Hà Nội đề xuất cắt giảm hàng loạt thủ tục xây dựng nhà ở xã hội

Hà Nội đề xuất bỏ cấp phép xây dựng nhà ở xã hội trong khu đô thị

Nhằm tháo gỡ các điểm nghẽn trong phát triển nhà ở xã hội (NOXH), HĐND TP. Hà Nội kiến nghị UBND thành phố nghiên cứu cắt giảm nhiều thủ tục hành chính, trong đó đáng chú ý là đề xuất bỏ thủ tục cấp phép xây dựng đối với các dự án NOXH nằm trong khu đô thị đã có quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500.

Đây là một trong những nội dung nổi bật trong báo cáo giám sát của HĐND TP Hà Nội về phát triển NOXH và nhà ở tái định cư phục vụ giải phóng mặt bằng (GPMB) trên địa bàn từ tháng 8/2024 đến nay.

Ngoài việc giảm thủ tục cấp phép xây dựng, đoàn giám sát còn đề xuất bãi bỏ khâu thẩm định và ban hành quyết định miễn tiền sử dụng đất đối với các dự án NOXH. Theo kiến nghị, khi dự án đã được xác định là NOXH thì chủ đầu tư sẽ tự động được hưởng chính sách miễn tiền sử dụng đất để rút ngắn thời gian thực hiện thủ tục giao đất.

HĐND TP. Hà Nội cũng kiến nghị xây dựng cơ chế điều phối thống nhất giữa quỹ NOXH, quỹ nhà tái định cư và các quỹ nhà có thể chuyển đổi công năng nhằm chủ động nguồn nhà phục vụ GPMB. Đồng thời, thành phố được đề xuất phân cấp mạnh hơn cho chính quyền cấp xã, phường trong việc thu hồi đất, phê duyệt phương án bồi thường và tái định cư để đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng.

Bên cạnh đó, đoàn giám sát đề xuất tách công tác bồi thường, GPMB và tạo lập quỹ đất thành dự án độc lập để có thể triển khai song song với các thủ tục đầu tư xây dựng NOXH, giúp địa phương chủ động chuẩn bị quỹ đất sạch.

Hà Nội cũng được kiến nghị rà soát tổng thể quỹ NOXH, quỹ tái định cư và các quỹ nhà có khả năng chuyển đổi để xây dựng phương án điều phối giai đoạn 2026 - 2030, tầm nhìn đến năm 2035.

Hơn 100.000 căn nhà ở xã hội đã được chấp thuận đầu tư

Theo kết quả giám sát, Hà Nội hiện nghiên cứu phát triển 19 khu đất tập trung dành cho NOXH với tổng diện tích gần 995 ha.

Thành phố đã chấp thuận chủ trương đầu tư và giao chủ đầu tư cho 116 dự án NOXH trên quỹ đất hơn 400 ha, dự kiến cung cấp khoảng 101.295 căn hộ.

Ngoài các khu NOXH tập trung, Hà Nội có 93 dự án nhà ở thương mại và khu đô thị bố trí gần 199 ha quỹ đất để phát triển NOXH, cùng 22 dự án dành quỹ đất xây dựng nhà ở cho lực lượng vũ trang.

Đối với nhà ở tái định cư, thành phố đang quy hoạch 12 khu đất với tổng diện tích gần 427 ha, phân bố tại nhiều địa phương như Thư Lâm, Quang Minh, Sóc Sơn, Ứng Thiên, Mỹ Đức, Nam Phù, Hồng Vân, Phú Xuyên, Phúc Thọ, Quốc Oai, Kiều Phú, Xuân Mai, Bình Minh và Thuận An.

Dù đã chuẩn bị nguồn lực đất đai khá lớn, HĐND TP. Hà Nội đánh giá tiến độ triển khai các dự án NOXH vẫn chưa đáp ứng kỳ vọng.

Số lượng dự án đang thi công chỉ chiếm tỷ lệ nhỏ so với tổng số dự án đã được chấp thuận chủ trương đầu tư. Phần lớn vẫn trong giai đoạn điều chỉnh quy hoạch, giải phóng mặt bằng, lập báo cáo nghiên cứu khả thi hoặc hoàn thiện các thủ tục chuẩn bị đầu tư. Không ít dự án được giao chủ đầu tư từ năm 2025 nhưng đến nay vẫn chưa khởi công.

Đối với quỹ nhà tái định cư, một số địa phương chưa chủ động chuẩn bị nguồn nhà theo nhu cầu thực tế. Việc bố trí tái định cư còn gặp khó do quy định hiện hành yêu cầu phải hoàn thành xây dựng hoặc bàn giao nhà ở tái định cư trước khi ban hành quyết định thu hồi đất.

Ngoài ra, quy định trước đây yêu cầu các dự án nhà ở thương mại quy mô từ 2 - 5 ha phải dành 20% quỹ đất phát triển NOXH cũng được đánh giá là khiến quỹ đất phân tán, khó quản lý và khai thác hiệu quả.

Về phía doanh nghiệp, quá trình đầu tư còn chịu nhiều áp lực khi thời gian hoàn thành thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư và lựa chọn chủ đầu tư thường kéo dài từ 1-2 năm. Các gói tín dụng hỗ trợ NOXH giải ngân chậm do điều kiện vay còn chặt chẽ đối với cả chủ đầu tư và người mua nhà.

Trong giai đoạn thi công, nhiều dự án triển khai cầm chừng vì hạn chế về tài chính, thiếu nhân lực hoặc chịu tác động từ biến động giá vật liệu xây dựng. Một số công trình còn phát sinh vi phạm như xây vượt tầng, tăng mật độ xây dựng hoặc tự ý thay đổi công năng các khu vực chung.

×