Độc đáo cách thế hệ trẻ “thổi hồn đương đại” vào những chiếc khảm trai

Radio online: Độc đáo cách thế hệ trẻ “thổi hồn đương đại” vào những chiếc khảm trai

Lớn lên cùng ký ức của làng nghề

Sinh ra trong gia đình có truyền thống làm khảm trai, Nguyễn Thị Minh Châu (24 tuổi) lớn lên cùng tiếng cưa, tiếng đục quen thuộc của làng nghề Chuôn Ngọ (xã Chuyên Mỹ, TP. Hà Nội) - nơi được xem là cái nôi của nghề khảm trai Việt Nam. Suốt hàng trăm năm, những người thợ nơi đây đã tạo nên các sản phẩm thủ công tinh xảo từ vỏ trai, vỏ ốc, góp phần gìn giữ nét đẹp văn hóa của vùng đồng bằng Bắc Bộ.

Tuy nhiên, trước nhịp sống hiện đại và sự thay đổi trong nhu cầu thị trường, nghề khảm trai cũng đứng trước nguy cơ mai một. Không còn nhiều người trẻ lựa chọn gắn bó với nghề thủ công vốn đòi hỏi sự kiên nhẫn, tỉ mỉ và nhiều năm rèn luyện tay nghề.

“Ngày bé mình nghe tiếng cưa, tiếng đục rất nhiều nên thấy nó như một âm thanh quen thuộc. Nhưng khi lớn lên quay về quê, mình nhận ra tiếng đó không còn nhiều như trước nữa”, Minh Châu chia sẻ.

Sự thưa vắng dần của không khí làng nghề khiến Châu bắt đầu suy nghĩ nghiêm túc hơn về việc tiếp nối những giá trị truyền thống. Dù theo học ngành thiết kế đồ họa, cô vẫn dành thời gian tìm hiểu thêm về khảm trai và sơn mài để hiểu rõ hơn quy trình chế tác thủ công.

Tìm hướng đi mới cho làng nghề truyền thống

Từ tình yêu với nghề truyền thống, cô gái trẻ lựa chọn một hướng đi mới khi nỗ lực đưa khảm trai đến gần hơn với đời sống hiện đại. Thay vì đi theo những thiết kế quen thuộc, Minh Châu làm mới các vật dụng nhỏ gọn như trâm cài tóc, gương cầm tay hay phụ kiện thủ công bằng phong cách trẻ trung và gần gũi hơn với người trẻ.

Ý tưởng ấy trở thành nền tảng để Minh Châu sáng lập thương hiệu thủ công “Mun Artisan” - một dự án kết hợp giữa kỹ thuật khảm trai truyền thống của làng Chuôn Ngọ và tư duy thiết kế hiện đại. Các sản phẩm của Mun Artisan được định hướng theo phong cách tối giản, chú trọng tính ứng dụng để phù hợp với nhu cầu sử dụng hằng ngày của người trẻ, nhưng vẫn giữ nguyên chất liệu và kỹ thuật thủ công truyền thống.

Chia sẻ về mong muốn đưa khảm trai đến gần hơn với đời sống hiện đại, Minh Châu cho biết: “Mình nghĩ bản thân chất liệu của mình đã rất truyền thống rồi. Mình muốn đưa những thứ tinh gọn hơn để mọi người có thể sử dụng chúng với quần áo, trang phục hàng ngày của mọi người.”.

Những chiếc trâm nhỏ mang hơi hướng hiện đại nhanh chóng nhận được sự quan tâm của nhiều bạn trẻ. Không ít khách hàng lựa chọn sản phẩm như một món phụ kiện hằng ngày hoặc làm quà tặng cho bạn bè quốc tế như một cách giới thiệu nét đẹp thủ công Việt Nam.

Trong bối cảnh nhiều làng nghề truyền thống đứng trước nguy cơ mai một, những hướng đi mới như cách Minh Châu đang thực hiện được xem là nỗ lực để khảm trai tìm được chỗ đứng trong đời sống hiện đại. Việc kết hợp giữa kỹ thuật thủ công truyền thống và tư duy thiết kế đương đại không chỉ giúp sản phẩm tiếp cận gần hơn với giới trẻ mà còn góp phần tạo thêm cơ hội việc làm cho những người thợ tại làng nghề Chuôn Ngọ.

Từ những món phụ kiện đời thường, khảm trai đang dần bước ra khỏi không gian trưng bày quen thuộc để hiện diện trong nhịp sống hằng ngày. Với nhiều người trẻ, đó không chỉ là một sản phẩm thủ công, mà còn là cách để những giá trị văn hóa truyền thống tiếp tục được gìn giữ và lan tỏa theo một diện mạo mới.

Thính giả có thể nghe thêm các sản phẩm Radio Nông dân hấp dẫn khác tại đây.

Mọi thông tin góp ý, cộng tác bài vở xin gửi về địa chỉ email: radionongdan@gmail.com

×