Điều gì giúp Hà Tĩnh vươn lên dẫn đầu tăng trưởng cả nước?

Những "đầu kéo" đưa GRDP Hà Tĩnh bứt tốc

Trong bối cảnh kinh tế thế giới và trong nước còn nhiều biến động, Hà Tĩnh trở thành điểm sáng khi GRDP 6 tháng đầu năm 2026 tăng khoảng 13%, dẫn đầu cả nước. Đằng sau con số ấn tượng này không phải là sự bứt phá của một ngành hay một dự án đơn lẻ mà là kết quả của quá trình tích lũy nhiều động lực tăng trưởng, từ công nghiệp, thu hút đầu tư, giải ngân vốn, phát triển hạ tầng đến cải cách hành chính và chuyển đổi số.

Nếu như những năm trước, tăng trưởng của Hà Tĩnh chủ yếu dựa vào ngành luyện kim thì bức tranh kinh tế năm 2026 đã cho thấy nhiều gam màu mới. Công nghiệp tiếp tục giữ vai trò đầu tàu nhưng động lực tăng trưởng đang dần mở rộng sang năng lượng, sản xuất pin, xe điện và công nghiệp hỗ trợ, giúp nền kinh tế có thêm sức chống chịu trước những biến động của thị trường.

Theo báo cáo của UBND tỉnh, khu vực công nghiệp - xây dựng ước tăng khoảng 24-26%, trong đó công nghiệp tăng khoảng 28-30%, xây dựng tăng khoảng 11-13%, đóng góp lớn nhất vào mức tăng trưởng chung.

Điểm sáng nổi bật là chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) tăng 32,83% so với cùng kỳ. Bên cạnh các sản phẩm truyền thống như thép ước đạt 2.091 nghìn tấn, tăng 13%, điện sản xuất hơn 9,5 tỷ kWh, tăng 50%, nhiều sản phẩm công nghệ mới cũng ghi nhận mức tăng trưởng cao như pack pin đạt hơn 42.000 pack, gấp 3 lần cùng kỳ; cell pin đạt hơn 11 triệu cell, tăng 23%; sản lượng ô tô điện ước đạt hơn 37.600 chiếc.

Không chỉ tăng về quy mô, cơ cấu công nghiệp của Hà Tĩnh cũng đang có sự chuyển dịch rõ nét theo hướng hiện đại hơn. Sự xuất hiện của các ngành sản xuất mới góp phần đa dạng hóa động lực tăng trưởng, giảm dần sự phụ thuộc vào một vài lĩnh vực truyền thống. Động lực này được củng cố khi nhiều dự án quy mô lớn đồng loạt đi vào vận hành.

Nổi bật là Nhà máy Nhiệt điện Vũng Áng II là dự án FDI có tổng vốn đầu tư 2,2 tỷ USD. Hai tổ máy lần lượt phát điện thương mại vào cuối tháng 1 và đầu tháng 4/2026, nhanh chóng bổ sung nguồn điện quan trọng cho hệ thống điện quốc gia.

Ông Hoàng Trọng Bính-Phó Tổng Giám đốc Công ty TNHH Nhiệt điện Vũng Áng II cho biết, từ đầu năm đến nay, nhà máy đã sản xuất gần 3,3 tỷ kWh điện; dự kiến 6 tháng cuối năm đạt khoảng 3,9 tỷ kWh, góp phần bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia và đáp ứng nhu cầu phụ tải ngày càng tăng.

Nhà máy Nhiệt điện Vũng Áng II sử dụng công nghệ lò hơi trên siêu tới hạn (Ultra Supercritical - USC) có công nghệ hiện đại nhất hiện nay đối với các nhà máy nhiệt điện than tại Việt Nam. Công nghệ này giúp nâng cao hiệu suất vận hành, giảm tiêu hao nhiên liệu và giảm phát thải ra môi trường. Khi vận hành ổn định, nhà máy dự kiến đóng góp trung bình hơn 500 tỷ đồng mỗi năm cho ngân sách Nhà nước.

