El Nino quay trở lại, chính sách mới mở đường: Nhóm doanh nghiệp điện nào hưởng lợi?

Ngành điện bước sang giai đoạn tăng trưởng mới

Chuyên gia phân tích tại MBS đánh giá, tăng trưởng phụ tải điện đang duy trì ở mức cao khi sản lượng điện toàn quốc 6 tháng đầu năm 2026 tăng khoảng 10% so với cùng kỳ, vượt kế hoạch vận hành của hệ thống điện. Trong bối cảnh El Nino quay trở lại và nhu cầu điện tăng mạnh, các nguồn nhiệt điện tiếp tục đóng vai trò chủ lực nhằm bù đắp sự suy giảm của thủy điện.

Ở góc độ đầu tư, đây là yếu tố quan trọng giúp cải thiện sản lượng huy động và doanh thu của các doanh nghiệp phát điện. Đồng thời, việc EVN cải thiện tình hình tài chính sau khi ghi nhận lợi nhuận hợp nhất khoảng 51.800 tỷ đồng trong năm 2025 cũng góp phần tạo ra môi trường vận hành ổn định hơn cho các nhà máy điện.

Tuy nhiên, MBS cho rằng cơ hội đầu tư lớn nhất không nằm ở câu chuyện huy động điện ngắn hạn mà đến từ chu kỳ đầu tư mới của ngành năng lượng Việt Nam. Trong đó, các nguồn điện sạch, điện khí LNG, điện gió ngoài khơi, thủy điện tích năng và hệ thống lưu trữ năng lượng (BESS) đang trở thành trọng tâm trong Quy hoạch điện VIII điều chỉnh cũng như các chính sách mới của Chính phủ.

POW được MBS lựa chọn là cổ phiếu trọng tâm năm 2026

Trong báo cáo, MBS lựa chọn Tổng công ty Điện lực Dầu khí Việt Nam (POW) là cổ phiếu nổi bật nhất trong chiến lược đầu tư ngành điện năm 2026.

Lý do đến từ việc doanh nghiệp này đang sở hữu danh mục dự án LNG lớn nhất thị trường. Theo MBS, POW đang theo đuổi hàng loạt dự án trọng điểm gồm LNG Quảng Ninh công suất 1.500 MW, LNG Quỳnh Lập công suất 1.500 MW, đồng thời nghiên cứu đầu tư LNG Cà Mau 3 công suất 1.200 MW và Nhơn Trạch 5 công suất 600 MW. Các dự án này đều nằm trong nhóm nguồn điện được Chính phủ ưu tiên phát triển trước năm 2031.

Đáng chú ý, dự thảo sửa đổi Nghị định 56 và Nghị định 100 đang đề xuất nâng tỷ lệ sản lượng hợp đồng tối thiểu (Qc) cho các dự án LNG từ 65% lên 75%, đồng thời kéo dài thời gian bao tiêu từ 10 năm lên 15 năm. Nếu được thông qua, đây sẽ là cú hích rất lớn đối với hiệu quả đầu tư của các dự án LNG, trong đó POW được xem là doanh nghiệp hưởng lợi trực tiếp nhất.

REE đón sóng năng lượng tái tạo

Bên cạnh POW, MBS đánh giá cao CTCP Cơ điện lạnh (REE) nhờ chiến lược mở rộng mạnh mẽ trong lĩnh vực năng lượng tái tạo.

Theo báo cáo, REE đang triển khai khoảng 400 MW công suất mới, bao gồm 376 MW điện gió gần bờ và dự án thủy điện Trà Khúc 2 công suất 30 MW trong giai đoạn 2026-2028. Doanh nghiệp cũng đang nghiên cứu các dự án điện mặt trời nổi nhằm tận dụng lợi thế sở hữu hệ thống hồ thủy điện, đồng thời khảo sát đầu tư dự án điện gió ngoài khơi Nam Bộ 3 công suất 500 MW.

