Thứ sáu, ngày 13/03/2026 15:05 GMT+7

Hòm phiếu đầu tiên của Việt Nam cách đây 80 năm có gì đặc biệt?

Phạm Hưng Thứ sáu, ngày 13/03/2026 15:05 GMT+7
Nằm khiêm nhường trong một góc trưng bày tại Bảo tàng Lịch sử Quốc gia (số 25 Tông Đản, Hà Nội), một hiện vật luôn khiến nhiều thế hệ người xem phải rưng rưng xúc động. Đó là chiếc hòm phiếu bằng gỗ mộc mạc, cũ kỹ - "nhân chứng" thầm lặng của kỳ Tổng tuyển cử đầu tiên cách đây chẵn 80 năm.

Hòm phiếu đầu tiên của Việt Nam cách đây 80 năm: Sức nặng lịch sử vĩ đại bên trong "chiếc hộp nhỏ"

Khác xa với những chiếc hòm phiếu to lớn, được trang trí rực rỡ cờ hoa và đúc bằng các chất liệu hiện đại trong các kỳ bầu cử ngày nay, chiếc hòm phiếu đầu tiên của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa lại mang một dáng vẻ vô cùng giản dị.
Theo hồ sơ lưu trữ, chiếc hòm phiếu tạm này chỉ có kích thước vỏn vẹn chỉ 30x20x20cm. Hòm được đóng bằng những ván gỗ mộc ghép lại, mặt trên khoét một khe nhỏ để cử tri thả lá phiếu vào, không có bất kỳ hoa văn trang trí hay chạm trổ cầu kỳ nào. Dấu vết của thời gian in hằn rõ nét lên bề mặt gỗ đã ngả màu sờn bạc.
Tuy nhiên, đằng sau vẻ ngoài bé nhỏ ấy là cả một câu chuyện lịch sử hào hùng và cảm động. Chiếc hòm phiếu ra đời cách đây 80 năm (năm 1946) – thời điểm vận mệnh đất nước đang ở tình thế "ngàn cân treo sợi tóc".
 Lúc bấy giờ, chính quyền cách mạng non trẻ vừa mới thành lập đã phải đối mặt với muôn vàn thách thức khắc nghiệt: thù trong giặc ngoài, giặc đói, giặc dốt bủa vây. Trong hoàn cảnh thiếu thốn trăm bề, từ giấy mực để in thẻ cử tri đến vật liệu làm hòm phiếu đều vô cùng khan hiếm. Những chiếc hòm phiếu bằng gỗ nhỏ bé như thế này đã được đóng vội vàng nhưng chứa đựng sự cẩn trọng và trân quý tuyệt đối của toàn dân. 
Sự nhỏ bé và thô sơ ấy khiến không ít du khách ngày nay, đặc biệt là các bạn trẻ, cảm thấy ngỡ ngàng khi lần đầu tiên được tận mắt chiêm ngưỡng. Chia sẻ về cảm xúc của mình, bạn Dung (Sinh viên năm 2 - Khoa Du lịch - Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội) không giấu được sự xúc động: "Em thường xuyên đến các bảo tàng để tìm hiểu tư liệu lịch sử phục vụ cho công việc hướng dẫn viên sau này. Tận mắt chứng kiến chiếc hòm phiếu 80 năm tuổi, em thực sự ngỡ ngàng. Nó quá đỗi nhỏ bé, mộc mạc và giản dị, khác hẳn với sự hình dung của em về một vật dụng mang tầm vóc quốc gia".
Cũng tại Bảo tàng Lịch sử Việt Nam còn có nhiều hiện vật và hình ảnh tư liệu các năm 1945-1946. Đây là giai đoạn lịch sử quan trọng với cột mốc chiến thắng Cách mạng Tháng Tám. 
Bút tích của Chủ tịch Hồ Chí Minh khuyên đồng bào nam nữ trên 18 tuổi trở lên đi bỏ phiếu bầu những đại biểu xứng đáng vào Quốc hội đầu tiên của nước ta ngày 6/1/1946.
Trong ảnh là Hiến pháp nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa được thông qua tại kỳ họp thứ Hai, Quốc hội khóa I, ngày 8/11/1946.
Nhiều khoảnh khắc lịch sử quan trọng được trưng bày. Trong hình là Chủ tịch Hồ Chí Minh và các ứng viên đại biểu Quốc hội khóa 1 đi bầu cử, ngày 6/1/1946.
Bạn Thu Thảo (Sinh viên năm 2 - Khoa Du lịch - Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội) bày tỏ thêm niềm tự hào và ý thức trách nhiệm: "Những tư liệu lịch sử quý báu này đã kể lại câu chuyện vô cùng sống động về khát vọng độc lập, dân chủ của dân tộc Việt Nam. Nếu tương lai được làm hướng dẫn viên du lịch, chắc chắn em sẽ giới thiệu thật kỹ về hiện vật này, đặc biệt là với du khách quốc tế, để họ hiểu và thêm khâm phục ý chí kiên cường của người Việt Nam".
Mời các bạn đồng hành cùng báo Dân Việt trên mạng xã hội Facebook để nhanh chóng cập nhật những tin tức mới và chính xác nhất.