Cùng với Nhiệt điện Vũng Áng II, Nhà máy Thủy điện Vũ Quang đã phát điện từ tháng 4/2026; hạ tầng các khu công nghiệp Bắc Thạch Hà, Gia Lách mở rộng và Vinhomes Vũng Áng đang được tập trung triển khai, tạo nền tảng mở rộng năng lực sản xuất trong thời gian tới.

Không chỉ công nghiệp, dòng vốn đầu tư cũng đang trở thành lực đẩy quan trọng của nền kinh tế.

Trong 6 tháng đầu năm, tổng vốn đầu tư thực hiện toàn xã hội ước đạt gần 30.980 tỷ đồng, tăng 13% so với cùng kỳ năm 2025. Trong đó, khu vực kinh tế ngoài nhà nước tiếp tục giữ vai trò chủ đạo khi chiếm khoảng 73% tổng vốn đầu tư toàn xã hội, đạt khoảng 22.463 tỷ đồng, tăng 48%.

Đáng chú ý, Hà Tĩnh đã chấp thuận chủ trương đầu tư 27 dự án trong nước với tổng vốn đăng ký hơn 155.000 tỷ đồng và 4 dự án FDI với tổng vốn đăng ký 412,6 triệu USD. So với cùng kỳ năm trước, số dự án trong nước tăng 6 dự án, tổng vốn đăng ký tăng hơn 8 lần; số dự án FDI tăng 2 dự án, tổng vốn đăng ký tăng hơn 31 lần.

Nhiều dự án quy mô lớn như Nhà máy sản xuất xe máy điện VinFast Hà Tĩnh, Nhà máy sản xuất thép VinMetal Hà Tĩnh, Nhà máy Nhiệt điện LNG Vũng Áng III, Nhà máy thép không gỉ và Khu công nghiệp Hưng Long được kỳ vọng sẽ tạo thêm những động lực tăng trưởng mới trong những năm tới.

Theo ông Nguyễn Văn Tuấn, Phó Trưởng ban Kinh tế - Ngân sách HĐND tỉnh Hà Tĩnh, kết quả tăng trưởng 6 tháng đầu năm cho thấy sức chống chịu và khả năng thích ứng của nền kinh tế địa phương trong bối cảnh thị trường thế giới còn nhiều biến động. Để giữ vững đà tăng trưởng, Hà Tĩnh cần tiếp tục tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, tạo điều kiện để các dự án công nghiệp vận hành tối đa công suất, đồng thời đẩy nhanh tiến độ các công trình trọng điểm và chủ động các giải pháp ứng phó với biến động của thị trường.

Mở rộng dư địa cho chu kỳ tăng trưởng mới

Không chỉ tạo động lực từ các dự án công nghiệp đang vận hành, Hà Tĩnh còn chuẩn bị nền tảng cho giai đoạn phát triển tiếp theo bằng việc đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công, hoàn thiện quy hoạch và cải thiện môi trường đầu tư.

Đến ngày 18/6, tổng kế hoạch vốn đầu tư công năm 2026 được giao là 9.611,576 tỷ đồng; giá trị giải ngân đạt 2.960.839,82375 tỷ đồng, bằng 48,65% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao và 36,42% kế hoạch địa phương triển khai, xếp thứ 2/34 địa phương cả nước theo báo cáo của Bộ Tài chính.

Theo các chuyên gia kinh tế, giải ngân đầu tư công không chỉ góp phần đẩy nhanh tiến độ các công trình hạ tầng mà còn tạo hiệu ứng lan tỏa, kích thích đầu tư của khu vực tư nhân và mở rộng dư địa tăng trưởng trong những năm tiếp theo.

Song hành với đầu tư công, Hà Tĩnh đang từng bước mở rộng không gian phát triển thông qua công tác quy hoạch. Sau khi hoàn thành điều chỉnh Quy hoạch tỉnh, địa phương tiếp tục điều chỉnh quy hoạch Khu kinh tế Vũng Áng; triển khai Đề án thành lập Khu Thương mại tự do Vũng Áng và Đề án mở rộng Khu kinh tế Vũng Áng. Đồng thời, tỉnh đẩy nhanh giải phóng mặt bằng phục vụ dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam và xúc tiến đầu tư các công trình kết nối với cửa khẩu Cha Lo, Cửa khẩu quốc tế Cầu Treo, cao tốc Bắc - Nam và Quốc lộ 1.

