Gác lại giấc mơ mua nhà: Đã đến lúc TP.HCM coi nhà cho thuê là hạ tầng đô thị

Cơn lốc đô thị hóa và đà tăng giá bất động sản phi mã tại TP.HCM đang tạo ra một nghịch lý, người trẻ và người lao động phổ thông ngày càng khó chạm tay vào giấc mơ sở hữu nhà, dù nhu cầu an cư vẫn cực kỳ bức thiết.

Nhận định trên được đưa ra tại Hội nghị triển khai và xúc tiến đầu tư phát triển nhà ở cho thuê trên địa bàn TP.HCM do Sở Xây dựng phối hợp Hội Khoa học Kỹ thuật Xây dựng TP.HCM tổ chức mới đây.

Theo Hội Khoa học Kỹ thuật Xây dựng TP.HCM, đã đến lúc phải thay đổi tư duy, nhìn nhận nhà ở cho thuê không chỉ là một sản phẩm thương mại thuần túy, mà phải là một cấu phần quan trọng của hạ tầng đô thị hiện đại.

Khi giá nhà gấp hàng chục lần thu nhập: Sở hữu là "bất khả thi"

Thực tế hiện nay, khoảng cách giữa giá nhà và thu nhập của người dân đang bị kéo giãn ở mức báo động. Theo các dữ liệu nghiên cứu thị trường mới nhất, giá căn hộ chung cư tại TP.HCM trung bình đã vượt ngưỡng 60 - 80 triệu đồng/m², trong khi phân khúc bình dân (dưới 35 triệu đồng/m²) gần như tuyệt chủng.

Một nghịch lý của dòng tiền là, một hộ gia đình trẻ có thu nhập trung bình khoảng trên dưới 25 triệu đồng/tháng, nếu không có sự hỗ trợ từ gia đình, sẽ phải mất từ 25 đến 30 năm tích lũy mới có thể mua được một căn hộ tầm trung.

Chính áp lực tài chính khổng lồ này đang ép thị trường bước vào một cuộc đại dịch chuyển hành vi. Đối với hàng triệu công nhân, kỹ sư, nhân viên văn phòng, chuyên gia trẻ và lao động nhập cư tại siêu đô thị hơn 14 triệu dân này, điều quan trọng nhất không còn là "phải đứng tên trên sổ hồng" bằng mọi giá. Cái họ cần là khả năng tiếp cận một không gian sống an toàn, tiện lợi, gần nơi làm việc với mức chi phí hợp lý.

Trong bối cảnh đó, nhà ở cho thuê ngày càng giữ vai trò quan trọng trong cơ cấu nhà ở của đô thị hiện đại. Hội Khoa học Kỹ thuật Xây dựng TP.HCM nhận định, đây không còn là giải pháp mang tính tạm thời dành cho những người chưa có điều kiện sở hữu nhà ở mà đang trở thành một bộ phận thiết yếu của hệ thống cư trú đô thị, góp phần hỗ trợ quá trình dịch chuyển lao động, nâng cao tính linh hoạt của thị trường việc làm và sử dụng hiệu quả hơn các nguồn lực phát triển.

Nhà cho thuê - "mạch máu" giữ chân nguồn nhân lực

Nếu hệ thống giao thông giúp kết nối các hoạt động kinh tế, hệ thống điện nước bảo đảm sự vận hành của thành phố, thì nhà ở cho thuê chính là nền tảng duy trì và tái tạo sức lao động.

Nhu cầu cư trú không phân bổ đồng đều mà luôn vây quanh các cực tăng trưởng có mật độ việc làm cao như khu công nghệ cao, các khu chế xuất, trung tâm logistics và khu thương mại dịch vụ. Đại diện Khoa học Kỹ thuật Xây dựng TP.HCM phân tích, phần lớn lực lượng lao động tạo ra giá trị kinh tế trực tiếp cho thành phố đều đang phụ thuộc vào hệ thống nhà cho thuê ở các mức độ khác nhau.

Nếu không có một thị trường nhà cho thuê phát triển bài bản, giá thuê phòng trọ tự phát tăng cao hoặc điều kiện sống quá tồi tàn sẽ đẩy người lao động ra xa khỏi trung tâm, làm giảm năng suất làm việc và trực tiếp bào mòn năng lực cạnh tranh của toàn đô thị. Vì vậy, phát triển nhà cho thuê là giải pháp cốt lõi để giữ chân dòng máu kinh tế này.

Nhà ở cho thuê không chỉ đáp ứng nhu cầu cư trú của người dân mà còn góp phần duy trì hoạt động của thị trường lao động, nâng cao hiệu quả sử dụng hạ tầng đô thị và hỗ trợ tăng trưởng kinh tế. Bên cạnh việc mở rộng nguồn cung, cần quan tâm nhiều hơn đến chất lượng cư trú, chất lượng môi trường sống, sự phù hợp với cấu trúc phát triển đô thị và khả năng đáp ứng nhu cầu đa dạng của các nhóm dân cư.

Mục tiêu 50.000 căn nhà ở xã hội cho thuê

Nhận thức được tầm quan trọng mang tính chiến lược này, UBND TP.HCM đang có những bước đi quyết liệt nhằm thay đổi cục diện nguồn cung. Thành phố đang từng bước chuyển từ tư duy "chủ yếu phát triển nhà để bán" sang "phát triển song song cả nhà để bán và nhà cho thuê".

Trong bối cảnh sự dịch chuyển lao động tiếp tục diễn ra mạnh mẽ, nhu cầu về các mô hình cư trú linh hoạt, có khả năng tiếp cận cao và phù hợp với điều kiện của người lao động sẽ tiếp tục gia tăng. Khi đó, phát triển nhà ở cho thuê không chỉ là giải pháp về nhà ở mà còn là yêu cầu gắn với mục tiêu nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, năng lực cạnh tranh và sự phát triển bền vững của đô thị.

Trong giai đoạn 2026 - 2030, thành phố được giao chỉ tiêu phát triển thêm 181.257 căn nhà ở xã hội, trong đó khoảng 50.000 căn nhà ở xã hội cho thuê. Trên cơ sở đó, thành phố xác định phát triển nhà ở cho thuê là một trong những nhiệm vụ trọng tâm trong chiến lược phát triển nhà ở thời gian tới.

Để hiện thực hóa mục tiêu khổng lồ này, Thành phố đang tập trung hoàn thiện Đề án phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê giai đoạn 2026 - 2030, tầm nhìn đến năm 2045. Các giải pháp then chốt bao gồm ưu tiên bố trí và khai thác hiệu quả quỹ đất phát triển nhà ở xã hội cho thuê và nhà lưu trú công nhân; phát huy vai trò của Quỹ Phát triển nhà ở thành phố trong tạo lập và quản lý nhà cho thuê ổn định.

Không chỉ tăng số lượng, thành phố sẽ siết chặt tiêu chuẩn về không gian sống, hạ tầng tiện ích xung quanh để đảm bảo người thuê nhà có một môi trường sống văn minh, an toàn và bền vững.

×