Chủ tịch xã hay Chỉ huy trưởng quân sự xã có quyền đình chỉ bay với tàu bay không người lái?

Luật mới gọi đích danh Chỉ huy trưởng quân sự cấp xã có quyền đình chỉ bay

Trao đổi về vấn đề này, Luật sư Hoàng Anh Sơn – Đoàn Luật sư TP.Hồ Chí Minh cho biết, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 9 luật về quân sự, quốc phòng đã được Quốc hội thông qua ngày 23/8/2026 và có hiệu lực thi hành từ ngày 1/9/2026.

Một trong những nội dung đáng chú ý của luật là sửa đổi, bổ sung một số quy định của Luật Phòng không nhân dân, trong đó có quy định trực tiếp về thẩm quyền đình chỉ bay đối với tàu bay không người lái, phương tiện bay khác.

Điểm đ khoản 2 Điều 33 Luật Phòng không nhân dân được sửa đổi, bổ sung quy định: Chỉ huy trưởng Ban Chỉ huy quân sự cấp xã và Chỉ huy đơn vị Bộ đội Biên phòng ở khu vực biên giới có quyền đình chỉ bay đối với tàu bay không người lái, phương tiện bay khác trong phạm vi địa bàn quản lý.

Quy định này cũng đặt ra một ngoại lệ, đó là không áp dụng đối với tàu bay không người lái, phương tiện bay khác của Bộ Công an hoạt động ngoài khu vực, mục tiêu do quân đội quản lý.

Theo Luật sư Hoàng Anh Sơn, quy định mới đã xác định khá rõ chủ thể có thẩm quyền ở cấp cơ sở.

“Luật gọi đích danh Chỉ huy trưởng Ban Chỉ huy quân sự cấp xã là người có thẩm quyền đình chỉ bay trong phạm vi địa bàn quản lý. Vì vậy, nếu chỉ xét thẩm quyền đình chỉ bay theo quy định mới được bổ sung tại Điều 33 Luật Phòng không nhân dân thì không phải Chủ tịch UBND cấp xã mà là Chỉ huy trưởng Ban Chỉ huy quân sự cấp xã”, Luật sư Hoàng Anh Sơn phân tích.

Đây là điểm cần phân biệt rõ trong bối cảnh tổ chức Ban Chỉ huy quân sự cấp xã đang được thay đổi theo mô hình mới.

Luật mới cũng xác định lực lượng phòng không cấp xã gồm lực lượng phòng không kiêm nhiệm thuộc Ban Chỉ huy quân sự cấp xã và lực lượng do dân quân đảm nhiệm; có thể được tổ chức thành các tổ bắn mục tiêu bay thấp và tổ chế áp tàu bay không người lái, phương tiện bay khác.

Theo luật sư Sơn, việc bổ sung thẩm quyền đình chỉ bay cho Chỉ huy trưởng Ban Chỉ huy quân sự cấp xã gắn với yêu cầu tăng cường khả năng quản lý, xử lý các tình huống liên quan đến tàu bay không người lái ngay tại địa bàn cơ sở.

Không chỉ đình chỉ bay, Chỉ huy trưởng quân sự xã còn có quyền ra lệnh chế áp, tạm giữ trong trường hợp luật định

Một điểm đáng chú ý khác là thẩm quyền của Chỉ huy trưởng Ban Chỉ huy quân sự cấp xã không chỉ dừng lại ở việc đình chỉ bay.

Điểm b khoản 2 Điều 34 Luật Phòng không nhân dân được sửa đổi, bổ sung quy định Chỉ huy trưởng Ban Chỉ huy quân sự cấp xã thuộc nhóm người có quyền ra lệnh chế áp, tạm giữ tàu bay không người lái, phương tiện bay khác thuộc trường hợp quy định tại khoản 1 Điều này và trong phạm vi địa bàn quản lý.

Theo Luật sư Hoàng Anh Sơn, cần phân biệt rõ ba khái niệm: đình chỉ bay, chế áp và tạm giữ.