Đây được xem là bước chuẩn bị quan trọng để phát huy lợi thế cảng biển nước sâu, logistics và công nghiệp, tạo thêm không gian phát triển cho Hà Tĩnh trong giai đoạn mới.

Bên cạnh đó, địa phương tiếp tục đẩy mạnh cải cách hành chính và chuyển đổi số nhằm cải thiện môi trường đầu tư. Trong 6 tháng đầu năm, Hà Tĩnh đã ban hành Đề án Chuyển đổi số giai đoạn 2026-2030, Kế hoạch phát triển doanh nghiệp công nghệ số, Khung kiến trúc số tỉnh Hà Tĩnh; nâng cấp nền tảng tích hợp, chia sẻ dữ liệu LGSP và đưa ứng dụng công dân số i-Hà Tĩnh vào vận hành hiệu quả.

Hạ tầng số tiếp tục được mở rộng với tỷ lệ phủ sóng 4G đạt 99,8%, trong khi 5G đạt trên 60% tại các khu dân cư và gần 90% tại các khu kinh tế, khu công nghiệp trọng điểm. Cùng với đó, tỉnh đã xử lý 248/298 dự án ngoài ngân sách và hoàn thành xử lý 15/15 dự án đầu tư công tồn đọng, dừng thi công hoặc chậm tiến độ, góp phần khơi thông nguồn lực cho phát triển.

Ngoài khu vực công nghiệp, thương mại và dịch vụ cũng tiếp tục duy trì đà tăng trưởng tích cực. Tổng mức bán lẻ hàng hóa ước đạt trên 30.700 tỷ đồng, tăng 15%; doanh thu dịch vụ lưu trú, ăn uống và du lịch lữ hành đạt trên 3.200 tỷ đồng, tăng 16%; kim ngạch xuất khẩu ước đạt 0,83 tỷ USD, tăng 3,1% so với cùng kỳ.

Trao đổi với PV Dân Việt, ông Trần Báu Hà-Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Hà Tĩnh cho biết, kết quả tăng trưởng đạt được là thành quả của quá trình nhiều năm chuẩn bị, từ thu hút đầu tư, phát triển hạ tầng đến tập trung tháo gỡ khó khăn cho các dự án trọng điểm. Những dự án quy mô lớn như Khu liên hợp gang thép và cảng Sơn Dương Formosa Hà Tĩnh, Nhà máy Nhiệt điện Vũng Áng II, Nhà máy sản xuất xe điện VinFast Hà Tĩnh... đang từng bước phát huy hiệu quả, tạo sản lượng lớn và giá trị gia tăng cao, trở thành những động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng của địa phương.

Không chỉ thu hút đầu tư, Hà Tĩnh còn thuộc nhóm dẫn đầu cả nước về giải ngân đầu tư công. Đây được xem là nguồn lực quan trọng để thúc đẩy xây dựng hạ tầng, tạo hiệu ứng lan tỏa đối với khu vực doanh nghiệp và mở rộng dư địa tăng trưởng.

Theo ông Trần Báu Hà, trong 6 tháng cuối năm, Hà Tĩnh sẽ tiếp tục tập trung duy trì ổn định hoạt động của các dự án động lực hiện có; đồng thời đẩy nhanh giải phóng mặt bằng, tháo gỡ khó khăn để các dự án mới sớm triển khai. Địa phương cũng sẽ tiếp tục cải thiện mạnh mẽ môi trường đầu tư, hoàn thiện cơ chế đối với các dự án trọng điểm; đẩy nhanh điều chỉnh quy hoạch mở rộng các dự án lớn, giúp Hà Tĩnh tiếp tục duy trì tốc độ tăng trưởng cao, hướng tới mục tiêu phát triển nhanh và bền vững trong giai đoạn 2026-2030.

×