Danh sách các xã có diện tích lớn nhất trong nhóm xã có thể phải sáp nhập tiếp ở tỉnh Phú Thọ do thiếu tiêu chuẩn này

Sáp nhập xã phường 2025 thành công, trong số 705 đơn vị hành chính cấp xã trên toàn quốc chưa đạt chuẩn thì có 529 xã phường chưa đạt tiêu chuẩn diện tích; 159 xã phường chưa đạt tiêu chuẩn dân số; 17 xã phường chưa đạt cả 2 tiêu chuẩn diện tích tự nhiên và quy mô dân số.

Số xã, phường chưa đạt tiêu chuẩn về diện tích chiếm tỷ lệ lớn, điều này cũng dễ thấy tại tỉnh Phú Thọ.

Danh sách 29 xã của tỉnh Phú Thọ chưa đạt tiêu chuẩn, có thể phải tiến hành xây dựng phương án sáp nhập xã phường tiếp tục để đạt diện tích tự nhiên tối thiểu (lưu ý: chưa xét đến yếu tố xã, phường đặc thù quy định tại Điều 3 và Điều 6 Nghị quyết 112/2025/UBTVQH15).

Trong số 15 phường của tỉnh Phú Thọ mới có một số phường được ví như là "siêu phường" bởi mật độ dân số đông như phường Hòa Bình (địa phận thành phố Hòa Bình, tỉnh Hòa Bình cũ); phường Việt Trì (địa phận thành phố Việt Trì, tỉnh Phú Thọ cũ); phường Vĩnh Yên, phường Vĩnh Phúc (địa phận thành phố Vĩnh Yên, tỉnh Vĩnh Phúc cũ)...

Nghị quyết số 112/2025/UBTVQH15 ngày 24/12/2025 của Uỷ ban Thường vụ Quốc hội về tiêu chuẩn của đơn vị hành chính, trong đó có đơn vị hành chính cấp xã, quy định:

Điều 2 của Nghị quyết 112 của Ủy ban Thường vụ quy định về tiêu chuẩn của xã

1. Quy mô dân số:

a) Xã miền núi từ 5.000 người trở lên;

b) Xã ở hải đảo từ 2.500 người trở lên;

c) Xã không thuộc điểm a và điểm b khoản này từ 16.000 người trở lên.

2. Diện tích tự nhiên:

a) Xã miền núi từ 100 km2 trở lên;

b) Xã ở hải đảo từ 15 km2 trở lên;

c) Xã không thuộc điểm a và điểm b khoản này từ 30 km2 trở lên.

3. Có định hướng phát triển kinh tế - xã hội phù hợp với kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm của tỉnh, thành phố.

Sau khi thực hiện sắp xếp và sáp nhập các đơn vị hành chính cấp xã, tỉnh Phú Thọ (gồm địa phận tỉnh Hòa Bình cũ, tỉnh Vĩnh Phúc cũ) có tổng cộng 148 đơn vị hành chính cấp xã, bao gồm 133 xã và 15 phường.

Có 3 xã của tỉnh Phú Thọ (mới) có diện tích tự nhiên từ hơn 90km2 đến xấp xỉ 100km2 có thể vẫn phải xây dựng phương án sáp nhập xã phường lần 2, gồm:

-Xã Trung Sơn (địa phận huyện Yên Lập, tỉnh Phú Thọ cũ) là xã không thuộc diện sắp xếp, hợp nhất, sáp nhập xã phường 2025, diện tích tự nhiên là 97,29km2

Xã Mường Thàng (địa phận huyện Cao Phong, tỉnh Hòa Bình cũ), sau sáp nhập xã phường 2025 có diện tích tự nhiê là 91,58km2.

Xã Mường Bi (địa phận huyện Tân Lạc, tỉnh Hòa Bình cũ), sau sáp nhập xã phường 2025 có diện tích tự nhiên là 94,79km2.

Các tỉnh, thành phố chủ động trong thực hiện sáp nhập xã phường chưa đạt tiêu chuẩn

Ngày 28/7/2026, ban chấp hành Trung ương đã ban hành Kết luận 76-KL/TW năm 2026 về tiếp tục hoàn thiện, vận hành hiệu quả mô hình tổ chức tổng thể của hệ thống chính trị, mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.

