Dầu xăng giá cứ "nhảy vọt", phân bón giá tăng, giá lúa lại không tăng, đây là cách nông dân miền Tây cắt giảm chi phí

Giá phân hóa học tăng thêm 240.000–260.000 đồng/bao chỉ trong hơn 10 ngày, thêm nỗi lo giá xăng dầu toàn "nhảy vọt"

Chiều 11/3, các đại lý kinh doanh phân bón ở ĐBSCL cho biết, giá phân bón đang tăng rất nhanh. Nếu tính từ cuối tháng 2 đến nay, giá phân bón tăng thêm 240.000–260.000 đồng/bao, tương đương 34,8–37,7%.

Cụ thể, giá phân đạm (urê) Cà Mau được bán cho nông dân ở mức 930.000–950.000 đồng/bao 50kg, giá phân đạm Phú Mỹ ở mức 900.000–920.000 đồng/bao 50kg, tùy đại lý.

Trong khi đó, hồi cuối tháng 2/2026, giá đạm Cà Mau chỉ khoảng 690.000 đồng/bao và đạm Phú Mỹ khoảng 660.000 đồng/bao.

Như vậy, chỉ trong hơn 10 ngày, giá đạm Cà Mau đã tăng thêm 240.000–260.000 đồng/bao, tương đương 34,8–37,7%. Đạm Phú Mỹ cũng tăng ở mức giá tương tự.

Theo dự kiến, toàn vùng ĐBSCL gieo sạ khoảng 1,3 triệu ha lúa hè thu, với nhu cầu sử dụng khoảng 700kg phân bón/ha, tổng lượng phân cần dùng khoảng 910.000 tấn, tương đương khoảng 18,2 triệu bao loại 50kg.

Với giá phân bón tăng như hiện nay, chi phí sản xuất với cây lúa đã tăng thêm rất lớn. Đây là khoản chi phí mà nông dân sản xuất phải gánh từ hệ lụy giá phân bón tăng.

Điều đáng quan tâm hơn là đa số các đại lý ở ĐBSCL đều đưa ra dự báo, giá phân bón ở ĐBSCL tăng tiếp tục trong thời gian tới, riêng phân đạm bán đến tay nông dân có thể vượt mốc 1 triệu đồng/bao 50kg nếu tình hình căng thẳng ở Trung Đông tiếp tục diễn ra.

Trước áp lực giá phân bón tăng, nhiều hộ dân trồng lúa ở ĐBSCL, đặc biệt là các hộ dân thuê đất trồng lúa cho biết, đang cân nhắc giảm vụ hoặc trả đất do chi phí sản xuất quá lớn trong khi giá bán không tăng, thậm chí còn giảm hơn cùng kỳ năm trước.

Chẳng hạn như ông Lê Văn Thiện ở xã Trường Thành, TP Cần Thơ cho biết, trong vụ lúa đông xuân, mỗi công (1.000m2) đất lúa lãi khoảng 2,5 triệu đồng, nhưng với đất thuê, lợi nhuận chưa tới 1 triệu đồng/công.

Ông Thiện dự kiến xuống giống vụ Hè Thu vào cuối tháng 3, tuy nhiên, nếu lúc này giá lúa dưới 5.500 đồng/kg, ông sẽ bỏ vụ 3 (Thu Đông) để tránh thua lỗ.

Tương tự, ông Võ Hữu Phước (xã Trường Thành, TP Cần Thơ) cho biết, trong vụ lúa đông xuân này, ông thuê 5 công tầm lớn (1.300m2/công) để trồng lúa, với giá thuê 3 triệu đồng/công.

Dù đạt năng suất cao từ trên 1,1 tấn/công nhưng với giá bán 5.800 đồng/kg, sau khi trừ chi phí sản xuất và tiền thuê đất, lợi nhuận còn lại không đáng kể. Do đó, ông sẽ trả đất, không tiếp tục canh tác trên đất thuê nữa.

Cách giảm chi phí phân bón hóa học để tăng lợi nhuận của người trồng lúa miền Tây

Trước tình hình giá phân tăng, nhưng giá lúa không tăng, thậm chí còn giảm hơn so với cùng kỳ năm 2025 đối với một số giống lúa, giải pháp tiết kiệm phân bón được nhiều hộ dân, hợp tác xã áp dụng.

Ông Nguyễn Văn Đời - Giám đốc Hợp tác xã nông nghiệp Bình Thành (xã Lấp Vò, tỉnh Đồng Tháp) nhận định, phương pháp tiết kiệm phân bón đang được hợp tác xã áp dụng tốt.

Để tiết kiệm phân bón, hợp tác xã phải giảm lượng giống gieo sạ. Khi lượng giống gieo sạ giảm, lượng phân bón sẽ giảm theo. "Với cách canh tác truyền thống, lượng phân bón sử dụng cho lúa vụ hè thu có thể lên đến 600–700 kg/ha. Còn với cách làm hiện nay, chúng tôi giảm được 30% lượng phân bón" - ông Đời nói.

Ông Đời phân tích, nếu giảm được 30% lượng phân bón, nông dân sẽ tiết kiệm từ 180–210 kg phân/ha, tương đương khoảng 3,6–4,2 bao loại 50kg. Với giá phân đạm bình quân khoảng 930.000 đồng/bao 50kg như hiện nay, việc giảm lượng phân bón này có thể giúp nông dân tiết kiệm khoảng 3,3–3,9 triệu đồng/ha.

Tương tự như ông Đời, nhiều hợp tác xã ở TP Cần Thơ và Vĩnh Long cho hay, để tiết kiệm phân bón, phần lớn các xã viên chủ động trong việc sạ thưa, từ 60-100 kg giống/ha.

Với cách làm này, ngoài việc giảm phân bón, các xã viên còn tiết kiệm khoảng 300.000 đồng/công tầm lớn khi giảm lượng giống và số lần phun thuốc.

Song song với cách làm chủ động của các hợp tác xã nói trên, 2 năm qua, ngành nông nghiệp các địa phương ĐBSCL phối hợp cùng Bộ Nông nghiệp và Môi trường triển khai khá tốt Đề án "Một triệu ha lúa chất lượng cao, phát thải thấp gắn với tăng trưởng xanh vùng ĐBSCL" (Đề án một triệu ha lúa chất lượng cao).

Thống kê mới nhất cho thấy, diện tích canh tác của đề án đạt trên 354.800 ha. Theo quy trình sản xuất mà đề án đưa ra, có thể giúp giảm phân bón khoảng 30% so với cách làm truyền thống của người dân. Trong quy trình này, cách vùi phân dưới mặt đất làm hạn chế đáng kể lượng phân bốc hơi. Ngoài ra, lượng giống gieo sạ cũng giảm từ 30–50% và số lần phun thuốc giảm 2–3 lần mỗi vụ.

Từ đó, chi phí đầu vào được tính toán là giảm khoảng 40%, trong khi đó năng suất lúa tăng khoảng 12%, lợi nhuận người dân trung bình tăng 6 triệu đồng/ha/vụ. Từ những căn cứ thực tiễn quan trọng trên, Đề án một triệu ha lúa chất lượng cao đang được các địa phương đẩy mạnh nhân rộng trong thời gian tới.

×