Con gái nhạc sĩ Thanh Tùng hé lộ ca khúc khiến ba mình hát trong sự nghẹn ngào, giao cho nữ ca sĩ duy nhất thu âm

Nhạc sĩ Thanh Tùng từng hát "Lối cũ ta về" trong sự nghẹn ngào

Trong số các ca khúc mà nhạc sĩ Thanh Tùng sáng tác về tình yêu và hoài niệm, Lối cũ ta về là một bản tình ca da diết nhất. Ca khúc gợi nhớ về những kỷ niệm xưa cũ, những lối đi quen thuộc nay chỉ còn lại bóng hình kỷ niệm. Và người thể hiện ca khúc này đầu tiên cũng chính là... nhạc sĩ Thanh Tùng.

Khi vừa viết xong tác phẩm, tại một buổi gặp mặt ở Hội Nhạc sĩ Việt Nam, ông đã tự tay đánh đàn và hát cho bạn bè, đồng nghiệp nghe bản demo đầu tiên của ca khúc này trong sự xúc động nghẹn ngào khi nhớ về người vợ quá cố.

Chia sẻ với Dân Việt, chị Nguyễn Bạch Dương – con gái út của nhạc sĩ Thanh Tùng cho biết: “Ba tôi viết Lối cũ ta về trong lần trở lại Hà Nội vào khoảng năm 1992, sau nhiều năm lập nghiệp ở TP.HCM, cũng là quãng thời gian sau khi mẹ tôi qua đời. Chuyến đi ấy không chỉ đưa ông gặp lại những con đường quen, những hàng cây cũ hay hương ngọc lan thoảng trong gió mà còn đánh thức cả một miền ký ức tưởng như đã lắng sâu theo năm tháng.

Với ba, Hà Nội chưa bao giờ chỉ là một thành phố. Đó là nơi lưu giữ tuổi trẻ, tình yêu, gia đình và những rung động đầu tiên của một tâm hồn nghệ sĩ. Dù sống và viết nên phần lớn sự nghiệp ở TP.HCM, ba luôn dành cho Hà Nội một tình cảm rất đặc biệt.

Ông trân quý những buổi hàn huyên với giới văn nghệ sĩ và những cuộc gặp gỡ bạn bè cũ lâu năm mỗi khi về Hà Nội. Ông luôn nhớ những bữa cơm Bắc với cá kho riềng, canh cua, bát cà muối.

Hồi nhỏ, tôi không hiểu vì sao ba luôn nhắc về những điều bình dị ấy. Sau này tôi mới hiểu, có những điều tưởng chừng đơn giản nhưng khiến người ta nhớ mãi, bởi chúng cất giữ ký ức đẹp nhất của một đời người”.

Con gái nhạc sĩ Thanh Tùng cũng tiết lộ thêm rằng, nhạc sĩ Thanh Tùng đã từng "dỗi" vì vắng tên trong một buổi giao lưu dành cho các nhạc sĩ có những ca khúc được yêu thích về Hà Nội. Lần đó, ông cứ thắc mắc, tại sao bài hát phải có chữ “Hà Nội” mới được xem là viết về Hà Nội. Lối cũ ta về có chiều nghiêng mắt nắng, hoàng hôn buông xuống thoảng hương ngọc lan... chẳng phải đã rất Hà Nội rồi sao.

“Nếu ai hỏi bài hát nào được nhạc sĩ Thanh Tùng yêu thích nhất thì với tôi câu trả lời chắc chắn là Lối cũ ta về. Tôi vẫn nhớ hình ảnh ba đàn piano và hát bài hát ấy trong những buổi tiệc bên bạn bè và gia đình. Bàn tay ba với những ngón tay dài, thanh mảnh... và giọng hát thì lúc nào cũng chất chứa thật nhiều cảm xúc.

Đến hôm nay, tôi vẫn nghĩ đó là một trong những cách đẹp nhất để ba bày tỏ tình yêu của mình với Hà Nội. Có lẽ cũng không phải ngẫu nhiên mà rất nhiều chương trình âm nhạc dành riêng cho nhạc sĩ Thanh Tùng đều được tổ chức tại đây. Thành phố ấy luôn dành cho ông một sự yêu mến đặc biệt; còn ông, bằng âm nhạc của mình, cũng gửi lại nơi đây một phần sâu thẳm nhất của tâm hồn.

