Cuộc khủng hoảng đồ dùng nhựa tại Nhật

Nguyên nhân sâu xa của tình trạng khan hiếm xuất phát từ việc sụt giảm nguồn cung naphtha. Đây là một chế phẩm quan trọng tách ra trong quá trình lọc dầu thô, đóng vai trò cốt lõi để chế tạo nhựa, cao su, sợi tổng hợp cùng các loại mực in. Khó khăn nảy sinh khi những chuyến tàu chở dầu đi qua eo biển Hormuz liên tục gặp trở ngại, đánh mạnh vào một quốc gia phụ thuộc phần lớn vào nguồn năng lượng nhập khẩu tại Trung Đông như Nhật Bản.

Theo báo cáo định kỳ của Hiệp hội Công nghiệp Hóa dầu Nhật Bản, mức sụt giảm đã chạm ngưỡng báo động. Cụ thể, sản lượng polyethylene trong tháng 3 chỉ bằng 38% so với cùng kỳ năm 2025. Sự thiếu hụt vật liệu chuyên dùng để làm túi đựng rác hay túi mua sắm này lập tức tạo ra phản ứng dây chuyền, đẩy chi phí vận hành của các chủ cơ sở kinh doanh lên cao, đồng thời khiến người tiêu dùng phải chi trả nhiều tiền hơn cho nhu yếu phẩm.

Tác động tiêu cực đã hiện diện rõ nét trong sinh hoạt thường nhật, bao trùm lên hàng loạt lĩnh vực như hệ thống nhà hàng, cửa hàng tiện lợi, tiệm bánh hay thậm chí là các cơ sở y tế. Trả lời phỏng vấn Đài Truyền hình Trung ương Trung Quốc (CCTV), đại diện một quán ăn ở Tokyo than phiền về mức giá đắt đỏ của chất tẩy rửa hay găng tay cao su hiện nay. Đôi khi, họ phải chạy vạy khắp các cửa tiệm khác nhau mới gom đủ đồ dùng cho nhân viên. Nghiêm trọng hơn, lĩnh vực chăm sóc sức khỏe cũng không nằm ngoài vòng xoáy. Một bệnh nhân chia sẻ sự ngỡ ngàng khi phát hiện vị nha sĩ quen thuộc của mình đã cạn kiệt găng tay y tế để sử dụng.

Dù giới chức Chính phủ Nhật Bản liên tục lên tiếng trấn an công chúng, nhận định đây chỉ là một điểm nghẽn chuỗi cung ứng tạm thời chứ không phải thảm họa cạn kiệt nguyên liệu, cơn chấn động vẫn lan rộng ra nhiều quốc gia lân cận. Tại Đài Loan, nơi có thói quen tiêu thụ túi nilon thuộc top đầu thế giới, giá bán buôn của mặt hàng này đã đội lên 40% chỉ trong vài tháng đầu năm. Ở một diễn biến khác, chính quyền thủ đô Seoul buộc phải can thiệp bằng các lệnh hạn chế mua hàng khi chứng kiến lượng túi đựng rác bán ra trong tháng 3 tăng vọt gấp 5 lần bình thường.

Làn sóng chuyển đổi diện mạo hàng hóa

Đứng trước bài toán sinh tồn, giới doanh nghiệp Nhật Bản đồng loạt tung ra các chiến lược tiết kiệm tài nguyên dầu mỏ. Nhận thấy công nghệ in ống đồng trên các loại bao bì thực phẩm ngốn một lượng lớn mực in gốc dầu, giải pháp loại bỏ màu sắc rực rỡ được xem là bước đi mang tính ứng phó nhanh nhạy nhất.

Theo ghi nhận của tờ Independent, từ ngày 1/6, gã khổng lồ ngành thức ăn nhẹ Calbee đã chính thức lột xác cho 14 dòng sản phẩm cốt lõi. Những mặt hàng quen thuộc như khoai tây chiên hay bánh snack tôm "Kappa Ebisen" nay xuất hiện trên kệ siêu thị với lớp vỏ ngoài mang hai tông màu trắng đen tối giản, kèm theo dòng chú thích nổi bật về việc sử dụng bao bì tiết kiệm tài nguyên. Đại diện thương hiệu khẳng định quyết định này giúp họ duy trì lượng hàng hóa ổn định tung ra thị trường bất chấp sóng gió.

Hòa chung nhịp độ đó, chuỗi cửa hàng tiện lợi FamilyMart lên kế hoạch áp dụng thiết kế đơn sắc cho hàng loạt sản phẩm dán nhãn riêng của hãng ngay trong mùa hè này. Những hộp cơm nắm onigiri, bánh sandwich hay nắp đậy ly nước đông lạnh sẽ là những mặt hàng tiên phong thay áo mới. Tập đoàn Pan Pacific International Holdings cũng không đứng ngoài cuộc khi chuỗi bán lẻ Don Quijote trực thuộc hệ thống này đã rục rịch đưa 26 mặt hàng có bao bì tối giản lên quầy kệ.

Không chỉ dừng lại ở việc cắt giảm mực in, nhiều tập đoàn lớn coi đợt khủng hoảng lần này là bước đệm hoàn hảo để tái cơ cấu phương thức đóng gói. Thương hiệu Topvalu thuộc hệ sinh thái bán lẻ Aeon đã ghi nhận thành tích cắt giảm 40% khối lượng nhựa tiêu thụ trên một sản phẩm bằng thủ thuật thay thế các khay nhựa cồng kềnh bằng túi nilon ép mềm. Dưới góc nhìn của bà Mitsuko Tsuchiya, người đứng đầu hệ thống Topvalu, sự cố đứt gãy chuỗi cung ứng vô tình lại là một cú huých cần thiết, ép buộc các nhà sản xuất phải nghiêm túc đánh giá lại trách nhiệm bảo vệ môi trường, qua đó thúc đẩy quá trình sáng tạo ra những vật liệu thay thế ưu việt hơn trong tương lai.

×