Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk yêu cầu đặt chất lượng, công nghệ, dữ liệu làm động lực cho ngành hàng sầu riêng

Sầu riêng Đắk Lắk chuyển từ sản lượng sang nâng cao giá trị

Ngày 16/8, tại phường Buôn Ma Thuột, UBND tỉnh Đắk Lắk tổ chức Diễn đàn “Kết nối sản xuất, tiêu thụ sầu riêng - Hệ sinh thái sầu riêng bền vững”, trong khuôn khổ Lễ hội Sầu riêng Đắk Lắk năm 2026.

Tham dự diễn đàn có lãnh đạo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Công Thương, Trung tâm Khuyến nông Quốc gia; lãnh đạo các địa phương của Lào và nhiều tỉnh, thành trong nước. Về phía Đắk Lắk có ông Đỗ Hữu Huy, Chủ tịch UBND tỉnh, cùng lãnh đạo HĐND, UBND tỉnh và các sở, ngành.

Diễn đàn thu hút các nhà khoa học, tổ chức quốc tế, hiệp hội cùng hơn 100 hợp tác xã, doanh nghiệp sản xuất, chế biến và xuất khẩu sầu riêng.

Các đại biểu tham dự diễn đàn về ngành hàng sầu riêng trong khuôn khổ Lễ hội Sầu riêng Đắk Lắk năm 2026. Ảnh Công Nam

Đắk Lắk hiện là một trong những vùng sản xuất sầu riêng trọng điểm của cả nước. Năm 2025, toàn tỉnh có khoảng 41.000ha sầu riêng, năm 2026, sản lượng dự kiến khoảng 500.000 tấn.

Đến nay, tỉnh có 280 mã số vùng trồng được phê duyệt, với diện tích khoảng 7.500ha; 253 mã số vùng trồng, diện tích khoảng 6.532ha, đang chờ phía Trung Quốc phê duyệt.

Đắk Lắk có 41 cơ sở đóng gói quả tươi xuất khẩu được phê duyệt và 16 cơ sở đóng gói sầu riêng đông lạnh. Trung Quốc tiếp tục là thị trường xuất khẩu chủ yếu, chiếm khoảng 70% tổng sản lượng dự kiến của tỉnh.

Tuy nhiên, ngành hàng vẫn đối mặt với nhiều thách thức. Sản xuất còn manh mún, liên kết giữa vùng trồng, cơ sở đóng gói và doanh nghiệp chưa chặt chẽ. Một số chủ thể chưa duy trì đầy đủ quy trình sản xuất, kiểm soát sinh vật gây hại, ghi chép nhật ký và truy xuất nguồn gốc.

Đặc biệt, các yêu cầu kỹ thuật của thị trường nhập khẩu ngày càng khắt khe. Việc Tổng cục Hải quan Trung Quốc (GACC) siết kiểm tra dư lượng Cadimi (Cd) và chất Vàng O (Auramine O) từ năm 2024 đến nay tạo áp lực lớn đối với toàn chuỗi giá trị.

Trong khi đó, năng lực kiểm định tại chỗ, hạ tầng kho lạnh, công nghệ bảo quản sau thu hoạch và chế biến sâu của địa phương chưa đáp ứng kịp tốc độ tăng trưởng sản lượng.

Phát biểu khai mạc diễn đàn, ông Đỗ Hữu Huy, Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk, cho rằng sự phát triển ngành sầu riêng cần chuyển từ tư duy “sản xuất nông nghiệp đơn thuần” sang “kinh tế nông nghiệp”.

Theo ông Đỗ Hữu Huy, chất lượng, hiệu quả, khoa học - công nghệ, dữ liệu và đổi mới sáng tạo phải trở thành động lực chủ yếu. Việc đổi mới ngành hàng không chỉ nhằm tăng sản lượng hay doanh thu mà còn phải thay đổi cách tạo ra, phân bổ và thụ hưởng giá trị.

Người dân, hợp tác xã và doanh nghiệp phải được đặt ở vị trí trung tâm, trong khi phát triển sản xuất phải gắn với bảo vệ môi trường, hệ sinh thái và nâng cao đời sống người dân.

Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk cũng khẳng định chính quyền tỉnh thấu hiểu những khó khăn mà doanh nghiệp, hợp tác xã và nông dân đang đối mặt, từ biến động thị trường, rào cản kỹ thuật, logistics, kho lạnh đến chất lượng vùng trồng và truy xuất nguồn gốc.

Theo đó, tỉnh sẽ chuyển mạnh từ quản lý sang phục vụ và kiến tạo; chủ động tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, hợp tác xã và người dân. Tỉnh cũng tập trung quản trị dữ liệu mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói, phục vụ điều hành, cảnh báo sớm và hỗ trợ xuất khẩu.

Đắk Lắk đẩy mạnh công nghệ, dữ liệu cho ngành hàng sầu riêng bền vững

Phát biểu tại diễn đàn, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Võ Văn Hưng đánh giá Đắk Lắk có nhiều lợi thế về nông nghiệp, trong đó sầu riêng đang góp phần tạo sinh kế, nâng cao thu nhập cho người dân và đưa nông sản Việt Nam ra thị trường quốc tế.

Tuy nhiên, Thứ trưởng cho rằng sự phát triển nhanh của ngành hàng đang đặt ra yêu cầu cao hơn về chất lượng, an toàn thực phẩm, mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói, truy xuất nguồn gốc, bảo quản, logistics, chế biến và xây dựng thương hiệu.

“Không chỉ sản xuất ra nhiều sầu riêng, mà phải sản xuất ra sầu riêng có chất lượng, có trách nhiệm, có thương hiệu và có thị trường ổn định”, ông Võ Văn Hưng nhấn mạnh.

Để ngành hàng phát triển bền vững, không một chủ thể nào có thể làm một mình. Nhà nước cần hoàn thiện cơ chế, chính sách; địa phương tổ chức tốt sản xuất và quản lý vùng nguyên liệu; doanh nghiệp kết nối thị trường, đầu tư chế biến, bảo quản và xây dựng thương hiệu; hợp tác xã làm cầu nối giữa doanh nghiệp và nông dân.

Thứ trưởng kỳ vọng các cam kết được đưa ra tại diễn đàn sẽ sớm được cụ thể hóa thành những vùng nguyên liệu bài bản, chuỗi liên kết thực chất, dự án đầu tư hiệu quả và hợp đồng thương mại bền vững.

Tại diễn đàn, các bên dự kiến ký kết 8 biên bản ghi nhớ hợp tác (MOU) liên kết chuỗi giá trị ngành hàng sầu riêng bền vững.

Các nội dung tập trung vào thu hút đầu tư hạ tầng như chợ đầu mối, trung tâm logistics, kho lạnh, trung tâm kiểm định chiếu xạ và nhà máy chế biến sâu; ứng dụng công nghệ, xây dựng dữ liệu và truy xuất nguồn gốc số; đồng thời phát triển các mô hình liên kết từ vật tư đầu vào đến bao tiêu đầu ra.

Qua diễn đàn, Đắk Lắk kỳ vọng tăng cường kết nối giữa vùng nguyên liệu, doanh nghiệp chế biến, xuất khẩu và các nhà nhập khẩu, từng bước đưa ngành hàng sầu riêng từ tăng trưởng về sản lượng sang nâng cao giá trị, chất lượng và sức cạnh tranh trên thị trường quốc tế.

×