Đại diện Uỷ ban Tiêu chuẩn đo lường: “Chất lượng xăng E10 đang được kiểm soát nghiêm ngặt”

Tại tọa đàm "E10 - Nền tảng cho thị trường nhiên liệu sinh học phát triển bền vững" do Báo Xây dựng tổ chức chiều nay 13/7, lãnh đạo Ban Tiêu chuẩn, Uỷ ban Tiêu chuẩn đo lường Quốc gia, Bộ KH&CN khẳng định: Xăng dầu là hàng hóa có rủi ro cao, thuộc danh mục hàng hóa có khả năng gây mất an toàn. Vì vậy, quy trình kiểm soát được thực hiện rất nghiêm ngặt.

Sản phẩm nhập khẩu hoặc trước khi đưa ra thị trường đều phải được kiểm tra, đánh giá sự phù hợp (tiền kiểm). Chỉ những sản phẩm đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn, quy chuẩn mới được phép lưu thông.

Xăng E10 đang được kiểm soát nghiêm ngặt

Bên cạnh đó, xăng dầu là mặt hàng chiến lược đặc biệt, tác động sâu rộng đến nền kinh tế, hoạt động sản xuất, kinh doanh và đời sống người dân. Vì vậy, công tác quản lý chất lượng xăng dầu đã được thực hiện chặt chẽ hơn 20 năm qua. Hệ thống Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia (QCVN) liên tục được cập nhật, từ khi ban hành quy chuẩn đầu tiên năm 2009 đến các lần sửa đổi vào năm 2015 và 2022.

Theo ông Khôi, hiện Việt Nam có hai hệ thống văn bản pháp lý để kiểm toán, kiểm định kỹ thuật xăng dầu với tính chất khác nhau. Tiêu chuẩn (TCVN) quy định các định hướng về công nghệ và phát triển. Đây là các quy định mang tính khuyến khích, không bắt buộc. Đối với nhà đầu tư, TCVN là căn cứ quan trọng để mời thầu, đấu thầu hoặc đàm phán công nghệ.

Trong khi đó, Quy chuẩn (QCVN) quy định các ngưỡng tối thiểu nhằm kiểm soát an toàn, chất lượng và môi trường. Đây là quy định bắt buộc đối với doanh nghiệp sản xuất, nhập khẩu, phân phối, pha chế và tiêu thụ.

Hiện nay, việc quản lý xăng sinh học được thực hiện đồng bộ từ nguyên liệu đầu vào đến sản phẩm đầu ra. Về nguyên liệu, có các tiêu chuẩn TCVN riêng cho ethanol (E100) và biodiesel (B100).

Đại diện Bộ KH&CN lấy ví dụ: Xăng E5 hiện được kiểm soát chặt chẽ với 12 chỉ tiêu theo quy chuẩn. Xăng E10 đã được bổ sung các quy định cụ thể tại QCVN 1:2022 và Sửa đổi 1:2026 QCVN 1:2022 nhằm bảo đảm kiểm soát chất lượng tương đương. 

“Người tiêu dùng và doanh nghiệp có thể tham chiếu QCVN 1:2022 và các bản sửa đổi mới nhất. Hệ thống này gồm khoảng 20 thông số kỹ thuật, được kiểm định bằng nhiều phương pháp thử để bảo đảm độ chính xác”, ông Khôi cho hay.

Theo ông Khôi, hiện việc kiểm tra, quản lý Nhà nước được thực hiện theo quy định pháp luật bởi các cơ quan quản lý chuyên ngành. Bộ Khoa học và Công nghệ chịu trách nhiệm về tiêu chuẩn, quy chuẩn và quản lý chất lượng đối với sản phẩm, thành phẩm pha chế. Bộ Công Thương quản lý nhà nước đối với các hoạt động sản xuất, kinh doanh và phân phối.

Chính vì vậy: “Chất lượng xăng E10 được kiểm soát nghiêm ngặt từ nhập khẩu đến lưu thông”, ông Khôi nêu.

Về quy trình kiểm soát chất lượng, quy chuẩn kỹ thuật, đại diện Bộ KH&CN cho biết: Đối với hàng nhập khẩu, việc đánh giá được thực hiện theo từng lô. Quy định về phương pháp lấy mẫu, số lượng mẫu, vị trí lấy mẫu như tầng trên, tầng dưới, tầng đáy đều rất chặt chẽ. Đối với hàng sản xuất trong nước, việc quản lý được thực hiện theo phương thức 5, gồm đánh giá hệ thống kết hợp lấy mẫu tại nơi sản xuất hoặc trên thị trường. Tần suất lấy mẫu và hoạt động giám sát cũng được quy định cụ thể.

