CNN: Tàu Nga "chở các lò phản ứng hạt nhân đến Triều Tiên" bất ngờ phát nổ và chìm

Tàu Ursa Major chìm ở Địa Trung Hải vào ngày 23 tháng 12 năm 2024, sau khi hứng chịu ba vụ nổ ở mạn phải, theo một cuộc điều tra của CNN dẫn lời các nhà chức trách Tây Ban Nha và các nguồn tin quen thuộc với cuộc điều tra.

Số phận phi thường của tàu Ursa Major đã được giữ kín kể từ khi nó chìm vào ngày 23 tháng 12 năm 2024. Nhưng theo báo cáo của CNN, sự kiện này có thể đánh dấu một sự can thiệp hiếm hoi và đầy rủi ro của quân đội phương Tây nhằm ngăn chặn Nga gửi công nghệ hạt nhân nâng cấp cho một đồng minh quan trọng là Triều Tiên.

CNN đưa tin, con tàu có thể đang vận chuyển các bộ phận cho hai lò phản ứng hạt nhân tàu ngầm đến cảng Rason của Triều Tiên. Vụ việc xảy ra chỉ vài tháng sau khi nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong Un điều quân đến hỗ trợ nỗ lực chiến tranh của Nga ở Ukraine.

Hàng loạt hoạt động quân sự gần đây xung quanh xác tàu đã làm tăng thêm sự bí ẩn về hàng hóa và điểm đến của con tàu. Theo dữ liệu chuyến bay công khai, máy bay "săn lùng" hạt nhân của Mỹ đã bay qua xác tàu hai lần trong năm qua. Và một tuần sau khi tàu chìm, một tàu bị nghi là tàu gián điệp của Nga đã đến thăm xác tàu và gây ra thêm bốn vụ nổ, theo một nguồn tin quen thuộc với cuộc điều tra của Tây Ban Nha về vụ việc.

Chính phủ Tây Ban Nha hầu như không nói gì, chỉ đưa ra tuyên bố vào ngày 23 tháng 2 sau áp lực từ các nghị sĩ phe đối lập. Tuyên bố xác nhận rằng thuyền trưởng người Nga của con tàu đã nói với các nhà điều tra Tây Ban Nha rằng tàu Ursa Major đang chở “các bộ phận cho hai lò phản ứng hạt nhân tương tự như những lò được sử dụng trong tàu ngầm”, và ông không chắc liệu chúng có chứa nhiên liệu hạt nhân hay không.

Chuỗi sự kiện dẫn đến việc tàu Ursa Major chìm xuống đáy Địa Trung Hải vẫn chưa rõ ràng. Theo cuộc điều tra của Tây Ban Nha, được nguồn tin thân cận với nội dung cuộc điều tra mô tả, có thể liên quan đến việc sử dụng một loại ngư lôi hiếm để xuyên thủng thân tàu. Vụ việc xảy ra trong những ngày cuối cùng của nhiệm kỳ tổng thống Joe Biden, khi cuộc chiến ở Ukraine đang leo thang có lợi cho Moscow, và Mỹ rất muốn tránh leo thang trực tiếp với Moscow.

Tàu Ursa Major, còn được gọi là Sparta 3 và là một tàu kỳ cựu trong chiến dịch quân sự của Nga ở Syria – nơi nó được sử dụng để vận chuyển thiết bị của Nga – đã cập cảng nhiên liệu Ust-Luga ở Vịnh Phần Lan vào ngày 2 tháng 12, trước khi di chuyển đến một cơ sở container tại các bến cảng của St. Petersburg. Bản kê khai hàng hóa công khai của tàu cho biết nó đang hướng đến Vladivostok, ở vùng Viễn Đông của Nga, khi khởi hành vào ngày 11 tháng 12, chở theo hai “nắp cống” lớn, 129 container rỗng và hai cần cẩu Liebherr cỡ lớn.