MBS cho rằng REE đang sở hữu vị thế thuận lợi để tận dụng chu kỳ phát triển mới của NLTT khi các rào cản chính sách dần được tháo gỡ. Đặc biệt, điện mặt trời nổi được đánh giá là hướng đi nhiều tiềm năng nhờ tận dụng được hạ tầng truyền tải hiện hữu của các nhà máy thủy điện và giảm áp lực giải phóng mặt bằng.

GEG, HDG, PC1 sẵn sàng quay lại đường đua

Báo cáo của MBS cho thấy nhiều doanh nghiệp NLTT đã bắt đầu khởi động lại kế hoạch đầu tư sau gần 4 năm trầm lắng.

Trong đó, Gia Lai Electricity (GEG), Hà Đô (HDG), PC1 và REE đều đang triển khai hoặc chuẩn bị triển khai các dự án mới, dự kiến đưa vào vận hành trong giai đoạn 2026-2027.

Theo MBS, khung giá điện năm 2025 đã cải thiện đáng kể so với cơ chế chuyển tiếp trước đây. Đối với điện gió, mức giá mới cao hơn từ 9-23%, vẫn đảm bảo tỷ suất hoàn vốn nội bộ (IRR) khoảng 12%, qua đó tạo động lực đầu tư trở lại cho doanh nghiệp.

Ngoài ra, việc Chính phủ sửa đổi cơ chế DPPA theo hướng mở rộng đối tượng tham gia, tăng tỷ lệ bán điện dư của điện mặt trời mái nhà từ 20% lên 50% và khuyến khích đầu tư hệ thống BESS được kỳ vọng sẽ tạo thêm động lực cho các doanh nghiệp phát triển năng lượng tái tạo.

Nhóm nhiệt điện hưởng lợi trong ngắn hạn

Đối với các doanh nghiệp nhiệt điện than như QTP hay HND, MBS đánh giá triển vọng ngắn hạn khá tích cực nhờ nhu cầu huy động tăng cao trong bối cảnh El Nino làm giảm sản lượng thủy điện.

Giá điện trên thị trường cạnh tranh đang ở mức cao giúp cải thiện biên lợi nhuận của các nhà máy than. Tuy nhiên, dư địa tăng trưởng sản lượng không còn quá lớn do nhiều nhà máy đã vận hành ở mức công suất cao trong những năm gần đây. Ngoài ra, một số nhà máy còn đối mặt với yêu cầu đầu tư hệ thống giảm phát thải trong thời gian tới.

Với nhóm điện khí truyền thống như NT2, triển vọng phụ thuộc nhiều vào cơ chế giao sản lượng hợp đồng (Qc). MBS cho rằng việc duy trì Qc ở mức cao trong 6 tháng cuối năm là yếu tố quan trọng giúp các doanh nghiệp bảo toàn hiệu quả hoạt động trong bối cảnh giá LNG và giá khí đầu vào tăng mạnh.

Dòng tiền có thể dịch chuyển sang nhóm cổ phiếu năng lượng mới

Theo MBS, điểm khác biệt của chu kỳ ngành điện lần này nằm ở việc Chính phủ đang xây dựng đồng thời nhiều cơ chế hỗ trợ cho các nguồn điện mới như LNG, điện gió ngoài khơi, điện mặt trời áp mái, thủy điện tích năng và BESS.

Trong dài hạn, tổng công suất điện mặt trời dự kiến tăng từ hơn 17.000 MW hiện nay lên 46.459 MW vào năm 2030 theo kịch bản cơ sở, trong khi điện gió trên bờ và gần bờ tăng từ 6.774 MW lên hơn 26.000 MW. Điện khí LNG cũng được quy hoạch tăng từ 814 MW hiện nay lên 8.824 MW vào năm 2030 và hơn 25.500 MW vào năm 2035.

Những con số này cho thấy dòng vốn đầu tư của ngành điện trong thập kỷ tới sẽ tập trung mạnh vào các lĩnh vực năng lượng sạch và điện khí. Theo đó, các doanh nghiệp sở hữu quỹ dự án lớn, có khả năng triển khai dự án mới và hưởng lợi trực tiếp từ thay đổi chính sách như POW, REE, GEG, HDG hay PC1 được xem là những cái tên đáng chú ý nhất trong chu kỳ tăng trưởng mới của ngành điện.

×