Đình chỉ bay là việc yêu cầu tàu bay không người lái hoặc phương tiện bay khác dừng hoạt động bay trong trường hợp thuộc thẩm quyền và điều kiện do pháp luật quy định.

Trong khi đó, chế áp và tạm giữ là những biện pháp xử lý được áp dụng trong các trường hợp luật định. Việc áp dụng không có nghĩa người có thẩm quyền có thể tùy ý can thiệp vào mọi hoạt động bay của người dân.

Khoản 1 Điều 33 Luật Phòng không nhân dân quy định việc đình chỉ bay được thực hiện trong một số trường hợp như: bay không đúng nội dung được cấp phép; vì lý do quốc phòng, an ninh và an toàn bay; người điều khiển không đủ điều kiện điều khiển bay; tàu bay không người lái, phương tiện bay khác chưa đăng ký hoặc không đúng theo đăng ký; vi phạm điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên.

Như vậy, không phải cứ thấy người dân sử dụng drone là Chỉ huy trưởng Ban Chỉ huy quân sự cấp xã có thể yêu cầu đình chỉ bay. Việc đình chỉ phải đặt trong các trường hợp pháp luật quy định và trong phạm vi địa bàn quản lý.

“Đây là điểm người chơi drone cần đặc biệt lưu ý. Thẩm quyền được trao cho Chỉ huy trưởng Ban Chỉ huy quân sự cấp xã không phải là quyền can thiệp tùy nghi vào mọi hoạt động bay. Việc đình chỉ bay phải có căn cứ pháp luật, đồng thời việc chế áp hoặc tạm giữ cũng chỉ được thực hiện đối với những trường hợp thuộc phạm vi mà luật quy định”, Luật sư Hoàng Anh Sơn cho biết.

Bên cạnh đó, luật mới cũng quy định việc cấp phép đối với một số hoạt động liên quan đến tàu bay không người lái và phương tiện bay khác. Khoản 3 Điều 27 Luật Phòng không nhân dân được sửa đổi quy định UBND cấp tỉnh thực hiện cấp phép nhập khẩu, tạm nhập tái xuất, tạm xuất tái nhập đối với một số loại tàu bay không người lái, phương tiện bay khác và thiết bị liên quan sau khi có ý kiến thống nhất bằng văn bản của Bộ Quốc phòng và Bộ Công an.

Theo Luật sư Hoàng Anh Sơn, người sử dụng drone cần hiểu rằng hoạt động của tàu bay không người lái hiện không còn đơn thuần là câu chuyện của một thiết bị giải trí. Tùy từng loại phương tiện, mục đích, khu vực và hoạt động bay, người sử dụng có thể phải tuân thủ các quy định về đăng ký, điều kiện điều khiển, cấp phép bay và bảo đảm quốc phòng, an ninh, an toàn bay.

Tóm lại, từ ngày 1/9/2026, theo quy định mới của Luật Phòng không nhân dân, Chỉ huy trưởng Ban Chỉ huy quân sự cấp xã có thẩm quyền đình chỉ bay đối với tàu bay không người lái, phương tiện bay khác trong phạm vi địa bàn quản lý và trong các trường hợp luật định. Luật không quy định Chủ tịch UBND cấp xã là chủ thể có thẩm quyền đình chỉ bay tại quy định này.

Đồng thời, trong những trường hợp thuộc phạm vi luật định, Chỉ huy trưởng Ban Chỉ huy quân sự cấp xã còn được ra lệnh chế áp, tạm giữ tàu bay không người lái, phương tiện bay khác trên địa bàn quản lý.

Theo Luật sư Hoàng Anh Sơn, đây là một trong những điểm mới đáng chú ý của luật, nhất là trong bối cảnh tàu bay không người lái và các phương tiện bay không người lái ngày càng phổ biến. Người dân trước khi sử dụng các thiết bị này cần chủ động tìm hiểu và tuân thủ đầy đủ quy định về điều kiện, khu vực, phạm vi và hoạt động bay để tránh bị đình chỉ hoặc áp dụng các biện pháp xử lý theo quy định pháp luật.

×