Dự án hồ chứa nước Bãi Cây Mến (tỉnh Kiên Giang cũ): Nguy cơ không thu hồi được tiền tỷ cho ngân sách Nhà nước

Điểm nghẽn tại Gói thầu số 07 và khoản tạm ứng 26 tỷ đồng

Theo Thông báo kết quả kiểm toán số 726/TB-KTNN ngày 16/8/2022, Dự án đầu tư xây dựng công trình hồ chứa nước Bãi Cây Mến đã bộc lộ nhiều thiếu sót ngay từ khâu chuẩn bị đầu tư. Cụ thể, việc lập và phê duyệt chủ trương đầu tư khi chưa xác định rõ nguồn vốn địa phương và chi phí đền bù giải phóng mặt bằng đã dẫn đến việc phải điều chỉnh tăng tổng mức đầu tư từ 120 tỷ đồng lên hơn 152 tỷ đồng.

Về số liệu tài chính, KTNN xác định giá trị chênh lệch chi phí đầu tư lên tới hơn 17,9 tỷ đồng. Nguyên nhân được xác định là do Gói thầu số 07 đã chấm dứt hợp đồng nhưng chưa lập bản vẽ hoàn công, dẫn đến thiếu cơ sở xác định khối lượng thực tế.

Bên cạnh đó, việc tính sai khối lượng so với bản vẽ thi công cũng làm phát sinh chênh lệch giảm 991 triệu đồng tại các gói thầu xây lắp khác. Ngoài ra, kết quả kiểm toán cũng cho thấy, dự án này còn có một số điểm tồn tại trong các khâu lập, thẩm định dự án, phê duyệt thiết kế, dự toán; lựa chọn nhà thầu; quản lý chất lượng... làm suy giảm hiệu quả sử dụng vốn ngân sách.

Tại Gói thầu số 07 do Liên danh Công ty cổ phần Tập đoàn đầu tư xây dựng Á Đông và Tổng Công ty Xây dựng nông nghiệp Việt Nam thực hiện, do không đảm bảo tiến độ, chủ đầu tư đã chấm dứt hợp đồng với liên danh nhà thầu này.

Đến thời điểm kiểm toán, giá trị đã giải ngân, thanh toán là hơn 44 tỷ đồng, trong đó đã nghiệm thu thanh toán là 17,9 tỷ đồng, còn giá trị tạm ứng chưa thu hồi là 26,1 tỷ đồng.

Chủ đầu tư đã nhiều lần gửi thông báo thu hồi dư nợ tạm ứng cho nhà thầu và Ngân hàng TMCP Quân đội chi nhánh Sở giao dịch 1 về thực hiện trách nhiệm bảo lãnh hợp đồng và bảo lãnh tiền tạm ứng gói thầu số 07. Tuy nhiên, các bên chưa thực hiện trách nhiệm hoàn trả tạm ứng chưa thu hồi số tiền hơn 26,1 tỷ đồng theo quy định.

KTNN đánh giá, việc thiếu các điều khoản quy định chặt chẽ về mục đích sử dụng tiền tạm ứng trong hợp đồng là một trong những nguyên nhân dẫn đến tình trạng khó thu hồi nợ.

Ngày 28/3/2022, Chủ đầu tư đã làm Đơn khởi kiện đối với Ngân hàng TMCP Quân đội Chi nhánh Sở giao dịch 1 Hà Nội yêu cầu Ngân hàng thực hiện trách nhiệm bảo lãnh tạm ứng hợp đồng theo nội dung cam kết tại thư bảo lãnh.

Kiểm toán Nhà nước đã yêu cầu Sở NNPTNT tỉnh Kiêu Giang (cũ) có giải pháp quyết liệt nhằm đôn đốc, thu hồi số tiền tạm ứng hơn 26,1 tỷ đồng trả ngân sách Nhà nước theo quy định.

Đồng thời Kiểm toán Nhà nước kiến nghị UBND tỉnh Kiên Giang chỉ đạo các đơn vị liên quan làm rõ trách nhiệm các bên trong việc chậm tiến độ gói thầu số 07 Dự án đầu tư xây dựng công trình hồ chứa nước Bãi Cây Mến.

Diễn biến pháp lý và quá trình thu hồi tài sản ngân sách

Để giải quyết tranh chấp, chủ đầu tư đã tiến hành các thủ tục pháp lý. Ngày 5/12/2025, Tòa án nhân dân khu vực 1 An Giang đã mở phiên tòa xét xử sơ thẩm vụ việc. Theo phán quyết của tòa sơ thẩm, bên bảo lãnh có trách nhiệm bồi thường cho ngân sách nhà nước đối với số nợ đã tạm ứng chưa thu hồi, khắc phục hậu quả từ các vi phạm trong quá trình thực hiện dự án.

Tuy nhiên, phía Ngân hàng TMCP Quân đội (MB) - (Chi nhánh Sở Giao dịch 1 - Hà Nội đơn vị liên quan đến trách nhiệm bảo lãnh) đã chính thức có đơn kháng cáo bản án sơ thẩm. Do đó, nội dung vụ việc sẽ tiếp tục được xem xét tại phiên tòa phúc thẩm thời gian tới. Phán quyết cuối cùng của Tòa phúc thẩm sẽ là căn cứ pháp lý cao nhất để xác định trách nhiệm bồi thường và hoàn trả các khoản nợ vốn đầu tư công đã được giải ngân tại dự án này.

Trước đó, năm 2022, KTNN đã kiến nghị UBND tỉnh Kiên Giang và Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh này (trước thời điểm sáp nhập tỉnh) phải có giải pháp quyết liệt, chỉ đạo và phối hợp với các cơ quan liên quan có trách nhiệm đôn đốc thu hồi số tiền tạm ứng, tránh gây thất thoát tài sản nhà nước.

Những tồn tại trong công tác lựa chọn nhà thầu, quản lý hợp đồng và giám sát chất lượng cũng được yêu cầu kiểm điểm, chấn chỉnh và làm rõ trách nhiệm các bên liên quan, xử lý đúng quy định của pháp luật.

Liên quan đến trách nhiệm, một lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh An Giang cho rằng theo kết luận của KTNN thì Sở phải có trách nhiệm thúc đốc các cơ quan liên quan, trong đó có Ban Quản lý dự án Đầu tư xây dựng các công trình nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Kiên Giang cũ (bên mời thầu) sớm thu hồi nợ trả ngân sách.

Dân Việt sẽ tiếp tục thông tin diễn biến vụ việc.

×