ĐBQH Lương Quốc Đoàn, Chủ tịch Trung ương Hội Nông dân Việt Nam: Cần chặn "ma trận" phân bón

Sáng 7/8, phát biểu đóng góp ý kiến đối với dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 luật có liên quan đến thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường, đại biểu Quốc hội Lương Quốc Đoàn - Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam, Chủ tịch Ban Chấp hành Trung ương Hội Nông dân Việt Nam bày tỏ đồng tình với các ý kiến phát biểu trước đó, đồng thời đánh giá cao nỗ lực cải cách thủ tục hành chính của cơ quan soạn thảo.

Theo đại biểu Lương Quốc Đoàn, việc dự thảo luật cắt giảm 40 thủ tục hành chính, đơn giản hoá 12 thủ tục hành chính và cắt giảm 40 điều kiện kinh doanh là bước cải cách đáng ghi nhận, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho doanh nghiệp, người dân và hoạt động sản xuất trong lĩnh vực nông nghiệp. Tuy nhiên, để việc cắt giảm thực sự phát huy hiệu quả, một số quy định cần tiếp tục được rà soát, hoàn thiện nhằm tránh phát sinh những rào cản mới.

Cần quy chuẩn để chấm dứt "ma trận" phân bón

Quan tâm nhiều đến lĩnh vực phân bón, đại biểu Lương Quốc Đoàn cho rằng đây là vấn đề tác động trực tiếp đến hàng triệu nông dân và cần được bổ sung quy định chặt chẽ hơn trong dự thảo luật.

Ông đề nghị xây dựng “quy chuẩn phân bón” rõ ràng nhằm hạn chế tình trạng doanh nghiệp chỉ thay đổi rất nhỏ về thành phần dinh dưỡng hoặc bổ sung một lượng vi lượng không đáng kể để đăng ký thành một chủng loại phân bón hoàn toàn mới.

Theo đại biểu Lương Quốc Đoàn, chính cách quản lý này đã khiến thị trường xuất hiện hàng chục nghìn chủng loại phân bón, tạo nên một "ma trận" khiến người nông dân rất khó lựa chọn sản phẩm phù hợp.

"Người nông dân không thể nào biết được vì có đến hàng nghìn, hàng chục nghìn chủng loại phân bón như vậy. Các doanh nghiệp chỉ thay đổi một chút thành phần đã hình thành một chủng loại mới, dẫn đến cạnh tranh thiếu lành mạnh và gây thiệt hại khá lớn cho người dân", đại biểu Lương Quốc Đoàn nói.

Ông dẫn chứng, Thái Lan hiện chỉ có khoảng 6.000 chủng loại phân bón, trong khi Việt Nam trước đây khoảng 17.000 chủng loại và hiện nay con số này có thể đã lên tới khoảng 20.000, vì doanh nghiệp chỉ cần thay đổi một chút về công thức là có chủng loại phân bón mới.

Từ thực tế đó, Đại biểu Quốc hội đoàn An Giang đề nghị bổ sung quy định về tiêu chuẩn, quy chuẩn phân bón ngay trong lần sửa luật này nhằm kiểm soát số lượng chủng loại, bảo vệ người sản xuất nông nghiệp và ngăn chặn việc lợi dụng kẽ hở pháp luật.

Tránh mâu thuẫn giữa các quy định về giống cây trồng

Đối với Luật Trồng trọt, đại biểu Lương Quốc Đoàn cho rằng một số quy định trong dự thảo còn chưa rõ ràng và có một số điểm thiếu thống nhất.

Cụ thể, Điều 17 quy định tổ chức, cá nhân được tự công bố giống cây trồng và tự chịu trách nhiệm về tính chính xác của thông tin đã công bố. Tuy nhiên, khoản 8 Điều 19 lại quy định việc khảo nghiệm giá trị canh tác, giá trị sử dụng của giống phải thực hiện theo tiêu chuẩn quốc gia; trường hợp chưa có tiêu chuẩn quốc gia thì áp dụng tiêu chuẩn cơ sở.

Theo đại biểu, cách quy định này tạo ra sự mâu thuẫn giữa các điều khoản. Một mặt, dự thảo trao quyền tự công bố cho tổ chức, cá nhân nhằm cắt giảm thủ tục hành chính; mặt khác, lại đặt ra thêm yêu cầu về tiêu chuẩn khảo nghiệm, vô hình trung tạo ra một rào cản mới. Bên cạnh đó, việc quy định áp dụng tiêu chuẩn quốc gia hoặc tiêu chuẩn cơ sở cũng có dấu hiệu chồng chéo, trùng lặp, cần tiếp tục được rà soát để bảo đảm tính thống nhất và dễ thực hiện.

