Điều gì đang thay đổi ở nông thôn Cuba sau quyết định chưa từng có của Chính phủ Cuba?

Năng suất lúa tại Cuba rất thấp do thiếu nguyên liệu đầu vào

Theo tờ Granma (Cuba), việc phục hồi sản xuất nông nghiệp được xác định là ưu tiên hàng đầu trong Chương trình Kinh tế và Xã hội 2026 của Chính phủ Cuba. Trong bối cảnh đó, Phó Thủ tướng Jorge Luis Tapia Fonseca và Bộ trưởng Nông nghiệp Ydael Pérez Brito đã có cuộc trao đổi sâu rộng với các thành viên hợp tác xã và người sản xuất ở ​phía Tây Havana.

Tại cuộc gặp này, nhiều ý kiến cho rằng, việc thiếu hụt nguồn cung đầu vào vẫn là một trong những yếu tố ảnh hưởng đáng kể đến kết quả sản xuất. Trong nhiều năm qua, người sản xuất nông nghiệp Cuba đã chỉ ra những khó khăn trong việc mua phân bón, sản phẩm sinh học, nhiên liệu và phụ tùng thay thế.

Do vậy, trong các cải cách đã được phê duyệt, Chính phủ Cuba quy định bất kỳ chủ thể kinh tế nào cũng có thể nhập khẩu, sản xuất và tiếp thị các sản phầm vật tư đầu vào ngành nông nghiệp, bao gồm các hợp tác xã, doanh nghiệp nhà nước, doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa (MSMEs) và người lao động tự do.

Phó Thủ tướng Cuba Tapia Fonseca nhấn mạnh, những kinh nghiệm quý báu trong sản xuất phân bón sinh học, phân bón hữu cơ của các hợp tác xã có thể phát triển và những đơn vị này có thể trở thành những doanh nghiệp được công nhận đầy đủ.

“Bất cứ ai muốn sản xuất phân bón sinh học, chất kích thích sinh học hoặc phân bón hữu cơ đều có thể làm được. Họ có thể hợp tác với các công ty nước ngoài, ký kết hợp đồng hoặc thành lập liên doanh", Phó Thủ tướng Cuba nói.

Tuy nhiên, Yoel Barreto Rodríguez, Chủ tịch Hợp tác xã Arides Estévez cũng cảnh báo về sự cần thiết phải đơn giản hóa các thủ tục hành chính để nhập khẩu các nguyên liệu đầu vào phục vụ sản xuất. Ông kể rằng, thực tế hợp tác xã của ông cần khoảng 6 tháng để hoàn tất các thủ tục giấy tờ liên quan đến việc xin mã số cần thiết cho hàng nhập khẩu.

Các quy định mới cũng trao quyền cho các hợp tác xã trực tiếp xuất khẩu và nhập khẩu vật tư, thiết bị và công nghệ, cũng như quản lý tài chính bên ngoài và mở tài khoản ngân hàng trong và ngoài Cuba. Việc mở cửa thương mại quốc tế thể hiện một bước chuyển biến đáng kể, hướng tới việc hội nhập các nhà sản xuất Cuba vào thị trường quốc tế.

Theo các chuyên gia Việt Nam đã có thời gian làm việc, chuyển giao kỹ thuật trồng lúa cho nông dân Cuba, khó khăn lớn nhất trong sản xuất lúa ở Cuba là thiếu trầm trọng vật tư nông nghiệp, trong khi giá trên thị trường lại rất cao. Bên cạnh đó, chất lượng hạt giống cũng chưa tốt, còn lẫn nhiều lúa cỏ, lúa ma nên năng suất lúa ở Cuba còn thấp (lúa cỏ, lúa ma có thể làm giảm tới 30 – 40%).

Để giảm bớt khó khăn do thiếu nguyên liệu đầu vào, nâng cao năng suất lúa, các chuyên gia Việt Nam đã hướng dẫn nông dân Cuba lấy lá muồng và đọt non, kết hợp phun chế phẩm sinh học phân hủy và tiến hành ngâm ủ một thời gian là có nguồn phân xanh rất tốt cho cây lúa. 

Nhiều đất đai hơn cho nông dân Cuba sản xuất

Trong những cải cách về kinh tế, xã hội của Cuba lần này, việc sửa đổi chế độ sử dụng và khai thác đất đai thu hút sự quan tâm lớn nhất.

Không thay đổi nguyên tắc đất đai vẫn là tài sản xã hội chủ nghĩa của toàn dân, các quy định mới quy định quyền sử dụng thực tế trong thời hạn không xác định, có thể được cấp cho các cá nhân và các pháp nhân nhà nước, tư nhân hoặc hỗn hợp, dựa trên dự án sản xuất được trình bày.

Phó Thủ tướng Cuba giải thích, công ty nhà nước quản lý đất đai chịu trách nhiệm quản lý việc phân phối, phối hợp với các hợp tác xã và đảm bảo đáp ứng các thời hạn. Quá trình này có thể hoàn tất trong vòng 20 - 25 ngày. Trong khi khung pháp lý đang được hoàn thiện, chính quyền lâm thời sẽ cho phép người sản xuất bắt đầu làm việc mà không cần chờ đợi hoàn tất các thủ tục pháp lý.

Hơn nữa, những người yêu cầu đất đai có thể lựa chọn tham gia hợp tác xã hoặc trực tiếp tham gia doanh nghiệp nhà nước, từ đó mở rộng các lựa chọn tổ chức. Bộ trưởng Pérez Brito giải thích lý do đằng sau những thay đổi này: Khoảng 80% đất đai ở Cuba được quản lý bởi các doanh nghiệp nhà nước thay mặt cho người dân.

Đối với các Hợp tác xã Sản xuất Nông nghiệp (CPA), nơi đất đai thuộc sở hữu tư nhân của các thành viên, bất kỳ việc chuyển nhượng nào cũng phải được Đại hội đồng của họ phê duyệt, tôn trọng quyền tự chủ của họ.

Sự tham gia của các hợp tác xã là một trong những khía cạnh được ủng hộ mạnh mẽ. Gaspar Palermo, chủ tịch một hợp tác xã tín dụng và dịch vụ, tuyên bố: “Hợp tác xã biết rõ những nhà sản xuất tốt nhất của mình, ai xứng đáng và ai không.

Những chuyển đổi này không chỉ giới hạn ở việc tiếp cận đất đai. Những chủ đất có hàng chục hecta trồng thuốc lá, trái cây hoặc chuối và sử dụng hơn một trăm công nhân, sẽ có thể đăng ký chính thức là doanh nhân và được hưởng các quyền hạn được cấp cho loại hình doanh nghiệp này.

Ngoài ra, quyền hạn của các hợp tác xã đang được mở rộng, bao gồm khả năng trực tiếp thực hiện các hoạt động thương mại quốc tế, nhập khẩu công nghệ và nguyên liệu đầu vào, nhiên liệu, và quản lý tài chính bên ngoài. 

×