Hòn đảo lớn thứ hai của Campuchia, là "Hawaii của châu Á" có gì đặc biệt mà hầu như tất cả phụ nữ không kết hôn?

Đảo Koh Rong - Hòn đảo lớn thứ hai của Campuchia

Năm 2012, The New York Times từng đưa đảo Koh Rong vào danh sách 45 điểm đến hấp dẫn nhất thế giới, góp phần đưa hòn đảo này trở thành cái tên được du khách quốc tế biết đến. Với làn nước biển xanh ngọc, những bãi cát trắng trải dài và cảnh quan nhiệt đới còn giữ được nét nguyên sơ, Koh Rong cũng thường được giới du lịch ví như "Hawaii của châu Á".

Koh Rong là hòn đảo thuộc tỉnh Preah Sihanouk, nằm ngoài khơi thành phố Sihanoukville của Campuchia và là đảo lớn thứ hai của quốc gia này. Tên gọi "Rong" được cho là bắt nguồn từ một từ cổ trong tiếng Khmer mang nghĩa "hang động" hoặc "đường hầm", đồng thời cũng có thể liên quan đến một từ cổ khác với ý nghĩa "nơi trú ẩn", vì vậy Koh Rong thường được hiểu là "Đảo trú ẩn".

Cách Sihanoukville khoảng 25 km, Koh Rong có diện tích khoảng 78 km², với tổng chiều dài đường bờ biển khoảng 61 km, trong đó hơn 43 km là các bãi biển cát tự nhiên. Trên đảo hiện có bốn ngôi làng gồm Koh Tuich, Doeum D'keuw, Prek Svay và Sok San. Nhờ sở hữu nhiều bãi biển đẹp cùng hệ thống khách sạn, khu nghỉ dưỡng và nhà nghỉ phát triển, Koh Rong đã trở thành một trong những điểm du lịch nổi tiếng nhất của Campuchia.

Về hành chính, Koh Rong được thành lập với tư cách là một xã vào năm 2000 và được nâng cấp thành thị xã từ năm 2019. Hòn đảo cũng là nơi triển khai dự án nhượng quyền phát triển đất trong thời hạn 99 năm do Tập đoàn Hoàng gia Campuchia thực hiện.

Năm 2008, tập đoàn này đã triển khai kế hoạch xây dựng Koh Rong thành hòn đảo nghỉ mát được quy hoạch bảo vệ môi trường đầu tiên ở châu Á. Sự nguyên vẹn, hoang sơ, với hệ sinh vật biển phong phú, giàu có cùng nhiều giai thoại đã làm cho đảo Koh Rong cuốn hút du khách quốc tế ngày càng nhiều.

Từ năm 2018, Koh Rong là một phần của Vườn quốc gia Biển Koh Rong nhằm bảo tồn hệ sinh thái biển và rừng trên đảo.

Về địa lý, Koh Rong nằm trong Vịnh Thái Lan, có hình dáng thon dài theo hướng đông nam - tây bắc. Địa hình chủ yếu là đồi núi, với đỉnh cao nhất đạt khoảng 316 m ở phía tây bắc. Hệ thống đồi núi tạo nguồn nước cho nhiều khe suối, cửa sông và các thác nước theo mùa, trong khi phần lớn khu vực nội địa vẫn được bao phủ bởi rừng tự nhiên.

Một trong những điểm nổi bật của Koh Rong là hệ thống bãi biển trải dài hơn 43 km với ít nhất 23 bãi biển có màu cát đa dạng, từ trắng, vàng đến hồng nhạt. Xen kẽ là các vịnh nhỏ, mũi đất nhô ra cùng những khối đá sa thạch tạo nên cảnh quan đặc sắc.

Bờ biển phía nam mang vẻ đẹp hoang sơ với địa hình chịu tác động mạnh của sóng và gió biển, còn bờ phía đông có địa hình thoải dần xuống những bãi biển hình lưỡi liềm và các vịnh kín gió. Bao quanh Koh Rong còn có nhiều đảo nhỏ và rạn san hô, tạo nên hệ sinh thái biển phong phú với đa dạng các loài sinh vật.

Ở khu vực trung tâm, một dải đất bằng phẳng nối liền hai cụm đồi lớn phía đông nam và tây bắc, nơi hình thành một thảo nguyên nhỏ do hoạt động canh tác của người dân. Mặc dù vẫn giữ được diện tích rừng đáng kể, Koh Rong đã chịu ảnh hưởng nặng nề từ tình trạng khai thác gỗ trái phép trong nhiều năm. Nhiều cây gỗ cứng cổ thụ gần như biến mất, hệ thực vật bản địa suy giảm và dần bị thay thế bởi các vùng trồng dừa, cọ dầu cùng những loại cây thương mại khác, đặc biệt tại các khu vực ven biển và vùng đất thấp.