Mỗi lần nghe Lối cũ ta về, tôi lại nghĩ đến Hà Nội của ba, nơi tình yêu của ba mẹ bắt đầu và những năm tháng gian lao nhưng cũng thật đẹp.

Sinh ra ở Nha Trang, thành danh tại TP.HCM, rồi những năm tháng cuối đời, ba tôi sống và an nghỉ nơi đất Bắc. Nhìn lại hành trình ấy, tôi luôn nghĩ đó không phải là một sự tình cờ mà là mối lương duyên đã gắn bó với ông gần như suốt cả cuộc đời”, chị Nguyễn Bạch Dương tâm sự thêm.

Ca sĩ duy nhất được nhạc sĩ Thanh Tùng giao thu âm

Theo tìm hiểu, ca sĩ đầu tiên thể hiện Lối cũ ta về là ca sĩ Thu Hà. Và bản thu âm đầu tiên của ca khúc nằm trong cuốn băng cassette mang tên Thanh Tùng – Lối cũ ta về do Phương Nam Phim phát hành đầu thập niên 1990.

Ca sĩ Thu Hà (thường được gọi là Thu Hà Sài Gòn hoặc Thu Hà SG để phân biệt với các Thu Hà khác) sinh năm 1967 tại TP.HCM. Đầu thập niên 1990, cô đầu quân và là ca sĩ solo chính thức của Đoàn Ca nhạc nhẹ TP.HCM.

Cô đặc biệt thành công với những ca khúc có chiều sâu, đòi hỏi trải nghiệm nội tâm như nhạc của Trịnh Công Sơn, Văn Cao, Đoàn Chuẩn và Phú Quang (nổi tiếng với bản thu Lãng đãng chiều đông Hà Nội). Ngoài Lối cũ ta về, Thu Hà còn hát rất thành công các ca khúc khác của nhạc sĩ Thanh Tùng như: Giọt nắng bên thềm, Vĩnh biệt mùa hè, Mưa ngâu.

Sở hữu chất giọng nữ trung trầm (mezzo-alto) dày dặn, sang trọng và rất có chiều sâu, ca sĩ Thu Hà đã được hãng đĩa và chính nhạc sĩ Thanh Tùng "chọn mặt gửi vàng" để thể hiện ca khúc chủ đề của album, bên cạnh một loạt ca khúc tên tuổi khác.

Trong khi đó, nhạc sĩ Thanh Tùng lại nổi tiếng là người kỹ tính khi chọn ca sĩ hát nhạc của mình. Ông không cần những kỹ thuật quá phô trương mà cần sự trải nghiệm, tự nhiên và cái "hồn" tự sự. Vì vậy, việc ca sĩ Thu Hà được chính tác giả gửi gắm ca khúc là một điều rất đặc biệt.

Với ca sĩ Thu Hà, khi cầm trên tay bản nhạc Lối cũ ta về, cô đã hoàn toàn bị chinh phục bởi những ca từ mang đầy tính hoài niệm, vẽ nên bức tranh hoàng hôn buông xuống, thoảng hương ngọc lan và nỗi cô đơn của người ở lại. Bằng sự nhạy cảm của một người con gái phương Nam nhưng hát nhạc có chiều sâu nội tâm, cô đã thu âm ca khúc này với sự mộc mạc, không dùng quá nhiều kỹ xảo thanh nhạc mà để cảm xúc dẫn dắt hoàn toàn.

Ngay sau khi cuốn băng cassette được phát hành rộng rãi, bản thu Lối cũ ta về qua giọng hát Thu Hà lập tức trở thành một hiện tượng. Giai điệu trầm buồn, da diết vang lên ở khắp các quán cà phê, trên những chiếc đài cassette của các gia đình thế hệ 7X, 8X thời bấy giờ, biến nó thành một trong những bản tình ca mùa hè – mùa thu quốc dân của thời kỳ đó.

Chính hoàn cảnh vừa là "người thử nghiệm đầu tiên", vừa chịu áp lực truyền tải một sáng tác rất tâm huyết của Thanh Tùng đã giúp Thu Hà tạo nên một bản thu kinh điển, mở đường cho sự lan tỏa của ca khúc này đến nhiều thế hệ ca sĩ sau này.

×