Theo đó, tại tiểu mục 4 Mục III nêu rõ như sau:

Các tỉnh uỷ, thành uỷ trực thuộc Trung ương tập trung lãnh đạo, chỉ đạo:

(i) Sắp xếp, kiện toàn đội ngũ cán bộ, hoàn thiện vị trí việc làm; đổi mới phương thức lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành; làm tốt công tác chính trị, tư tưởng, quan tâm giải quyết chế độ, chính sách, điều kiện làm việc để cán bộ cấp xã yên tâm công tác, gắn bó với cơ sở.

(ii) Căn cứ tình hình thực tế của địa bàn, yêu cầu quản lý, phục vụ Nhân dân và định hướng phát triển trong từng thời kỳ, chủ động rà soát những đơn vị hành chính chưa đấp ứng đầy đủ tiêu chuẩn, điều kiện hoặc phát sinh bất hợp lý trong quá trình vận hành; trên cơ sở các tiêu chí, nguyên tắc, điều kiện và quy trình do Trung ương quy định, xây dựng phương án điều chỉnh nếu thật sự cần thiết, bảo đảm khoa học, thận trọng, tạo đồng thuận xã hội, không gây xáo trộn, báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định.

Chủ động lãnh đạo, chỉ đạo nhiệm vụ thuộc thẩm quyền, tháo gỡ kịp thời khó khăn, vướng mắc phát sinh tại địa phương; đồng thời chịu trách nhiệm toàn diện về hiệu lực, hiệu quả vận hành mô hình mới tại địa phương.

Danh sách 3 xã có diện tích tự nhiên lớn nhất trong nhóm ít nhất 29 xã ở tỉnh Phú Thọ chưa đạt tiêu chuẩn về diện tích, có thể phải sáp nhập xã phường tiếp

Xã Trung Sơn, tỉnh Phú Thọ (địa phận huyện Yên Lập, tỉnh Phú Thọ trước đây)

Xã Trung Sơn thuộc địa bàn huyện Yên Lập, tỉnh Phú Thọ trước đây. Xã Trung Sơn là đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh Phú Thọ không thực hiện sáp nhập từ các xã khác. Đây là một trong số ít các địa phương được giữ nguyên trạng, không thay đổi hay hợp nhất trong đợt sắp xếp các đơn vị hành chính của tỉnh Phú Thọ.

Lý do bởi đây là xã miền núi đặc biệt khó khăn, địa bàn rộng, bị chia cắt bởi các dãy núi cao, khe suối chảy dài. Toàn xã có khoảng 6.200 nhân khẩu, chủ yếu là dân tộc thiểu số (Mường, Dao, Mông)...

Mặc dù có nhiều khó khăn, thách thức song tập thể Ban Thường vụ, Ban Chấp hành Đảng bộ xã quyết tâm cùng với Nhân dân địa phương đoàn kết một lòng sẽ đưa xã Trung Sơn mới ngày càng phát triển đi lên.

Đảng bộ xã Trung Sơn đang tích cực đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong công tác xây dựng Đảng.

Việc số hóa tài liệu, đổi mới sinh hoạt chi bộ qua nền tảng số và nâng cao năng lực quản lý đảng viên đã tạo chuyển biến tích cực, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả lãnh đạo của tổ chức Đảng ở địa bàn vùng cao, miền núi.

Hiện nay, Đảng bộ xã Trung Sơn, tỉnh Phú Thọ có 22 tổ chức cơ sở đảng trực thuộc với 295 đảng viên. Quán triệt phương châm “rõ người, rõ việc, rõ tiến độ, rõ trách nhiệm, rõ hiệu quả”, Đảng ủy xã đã lãnh đạo, chỉ đạo đạt được những kết quả khả quan.

Đến nay, toàn bộ 295/295 đảng viên toàn Đảng bộ xã Trung Sơn đã truy cập, khai thác thành thạo “Sổ tay đảng viên điện tử” bảo đảm tiến độ. 100% văn bản của Đảng (trừ văn bản mật) được tiếp nhận, xử lý, phát hành trên môi trường mạng; 22/22 chi, đảng bộ trực thuộc được cung cấp Bản tin sinh hoạt chi bộ điện tử; chữ ký số được dùng trong gửi, nhận văn bản điện tử ở các cơ quan tham mưu, giúp việc Đảng ủy và Mặt trận Tổ quốc xã.

Trong 6 tháng đầu năm 2026, Bộ phận một cửa ở xã Trung Sơn, tỉnh Phú Thọ đã tiếp nhận 463/463 hồ sơ trực tuyến; đã giải quyết 454/463 hồ sơ đúng và trước hạn, đạt tỷ lệ 98%.