“Có thể khẳng định, hệ thống quy định pháp lý và kỹ thuật hiện nay đã tạo cơ sở chặt chẽ để quản lý, kiểm soát chất lượng xăng dầu. Bên cạnh đó, các cơ sở sản xuất, pha chế cũng có trách nhiệm tự đánh giá, tự kiểm soát chất lượng sản phẩm. Khi giao nhận hàng hóa, các bên phải thực hiện đầy đủ quy định về lấy mẫu, lưu mẫu và niêm phong để phục vụ truy xuất khi phát sinh sự cố hoặc tranh chấp”, ông Khôi nêu.

Về phương tiện, theo ông Đào Công Quyết, Trưởng Tiểu ban Truyền thông, Hiệp hội Các nhà sản xuất ô tô Việt Nam (VAMA): “Về cơ bản, phần lớn các mẫu xe đang lưu hành đều có thể sử dụng xăng E10. Tuy nhiên, đối với các xe sản xuất trước năm 2005, đặc biệt là xe sử dụng bộ chế hòa khí, có thể còn một số chi tiết chưa được thiết kế hoặc chuẩn hóa để làm việc lâu dài với nhiên liệu chứa ethanol, dẫn đến nguy cơ lão hóa hoặc ăn mòn một số bộ phận. Các mẫu xe sản xuất từ năm 2005 trở lại đây nhìn chung đều tương thích với xăng E10”, ông Quyết nhấn mạnh.

Theo ông này, đối với các dòng xe đời cũ, VAMA khuyến nghị khách hàng đưa xe đến các đại lý chính hãng để được kiểm tra, đánh giá và tư vấn, đặc biệt đối với các chi tiết phi kim loại và những bộ phận có thể bị ảnh hưởng bởi ethanol. Hệ thống đại lý và các hãng thành viên sẽ hỗ trợ kiểm tra, tư vấn để bảo đảm phương tiện chuyển sang sử dụng xăng E10 phù hợp và an toàn.

“Khách hàng có thể yên tâm sử dụng xăng E10 khi dùng đúng loại nhiên liệu đạt tiêu chuẩn và tuân thủ hướng dẫn của nhà sản xuất”, ông Quyết nói.

Người dân dùng đúng nhiên liệu được khuyến cáo, hãng xe phải bảo hành và ngược lại

Đại diện VAMA cho biết: Khi khách hàng sử dụng đúng loại nhiên liệu đạt tiêu chuẩn theo khuyến cáo của nhà sản xuất, các hãng sẽ thực hiện đầy đủ trách nhiệm bảo hành đối với các lỗi thuộc về sản phẩm hoặc nhà sản xuất.

Tuy nhiên, ông Quyết nhấn mạnh: Với những trường hợp hư hỏng được xác định phát sinh do nhiên liệu không bảo đảm chất lượng hoặc không đáp ứng tiêu chuẩn quy định, trách nhiệm đó không thuộc phạm vi bảo hành của nhà sản xuất ô tô.

Về các dòng thuế đánh vào xăng sinh học, theo bà Trần Thị Bích Ngọc, Trưởng phòng Thuế Xuất nhập khẩu, Cục Quản lý, giám sát chính sách thuế, phí và lệ phí, Bộ Tài chính: Chính sách thuế đối với xăng sinh học hiện được xây dựng trên cơ sở tuân thủ các cam kết quốc tế. Vì vậy, các điều chỉnh về thuế suất đều phải nằm trong khuôn khổ các cam kết này.

Theo đại diện Bộ Tài chính, năm 2025, Chính phủ ban hành Nghị định số 73, giảm thuế suất nhập khẩu ethanol từ 10% xuống 5%. Mặc dù một số cam kết trong các FTA đã đưa mức thuế này về 0%, Việt Nam vẫn duy trì mức thuế ưu đãi 5% đối với các thị trường khác nhằm hỗ trợ doanh nghiệp sản xuất trong nước, đồng thời bảo đảm linh hoạt nguồn cung nhập khẩu để phối trộn.

Về thuế tiêu thụ đặc biệt, xăng sinh học có thuế suất ưu đãi thấp hơn xăng khoáng. Cụ thể, xăng khoáng chịu thuế suất 10%, trong khi xăng sinh học chỉ chịu 7%. Điều này góp phần giảm giá thành xăng sinh học, khuyến khích người dân sử dụng. Ngoài ra, chính sách thuế tiêu thụ đặc biệt còn có cơ chế bù trừ, khấu trừ linh hoạt cho các đơn vị phối trộn.

Đối với thuế giá trị gia tăng (GTGT) và các loại thuế khác, dù chưa có mức thuế suất ưu đãi riêng, các doanh nghiệp sản xuất vẫn được hỗ trợ thông qua cơ chế hoàn thuế GTGT đầu vào đối với các dự án đầu tư có quy mô từ 300 triệu đồng trở lên.

Bên cạnh đó, thuế thu nhập doanh nghiệp và thuế bảo vệ môi trường cũng có các quy định hỗ trợ nhằm tối ưu hóa dòng tiền cho doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực xanh.

×