và xử lý vi phạm từ sớm, từ xa; góp phần giữ vững kỷ luật, kỷ cương, củng cố niềm tin của Nhân dân và tạo môi trường chính trị - xã hội ổn định cho phát triển đất nước trong giai đoạn mới.

Không “khoán trắng” cho ủy ban kiểm tra

Từ nền tảng quy định mới, Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Trung ương cho biết, các cấp ủy, tổ chức đảng được yêu cầu triển khai ngay các nhiệm vụ trọng tâm. Trong đó, quán triệt sâu rộng đến từng chi bộ, từng đảng viên, xác định kiểm tra, giám sát là nhiệm vụ của toàn Đảng, không “khoán trắng” cho ủy ban kiểm tra.

Cùng với đó, xây dựng chương trình hành động cụ thể, có lộ trình, người chịu trách nhiệm, nguồn lực và kết quả rõ ràng; rà soát, hoàn thiện hệ thống quy chế, quy trình, bảo đảm đồng bộ với quy định mới.

Chuyển mạnh sang phòng ngừa từ sớm, phát hiện nguy cơ trước khi thành vi phạm; tăng cường phối hợp liên ngành; giám sát việc thực hiện kết luận kiểm tra, thanh tra, kiểm toán; xử lý nghiêm các trường hợp chậm khắc phục; đẩy mạnh chuyển đổi số, kết nối dữ liệu liên ngành, nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ kiểm tra.

×