Đáng chú ý, toàn bộ 34/34 nhiệm vụ do cấp trên giao về chuyển đổi số đều được xã hoàn thành đúng hạn. Tỷ lệ cấp kết quả điện tử và tái sử dụng dữ liệu đạt tuyệt đối 100%.

Bên cạnh những kết quả đạt được, quá trình chuyển đổi số tại xã vẫn gặp khó khăn khi hạ tầng viễn thông chưa đồng đều, chưa phủ sóng 5G, còn “điểm lõm” sóng; nguồn nhân lực chuyên sâu cấp xã còn thiếu và thiết bị của người dân có cấu hình thấp.

Xã Mường Thàng, tỉnh Phú Thọ (địa phận huyện Cao Phong, tỉnh Hòa Bình cũ)

Xã Mường Thàng được thành lập trên cơ sở sáp nhập toàn bộ diện tích tự nhiên và quy mô dân số của 4 xã cũ của huyện Cao Phong, tỉnh Hòa Bình cũ gồm: xã Dũng Phong, xã Nam Phong, xã Tây Phong và xã Thạch Yên.

Được thành lập trên cơ sở hợp nhất 4 xã: Thạch Yên, Dũng Phong, Nam Phong, Tây Phong, xã Mường Thàng có diện tích, quy mô dân số lớn, trong đó dân tộc Mường chiếm 88,1%.

Là một trong bốn vùng Mường lớn - Bi, Vang, Thàng, Động của tỉnh Hòa Bình (cũ) đây là vùng đất cổ, mang đậm bản sắc văn hóa Mường.

Nơi đây còn lưu giữ nhiều nét văn hóa Mường đặc sắc như: Nhà sàn, tiếng nói, lễ hội, trang phục, hát Thường rang, Bộ mẹng, nghệ thuật chiêng, mo, sử thi “Đẻ đất - Đẻ nước”, tục cúng vía...

Những năm qua, công tác bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa đã được quan tâm, từng bước hình thành sản phẩm văn hóa tâm linh đặc trưng như: Lễ hội Khai mùa Mường Thàng tổ chức vào ngày 6/1 âm lịch; Khai hội Chùa Khánh vào ngày 5/1 âm lịch hàng năm.

Các lễ hội đều thấm đẫm hồn cốt văn hóa truyền thống, được thể hiện sinh động trong đời sống văn hóa hiện đại, đáp ứng nhu cầu sinh hoạt văn hóa lành mạnh của Nhân dân.

Trong đó điểm nhấn là Lễ khai mùa Mường Thàng, đây là một phần quan trọng của Lễ hội Khai hạ dân tộc Mường của tỉnh - một di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

Lễ hội bao gồm nhiều nghi thức cúng tế trang trọng và các trò chơi dân gian sôi động như đánh chiêng, hát ví, ném còn, thi bắn nỏ. Lễ hội thường được tổ chức tại Miếu Cả Mường Thàng nhằm gắn kết cộng đồng và bảo tồn bản sắc văn hóa Mường.

Lễ hội được tổ chức nhằm tưởng nhớ công ơn Quốc Mẫu Hoàng Bà, Thành Hoàng và những người khai đất, dạy dân trồng lúa. Cầu cho mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu, quốc thái dân an, gia đình no ấm, hạnh phúc.

Các nghi thức chính gồm 2 phần chính, trong đó phần lễ cúng thần linh, Thành Hoàng tại Miếu Cả; rước kiệu Quốc Mẫu Hoàng Bà từ Miếu Cả đến sân vận động. Nghi thức “gọi chiêng”, “giới chiêng” do thầy Mo thực hiện, theo sau là tiếng trống khai hạ của trưởng xóm.

Phần hội gồm chương trình nghệ thuật đặc sắc, trình diễn chiêng Mường, hát Ví, Đúm, Séc Púa (sắc bùa).

Thi các mâm cơm, giao lưu văn nghệ, trình diễn trang phục dân tộc. Tham dự lễ hội, du khách tham gia trải nghiệm các trò chơi dân gian: Ném còn, bắn nỏ, kéo co, giã gạo, đánh cù, đánh mảng...

