Cô gái trẻ phải đi khám sức khỏe tâm thần vì có biểu hiện bất thường sau sinh, mất hết hứng thú cuộc sống

Ngày 11/5, tại buổi cung cấp thông tin về Trầm cảm sau sinh, bác sĩ Nguyễn Phương Linh (Viện Sức khỏe Tâm thần, Bệnh viện Bạch Mai) cho biết, bệnh viện vừa điều trị cho 1 cô gái trẻ có các biểu hiện trầm cảm sau sinh khá nặng.

Bệnh nhân là Trần Thị N (sinh viên đại học, 23 tuổi, trú tại Hà Nội). Bệnh nhân tính tình vui vẻ, cởi mở. Nhưng đang học Đại học thì cô mang thai ngoài ý muốn với người yêu. Được sự động viên của gia đình hai bên, cô và chồng đã kết hôn và về sống cùng với bố mẹ chồng.

Trước đây, cô gái là người vui vẻ, cởi mở, có nhiều bạn bè nhưng sau khi mang thai, bệnh nhân có thay đổi ngoại hình nên buồn chán, lo lắng, dễ xúc động, hay khóc... Được gia đình động viên, cô gái đã vui vẻ trở lại.

Đến khi sinh, thời gian đầu yên ổn nhưng khoảng 5 tuần sau sinh bệnh nhân thường xuyên cảm thấy buồn chán, mệt mỏi, không có hứng thú với sở thích trước đây như xem phim, dùng mạng xã hội. Bệnh nhân hạn chế giao tiếp với mọi người xung quanh, không muốn gặp gỡ người thân, bạn bè. Không đủ sữa nuôi con nên con phải ăn sữa ngoài, bệnh nhân cảm thấy có lỗi với con, mệt mỏi, chán nản.

Tình trạng trên kéo dài khoảng 3-4 tháng, bệnh nhân buồn chán nhiều hơn, cảm giác trống rỗng, xuất hiện nhiều suy nghĩ bi quan tiêu cực, cho rằng mình có tội, có lỗi do không chăm sóc được con, nhìn tương lai ảm đạm. Bệnh nhân cảm giác mệt mỏi nhiều hơn, không có năng lượng để chăm sóc con.

Bệnh nhân dễ cáu gắt, nổi nóng vô cớ. Đêm bệnh nhân ngủ kém, khó vào giấc, ngủ không sâu giấc, sáng dậy mệt mỏi nhiều. Mỗi khi nghe con khóc bệnh nhân có cảm giác sợ hãi và tự cảm thấy không thể chăm sóc tốt cho con, sẽ làm hại đến con. Hiện tại con bệnh nhân được 6 tháng tuổi

3 tuần trước vào viện, bệnh nhân ôm con đứng trên ban công định nhảy xuống nhưng được người nhà phát hiện và ngăn cản. Bệnh nhân suy nghĩ bi quan, tiêu cực nhiều hơn, suy nghĩ muốn chết thường xuyên xuất hiện. Bệnh nhân được gia đình đưa đến khám và nhập viện Sức khoẻ tâm thần điều trị.

Theo bác sĩ Linh, thăm khám cho thấy, bệnh nhân bị trầm cảm sau sinh có triệu chứng loạn thần, có thể làm hại đến bản thân và con nếu không được điều trị kịp thời.

Qua 20 ngày điều trị, bệnh nhân được ra viện. Người nhà cũng được tư vấn để tạo môi trường giúp bệnh nhân phục hồi. Hiện tại 2 tháng sau khi ra viện, sức khoẻ về mặt tinh thần của người bệnh đã hoàn toàn ổn định, bệnh nhân đã chuẩn bị quay trở lại học và có dự định đi làm.

Trầm cảm sau sinh làm hại mẹ và bé thế nào?