Đáng chú ý, ông cho biết Luật số 70/2025/QH15 sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuật được Quốc hội thông qua năm 2025 và chính thức có hiệu lực từ ngày 1/1/2026, cũng quy định tiêu chuẩn quốc gia được áp dụng trên cơ sở tự nguyện. Vì vậy, nếu giữ nguyên các quy định như dự thảo sẽ dẫn đến tình trạng các điều khoản vừa nới lỏng lại vừa ràng buộc lẫn nhau.

"Chúng ta cắt giảm, bỏ đi nhưng lại ràng buộc vào điều khoản khác thì rất khó thực hiện", đại biểu Lương Quốc Đoàn nhận định và đề nghị cơ quan soạn thảo tiếp tục rà soát để bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật.

Đối với các nội dung sửa đổi của Luật Chăn nuôi và Luật Thú y, đại biểu Lương Quốc Đoàn bày tỏ sự đồng tình. Ông cho rằng các nội dung cắt giảm điều kiện kinh doanh trong hai lĩnh vực này được xây dựng tương đối hợp lý, phản ánh đúng mong muốn của cộng đồng doanh nghiệp cũng như các cơ sở sản xuất, kinh doanh.

Theo đại biểu Lương Quốc Đoàn, những sửa đổi này sẽ góp phần giảm chi phí tuân thủ, tạo thuận lợi cho hoạt động đầu tư, sản xuất trong ngành chăn nuôi.

Đề nghị làm rõ cơ chế hỗ trợ thu nhập để tránh bất bình đẳng giữa các cơ quan Trung ương

Ngoài các nội dung liên quan đến nông nghiệp, đại biểu Lương Quốc Đoàn cũng tham gia góp ý đối với dự thảo Luật Phát triển đô thị.

Ông bày tỏ sự đồng tình với nhiều nội dung sửa đổi theo hướng phân cấp, phân quyền mạnh hơn, song cho rằng một số quy định về thẩm quyền giữa UBND và Chủ tịch UBND vẫn chưa thật rõ ràng.

Theo đại biểu, cần tiếp tục làm rõ mối quan hệ giữa trách nhiệm của tập thể UBND với trách nhiệm cá nhân của Chủ tịch UBND để bảo đảm thống nhất trong quá trình tổ chức thực hiện. "Các quy định hiện đã khá mở, nhưng cần quy định rõ hơn về thẩm quyền giữa UBND và Chủ tịch UBND", đại biểu Lương Quốc Đoàn nhấn mạnh.

Một nội dung khác được đại biểu đặc biệt lưu ý là quy định về chính sách thu nhập đối với cán bộ, công chức, viên chức và người lao động. Theo ông, dự thảo quy định chính sách áp dụng cho người làm việc tại các cơ quan thuộc thành phố, đồng thời mở rộng sang "một số cơ quan Trung ương trên địa bàn thành phố". Tuy nhiên, cách quy định này chưa xác định rõ phạm vi áp dụng.

Đại biểu Lương Quốc Đoàn cho rằng nếu không làm rõ tiêu chí lựa chọn sẽ dễ dẫn đến sự thiếu công bằng giữa các cơ quan Trung ương cùng đóng trên địa bàn.

Ông phân tích, tại Hà Nội và TP.HCM tập trung rất nhiều bộ, ngành, cơ quan Trung ương. Nếu địa phương phải hỗ trợ thêm về tiền lương, thu nhập hoặc phúc lợi cho toàn bộ các cơ quan này thì vượt quá khả năng ngân sách. Ngược lại, nếu chỉ hỗ trợ một số đơn vị thì sẽ phát sinh tâm lý so sánh và bất bình đẳng.

"Nếu quy định như thế này thì sẽ rất khó thực hiện hoặc tạo ra sự không công bằng. Hà Nội không thể gánh được chính sách hỗ trợ cho tất cả các bộ, ngành, Mặt trận và các đoàn thể Trung ương cùng đóng trên địa bàn", đại biểu Lương Quốc Đoàn nêu quan điểm.

Từ đó, ông đề nghị cơ quan soạn thảo quy định cụ thể hơn về đối tượng, tiêu chí và hình thức áp dụng chính sách để vừa bảo đảm tính khả thi, vừa tránh phát sinh bất cập trong quá trình triển khai.

Khép lại phần phát biểu, đại biểu Lương Quốc Đoàn khẳng định việc cắt giảm thủ tục hành chính là chủ trương đúng và cần thiết, song quá trình sửa đổi luật cần đồng thời xử lý triệt để các quy định chồng chéo, mâu thuẫn hoặc thiếu rõ ràng để tạo môi trường pháp lý thông thoáng, minh bạch và thực sự thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp.

×