Xã Mường Bi, tỉnh Hòa Bình (địa phận huyện Tân Lạc, tỉnh Hòa Bình cũ)

Xã Mường Bi thuộc tỉnh Phú Thọ được thành lập trên cơ sở sáp nhập 3 xã cũ gồm: xã Mỹ Hòa, xã Phong Phú và xã Phú Cường thuộc địa phận huyện Tân Lạc, tỉnh Hòa Bình cũ.

Cùng với phát triển sản xuất, hạ tầng giao thông được xác định là một trong những khâu đột phá chiến lược ở xã Mường Bi, tỉnh Phú Thọ.

Dự án cải tạo, nâng cấp tuyến đường tỉnh 436 có tổng chiều dài 7 km đi qua địa bàn xã Mường Bi khoảng 3 km đang được đẩy nhanh tiến độ.

Sau khi hoàn thành, tuyến đường sẽ mở ra không gian phát triển, tăng cường kết nối vùng sản xuất, khai thác hiệu quả quỹ đất hai bên tuyến và tạo động lực thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội địa phương. Đến nay, công tác giải phóng mặt bằng đạt trên 80%, phấn đấu hoàn thành vào cuối năm 2026.

Ngoài ra, xã đang đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng các công trình trọng điểm như: tuyến đường Phú Cường - Gò Lào - Ba Khan, Ngòi Hoa - Quốc lộ 6, PH50.

Ngoài tập trung phát triển kinh tế, xã đặc biệt chú trọng bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc Mường, coi đây là lợi thế để phát triển du lịch và nâng cao đời sống Nhân dân.

Điểm nhấn nổi bật là việc tổ chức thành công Lễ hội Khai hạ dân tộc Mường năm 2026 với quy mô cấp tỉnh, chủ đề “Về với Đất Mường - Hội tụ, Kế thừa và Lan tỏa giá trị di sản”.

Việc phát triển du lịch gắn với bảo tồn văn hóa mang lại nhiều chuyển biến tích cực trong đời sống người dân. Năm 2025, xã đón hơn 135 nghìn lượt khách, doanh thu du lịch - dịch vụ đạt trên 54 tỷ đồng.

Nhiều hộ dân mạnh dạn phát triển mô hình homestay, dịch vụ du lịch cộng đồng, góp phần nâng cao thu nhập và thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế địa phương.

Định hướng phát triển trong nhiệm kỳ mới, với 4 khâu đột phá về đẩy mạnh công tác giải phóng mặt bằng, huy động các nguồn lực để đầu tư phát triển đồng bộ kết cấu hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội.

Đẩy mạnh cải cách hành chính gắn với chuyển đổi số, xây dựng chính quyền số. Phát triển nguồn nhân lực và xác định bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa các dân tộc, đặc biệt là dân tộc Mường, góp phần xây dựng “Nền văn hóa Hòa Bình” để tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội địa phương.

Với 4 khâu đột phá đề ra, Đảng bộ xã Mường Bi xác định 5 nhóm nhiệm vụ, tập trung vào việc tiếp tục xây dựng Đảng về chính trị, tư tưởng và đạo đức, trọng tâm là nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức đảng và đảng viên.

Trong phát triển kinh tế, xã Mường Bi, tỉnh Phú Thọ tập trung lãnh đạo đẩy mạnh phát triển nông nghiệp toàn diện trên cơ sở tiềm năng, lợi thế của địa phương, xây dựng các vùng trồng tập trung.

Xã Mường Bi, tỉnh Phú Thọ ưu tiên phát triển các sản phẩm chủ lực, có giá trị kinh tế cao, thị trường tiêu thụ ổn định như: khoai lang (xã Phú Cường cũ), mía (xã Mỹ Hòa cũ), ngô sinh khối (xã Phú Cường, Mỹ Hòa cũ), bí xanh (xã Phong Phú cũ)...; khuyến khích chăn nuôi an toàn sinh học, kiểm soát tốt dịch bệnh.

Phát triển các hình thức tổ chức sản xuất phù hợp, hiệu quả như tổ hợp tác, hợp tác xã, từng bước hình thành chuỗi giá trị liên kết sản xuất - chế biến - tiêu thụ giữa Nhà nước - nhà doanh nghiệp - nhà khoa học - nhà nông. Phát triển nông nghiệp theo hướng sản xuất hàng hóa, nhiều sản phẩm OCOP chất lượng, số lượng đảm bảo cung cấp ra thị trường.

Xã Mường Bi, tỉnh Phú Thọ phấn đấu hoàn thành xây dựng nông thôn mới vào năm 2030.

×