Vào tháng 10 năm đó, chủ sở hữu của nó, công ty Oboronlogistics có liên kết với nhà nước, đã tuyên bố rằng các tàu của họ đã được cấp phép vận chuyển vật liệu hạt nhân. Đoạn video quay nhanh quá trình xếp hàng lên tàu Ursa Major tại Ust-Luga, được CNN phân tích, cho thấy các container được đặt vào bên trong thân tàu, với một khoảng trống được để lại bên dưới nơi sau này sẽ đặt các "nắp cống".

Theo một tuyên bố từ Hải quân Bồ Đào Nha, con tàu di chuyển dọc theo bờ biển Pháp, trước khi máy bay và tàu chiến của Hải quân Bồ Đào Nha theo dõi nó qua vùng biển của họ. Hai tàu quân sự Nga, Ivan Gren và Aleksandr Otrakovsky, đã hộ tống con tàu, và vào sáng ngày 22 tháng 12, hải quân Bồ Đào Nha đã bỏ sót dấu vết của nó, tuyên bố cho biết thêm.

Khoảng 4 giờ sau, trong vùng biển Tây Ban Nha, con tàu giảm tốc độ đột ngột, khiến lực lượng cứu hộ Tây Ban Nha phải liên lạc qua radio để kiểm tra xem tàu ​​có gặp nạn hay không, theo cuộc điều tra của chính phủ Tây Ban Nha, được thực hiện bởi các cơ quan hàng hải địa phương tại cảng Cartagena phía nam. Thủy thủ đoàn của tàu trả lời rằng mọi thứ đều ổn.

Nhưng khoảng 24 giờ sau, con tàu đột ngột chệch hướng và vào lúc 11:53 sáng UTC ngày 23 tháng 12, đã phát tín hiệu cầu cứu khẩn cấp, theo kết quả điều tra. Con tàu đã bị ba vụ nổ ở mạn phải, có thể gần phòng máy, khiến hai thành viên thủy thủ đoàn thiệt mạng. Điều này khiến con tàu nghiêng và bất động, như đoạn video trên mạng xã hội cho thấy.

14 thành viên thủy thủ đoàn sống sót đã được sơ tán trên một xuồng cứu sinh, và sau đó được tàu cứu hộ Salvamar Draco của Tây Ban Nha vớt lên. Lúc 7 giờ 27 phút tối, một tàu quân sự Tây Ban Nha đến hỗ trợ. Nhưng nửa giờ sau, một trong những tàu quân sự Nga đã hộ tống tàu Ursa Major, tàu Ivan Gren, ra lệnh cho các tàu gần đó giữ khoảng cách hai hải lý, và sau đó yêu cầu họ trả lại ngay lập tức các thành viên thủy thủ đoàn đã được cứu.

Các nhà chức trách cứu hộ hàng hải Tây Ban Nha khẳng định họ phải tiến hành một chiến dịch cứu hộ và đã cử một trực thăng đến con tàu để tìm kiếm người sống sót. Đoạn phim mà CNN thu được cho thấy một nhân viên cứu hộ cố gắng vào phòng máy của con tàu, nhưng thấy nó bị niêm phong. Nhân viên cứu hộ Tây Ban Nha kiểm tra khu vực sinh hoạt để tìm người sống sót và nhìn vào bên trong các container của tàu, phát hiện hai container chứa đầy rác thải, lưới đánh cá và các thiết bị khác, theo video.

Theo nguồn tin thân cận với cuộc điều tra, tàu Ursa Major dường như ổn định và khó có khả năng chìm trong thời gian ngắn. Nhưng vào lúc 9:50 tối, tàu Ivan Gren đã bắn một loạt pháo sáng đỏ trên khu vực đó, và sau đó là bốn vụ nổ. Mạng lưới địa chấn quốc gia Tây Ban Nha cho biết với CNN rằng bốn tín hiệu địa chấn tương tự đã được ghi nhận vào đúng thời điểm đó, trong khu vực gần đó, với hình dạng giống như thủy lôi dưới nước hoặc các vụ nổ mỏ đá trên mặt đất.