Những giai thoại về đảo Koh Rong - Hòn đảo của phụ nữ

Trong một bài viết đăng tải trên The Campuchia Daily vào năm 2001 cho biết, Koh Rong không chỉ đơn thuần là hòn đảo du lịch nổi tiếng của đất nước Campuchia mà còn là nơi lánh nạn dành cho những phụ nữ có hoàn cảnh đặc biệt. Đây là một trong số rất ít cộng đồng tự quản và tự cung tự cấp tại Campuchia do chính phụ nữ điều hành, được xem là biểu tượng cho quyền tự chủ của phụ nữ.

Cộng đồng trên đảo khi đó có 47 phụ nữ cùng hơn 100 trẻ em. Họ tự trang trải cuộc sống bằng nghề trồng trọt, may vá và sản xuất các mặt hàng thủ công. Những sản phẩm này được Dự án Hagar hỗ trợ đưa ra thị trường quốc tế, tạo nguồn thu nhập ổn định cho cư dân trên đảo.

Dự án của Hagar International tại Campuchia được thành lập từ năm 1994, chuyên hỗ trợ phụ nữ và trẻ em là nạn nhân của bạo lực gia đình, bóc lột tình dục và buôn bán người. Tổ chức cung cấp các giải pháp toàn diện bao gồm chăm sóc chấn thương tâm lý, dịch vụ pháp lý và tái hòa nhập cộng đồng.

Mỗi năm, người dân bầu ra ba nữ lãnh đạo để điều hành cộng đồng và giải quyết các tranh chấp phát sinh. Các vấn đề được xử lý rất đa dạng, từ tranh chấp đất đai giữa các hộ dân cho đến việc xem xét hình thức xử lý đối với một trường hợp bị phát hiện lấy trộm gia cầm của hàng xóm.

Tuy nhiên, chủ đề gây nhiều tranh luận nhất lại liên quan đến hôn nhân và sự hiện diện của nam giới trong cộng đồng. Khi chính quyền Phnom Penh trao khoảng 7 ha đất cho Dự án Hagar vào năm 1995 để thành lập làng, cư dân đã phải bàn bạc về việc liệu phụ nữ sau khi kết hôn có được tiếp tục sinh sống trên đảo hay không, cũng như quyền cư trú của thế hệ con cháu khi lập gia đình.

Sau nhiều cuộc thảo luận, cộng đồng thống nhất rằng những phụ nữ lựa chọn kết hôn sẽ không tiếp tục là thành viên của làng. Trong khi đó, con cái của họ sau khi lập gia đình vẫn có thể ở lại sinh sống cùng cha hoặc mẹ, với điều kiện ở trong nhà của gia đình bên ngoại. Đặc biệt, những người đàn ông kết hôn với phụ nữ trong làng không được phép làm việc trên đảo. Dù vậy, trong sáu năm đầu kể từ khi cộng đồng được thành lập, không có người phụ nữ nào kết hôn và chỉ ghi nhận một trường hợp con gái trong làng lập gia đình.

Phần lớn phụ nữ tại Koh Rong đều mang trong mình nỗi ám ảnh sâu sắc về nam giới. Ở hòn đảo này, rất hiếm phụ nữ muốn kết hôn.

Nỗi sợ đó bắt nguồn từ những tổn thương mà họ từng trải qua. Phần lớn phụ nữ được đưa đến Koh Rong đều là nạn nhân của bạo lực gia đình, xâm hại tình dục, cưỡng ép mại dâm hoặc từng sống lang thang trên đường phố. Trước khi chuyển đến sinh sống trên đảo, họ đều được hỗ trợ tư vấn tâm lý trong khoảng sáu tháng tại trung tâm của Dự án Hagar ở Phnom Penh. Tuy nhiên, những vết thương cả về thể xác lẫn tinh thần vẫn cần nhiều thời gian để chữa lành.

Không chỉ mang dấu ấn của những số phận bất hạnh, Koh Rong còn chất chứa ký ức đau thương của lịch sử Campuchia. Theo ông Youk Chhang, Giám đốc điều hành Trung tâm Tài liệu Campuchia (DC-Cam) thời điểm đó cho biết, trong giai đoạn Khmer Đỏ cầm quyền từ năm 1975 đến 1979, hòn đảo từng được sử dụng làm nhà tù lớn nhất của huyện Sa'ang.

Ông cho biết, phần lớn tù nhân bị giam giữ tại đây là phụ nữ bị quy kết "vi phạm đạo đức", trong đó có cả những người chỉ vì mong muốn được kết hôn. Đến nay, gần một cánh đồng bắp cải trên đảo vẫn còn một ngôi nhà gỗ mái ngói đỏ lưu giữ nhiều hài cốt và hộp sọ được khai quật từ các hố chôn tập thể, như một lời nhắc nhở về giai đoạn đen tối trong lịch sử Campuchia.

Nguồn: Wikipedia, The Campuchia Daily, The New York Times

×