Đào tạo truyền thông không nhằm cạnh tranh với AI, mà giúp con người kiểm soát, điều hành AI

Ngày 25/12, tại Hà Nội, Hội thảo Khoa học Quốc tế “Đào tạo truyền thông trong bối cảnh AI và chuyển đổi số 2025” – The 2025 International Scientific Conference on Media Education in the Age of AI and Digital Transformation (ME.AI25) đã chính thức diễn ra. Trong bối cảnh trí tuệ nhân tạo (AI) và chuyển đổi số tác động mạnh mẽ tới giáo dục và truyền thông, ME.AI25 được kỳ vọng là diễn đàn học thuật quốc tế chất lượng, quy tụ gần 200 nhà khoa học, nhà nghiên cứu, chuyên gia, giảng viên, sinh viên và doanh nghiệp trong và ngoài nước.

Hội thảo hướng tới mục tiêu nâng cao năng lực và thúc đẩy nghiên cứu trong lĩnh vực đào tạo và giáo dục truyền thông tại Việt Nam, đồng thời tạo không gian học thuật để trao đổi, thảo luận và đề xuất các định hướng, giải pháp trước những thách thức trong việc tích hợp AI vào hoạt động giảng dạy, học tập và phát triển chương trình đào tạo.

ME.AI25 có sự tham gia chủ trì của nhiều học giả và chuyên gia uy tín như GS.TS. Tạ Ngọc Tấn – Phó Chủ tịch Thường trực Hội đồng Lý luận Trung ương; PGS.TS. Catherine Earl – Phó Giáo sư ngành Truyền thông, Khoa Truyền thông & Thiết kế, Đại học RMIT Việt Nam; TS. Trần Ngọc Tuấn – Phó Hiệu trưởng Trường Đại học FPT; TS. Phạm Bình Dương – Chủ nhiệm Bộ môn Quản trị Truyền thông Đa phương tiện, Trường Đại học FPT.

Hội thảo gồm ba phiên làm việc chính với các tham luận và chia sẻ nghiên cứu của các diễn giả trong nước và quốc tế đến từ Úc, Trung Quốc, Ấn Độ, Philippines…, góp phần tạo nên không gian đối thoại học thuật đa chiều. Bên cạnh các phiên tham luận, hội thảo còn tổ chức khu vực triển lãm giới thiệu các sản phẩm, mô hình, giải pháp ứng dụng công nghệ và AI trong lĩnh vực truyền thông và giáo dục đến từ doanh nghiệp và sinh viên.

Phát biểu tham luận khai mạc, GS.TS. Tạ Ngọc Tấn cho rằng trí tuệ nhân tạo đang tạo ra những biến đổi sâu sắc đối với báo chí và truyền thông, đặt ra yêu cầu cấp thiết phải đổi mới căn bản công tác đào tạo để nguồn nhân lực không chỉ thích ứng mà còn làm chủ công nghệ. Theo ông, AI mang lại nhiều lợi ích cho truyền thông và giáo dục, từ xử lý dữ liệu, cá nhân hóa nội dung đến các mô hình giảng dạy mới, song cũng tiềm ẩn rủi ro về suy giảm tư duy phản biện, thông tin sai lệch, bản quyền và đạo đức nghề nghiệp.

GS.TS. Tạ Ngọc Tấn nhấn mạnh AI chỉ là công cụ, là trợ lý ảo; còn sự sáng tạo, tính nhân văn và bản lĩnh của con người mới là yếu tố quyết định. Đào tạo truyền thông không nhằm cạnh tranh với AI, mà nhằm giúp con người kiểm soát và điều hành AI. Trên cơ sở đó, ông đề xuất các cơ sở đào tạo cần tập trung vào ba nhóm năng lực cốt lõi theo mô hình ASK, gồm tri thức về công nghệ số, AI và khả năng tự học suốt đời; kỹ năng sử dụng AI có đạo đức, trách nhiệm cùng kỹ năng tác nghiệp đa phương tiện; phẩm chất đạo đức, bản lĩnh nghề nghiệp và trách nhiệm xã hội.

Hội thảo tập trung thảo luận năm nhóm chủ đề chính: lý luận và bối cảnh đào tạo truyền thông trong kỷ nguyên AI; chương trình, mô hình và phương pháp đào tạo trong môi trường AI; ứng dụng AI trong dạy – học, nghiên cứu và thực hành truyền thông; các vấn đề đạo đức, pháp lý, bản quyền và trách nhiệm xã hội; kết nối nhà trường – doanh nghiệp – tổ chức truyền thông trong thời đại AI.

Phát biểu tại lễ khai mạc, TS. Trần Ngọc Tuấn cho rằng đào tạo truyền thông trong bối cảnh chuyển đổi số không thể chỉ dừng ở việc trang bị kỹ năng sử dụng công cụ, mà phải hướng tới hình thành năng lực hiểu biết về AI, tư duy phản biện, đạo đức nghề nghiệp và trách nhiệm xã hội.

Theo TS. Phạm Bình Dương – Phó Trưởng Ban tổ chức Hội thảo, AI và chuyển đổi số đang đặt ra yêu cầu đổi mới tư duy về vai trò của tri thức, con người và giáo dục trong kỷ nguyên số, gắn với thực tiễn thị trường lao động. Trọng tâm của đào tạo truyền thông hiện nay là hình thành năng lực hiểu, đánh giá và dẫn dắt việc sử dụng AI trên nền tảng tư duy phản biện, đạo đức nghề nghiệp và trách nhiệm công dân.

Hội thảo do Trường Đại học FPT Hà Nội chủ trì, phối hợp với Bộ môn Quản trị Truyền thông Đa phương tiện, Thời báo Văn học Nghệ thuật và Công ty Cổ phần Tập đoàn Truyền thông Tri Thức Số tổ chức.

×