Theo nguồn tin thân cận với cuộc điều tra của Tây Ban Nha, vào lúc 11 giờ 10 phút tối, tàu Ursa Major được thông báo đã bị đánh chìm.

14 người sống sót người Nga đã được đưa lên bờ tại thành phố cảng Cartagena, nơi họ được cảnh sát và các nhà điều tra Tây Ban Nha thẩm vấn. Theo tuyên bố của chính phủ Tây Ban Nha gửi cho các nhà lập pháp phe đối lập, thuyền trưởng người Nga ngần ngại nói về những thứ được cho là có trên tàu vì lo sợ cho sự an toàn của mình.

Theo thông cáo, thuyền trưởng đã “chịu áp lực phải làm rõ ý nghĩa của cụm từ 'nắp cống'”, những vật dụng ban đầu được liệt kê trong bản kê khai hàng hóa của tàu. “Cuối cùng, ông ta thừa nhận rằng chúng là các bộ phận của hai lò phản ứng hạt nhân tương tự như loại được sử dụng trên tàu ngầm. Theo lời khai của ông, và mặc dù chưa thể xác nhận, chúng không chứa nhiên liệu hạt nhân".

Nguồn tin thân cận với cuộc điều tra cho biết thuyền trưởng người Nga, tên là Igor Anisimov, tin rằng ông sẽ bị điều hướng đến cảng Rason của Triều Tiên để giao hai lò phản ứng hạt nhân. Cuộc điều tra của Tây Ban Nha phân tích sự lựa chọn khó tin của một chuyến đi vòng quanh thế giới bằng tàu biển để vận chuyển một lô hàng gồm hai cần cẩu, 100 container rỗng và hai nắp cống lớn, đi từ cảng này đến cảng khác của Nga, bất chấp mạng lưới đường sắt rộng khắp cả nước. Cuộc điều tra cho thấy các cần cẩu được vận chuyển trên tàu để hỗ trợ việc giao một lô hàng nhạy cảm khi đến Rason.

Thủy thủ đoàn của con tàu đã được đưa trở lại Nga vài ngày sau đó. CNN đã liên hệ với một người đàn ông có tên và hình ảnh giống với thuyền trưởng người Nga. Ông ta phủ nhận việc liên quan đến vụ chìm tàu ​​Ursa Major và cho biết mình đã nghỉ hưu. Bốn ngày sau vụ chìm tàu, chủ sở hữu của con tàu, Oboronlogistics, mô tả đây là một “vụ tấn công khủng bố có chủ đích” và cho biết có ba vụ nổ. Một lỗ thủng kích thước 50cm x 50cm được tìm thấy trên thân tàu, phần kim loại bị hư hại hướng vào bên trong.

Tuyên bố của công ty cho biết thêm: “Boong tàu ngổn ngang mảnh vỡ”.

Một tuần sau, theo nguồn tin thân cận với cuộc điều tra, quân đội Nga đã quay trở lại hiện trường. Tàu Yantar – chính thức là tàu nghiên cứu của Nga, nhưng bị cáo buộc làm gián điệp và gây rối trong vùng biển NATO – đã neo đậu trên xác tàu Ursa Major trong năm ngày, nguồn tin cho biết, trước khi phát hiện thêm 4 vụ nổ nữa, có thể nhắm vào phần còn lại của con tàu dưới đáy biển.

Dữ liệu theo dõi hàng hải từ công ty tình báo thương mại Kpler cho thấy tàu Yantar đã ở trong khu vực này vào tháng 1 năm ngoái, neo đậu ở Ai Cập rồi Algeria, và sau đó gửi một tín hiệu định vị cách vị trí cuối cùng của chòm sao Ursa Major 20 km vào ngày 15 tháng 1.

Nga và Triều Tiên chưa bao giờ xác nhận những thông tin mà hãng tin CNN đưa ra về vụ chìm tàu này.

×