Theo bác sĩ Nguyễn Thị Ái Vân, Viện Sức khỏe Tâm thần, Trầm cảm sau sinh (Postpartum Depression - PPD) là một tình trạng tâm thần mà phụ nữ có thể trải qua sau khi sinh con. Trầm cảm sau sinh không chỉ là một sự thay đổi trong cảm xúc mà có thể ảnh hưởng sâu sắc đến sức khỏe tâm thần và thể chất của người mẹ.

"Trầm cảm sau sinh là một dạng trầm cảm xảy ra ở phụ nữ trong vòng 4 tuần sau khi sinh con, mặc dù nó cũng có thể kéo dài lâu hơn. Tình trạng này đặc trưng bởi cảm giác buồn bã, lo âu, mệt mỏi, và thiếu động lực, cùng với các triệu chứng như mất ngủ, thay đổi khẩu vị, cảm giác vô dụng và đôi khi có ý nghĩ tự tử", bác sĩ Vân chia sẻ.

Theo bác sĩ Vân, cứ 100 bà mẹ sinh con có thể có 10-15 bà mẹ bị trầm cảm sau sinh. Tình trạng này có thể kéo dài suốt đời nếu không được điều trị.

Một nghiên cứu của Trần Thơ Nhị và cộng sự năm 2022 cho thấy, tỷ lệ trầm cảm sau sinh ở phụ nữ sau sinh tại huyện Đông Anh, Hà Nội chiếm 8,2%. Tỷ lệ trầm cảm sau sinh bà mẹ trực tiếp chăm sóc con đang điều trị nội trú tại Khoa Sơ sinh Bệnh viện Phụ sản tỉnh Nam Định là 29,5% theo nghiên cứu của Nguyễn Thị Thanh Tâm và cộng sự năm 2024.

Theo bác sĩ Vân, có 1 số yếu tố làm gia tăng nguy cơ trầm cảm sau sinh như: Có tiền sử trầm cảm hoặc rối loạn lo âu trước đó là yếu tố dự báo mạnh nhất; Sự hiện diện của các triệu chứng lo âu trước khi sinh; Những người có xu hướng hay tự chỉ trích bản thân hoặc có tính cách nhạy cảm có nguy cao hơn; Những người thiếu tự tin vào khả năng chăm sóc con có nguy cơ mắc trầm cảm sau sinh cao gấp 6 lần người bình thường;

Sự thiếu hụt dinh dưỡng- đặc biệt là vitamin D, kẽm, axit béo omega-3; Sinh mổ cấp cứu liên quan đến sự gia tăng nguy cơ do stress sinh lý và cảm giác mất kiểm soát; Đặc biệt là sự thiếu quan tâm từ bạn đời (chồng) hoặc mẹ đẻ; Các biến cố nghiêm trọng (mất việc, khó khăn tài chính mạn tính), xung đột hôn nhân hoặc bạọ lực gia đình...

Các triệu chứng ban đầu của trầm cảm sau sinh như: Khí sắc giảm, cảm xúc thay đổi, buồn rầu, dễ cáu, dễ khóc…; Giảm sở thích hứng thú, giảm các mối quan hệ gia đình; Rối loạn giấc ngủ, rối loạn ăn uống; Giảm tập trung chú ý, trí nhớ; Các triệu chứng cơ thể: đau đầu, đau bụng, ngực...

"Nếu không được điều trị kịp thời, trầm cảm sau sinh có thể gây ra nhiều hậu quả nghiêm trọng. Đối với mẹ có thể làm suy giảm chất lượng cuộc sống, nguy cơ lạm dụng chất và tự tử (chiếm khoảng 20% các ca tử vong sau sinh); Đối với con có thể làm gián đoạn sự gắn kết mẹ - con, dẫn đến các vấn đề về phát triển nhận thức, ngôn ngữ và hành vi của trẻ từ sơ sinh đến tuổi thiếu niên; Đối với gia đình có thể gây áp lực lớn lên bạn đời, tăng nguy cơ trầm cảm ở người cha và làm mất ổn định cấu trúc gia đình...", bác sĩ Vân nhận định.

×