Hưng Yên tìm lời giải cho ô nhiễm hệ thống thuỷ lợi Bắc Hưng Hải, dự án 38.500 tỷ đồng được đề xuất

Hưng Yên đề nghị JICA hỗ trợ phát triển cảng biển, logistics

Chủ tịch UBND tỉnh Hưng Yên Nguyễn Mạnh Quyền vừa chủ trì buổi làm việc của UBND tỉnh Hưng Yên với Đoàn công tác Cơ quan Hợp tác quốc tế Nhật Bản (JICA) do ông Kobayashi Yosuke, Trưởng đại diện Văn phòng JICA tại Việt Nam làm Trưởng đoàn.

Tại buổi làm việc, hai bên trao đổi về việc hợp tác phát triển hạ tầng giao thông và môi trường đô thị.

Đại diện JICA giới thiệu 4 trụ cột hợp tác hỗ trợ mô hình cải cách tăng trưởng mới của Việt Nam, gồm: Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; tăng trưởng doanh nghiệp trong nước và hội nhập sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu; môi trường đầu tư; cơ sở hạ tầng chiến lược.

Đại diện JICA bày tỏ mong muốn tăng cường hợp tác với tỉnh Hưng Yên trong các lĩnh vực phù hợp, nhất là phát triển hạ tầng giao thông, cảng biển, logistics, môi trường đô thị và các lĩnh vực có tiềm năng hợp tác giữa hai bên.

Phát biểu tại buổi làm việc, Chủ tịch UBND tỉnh Hưng Yên Nguyễn Mạnh Quyền cho biết, những năm qua tỉnh Hưng Yên tập trung nguồn lực từng bước hoàn thiện hệ thống kết cấu hạ tầng giao thông theo hướng đồng bộ, hiện đại, tăng cường liên kết nội tỉnh và liên kết vùng.

Tuy nhiên, hạ tầng giao thông của tỉnh vẫn còn một số hạn chế; trong đó hạ tầng đường thủy chưa phát huy đầy đủ tiềm năng; tỉnh chưa có khu bến cảng tổng hợp, container đủ năng lực phục vụ nhu cầu xuất nhập khẩu và chưa hình thành trung tâm logistics quy mô lớn, có tính chất đầu mối của vùng.

Hưng Yên hiện đang nghiên cứu phát triển trục giao thông kết nối từ khu vực cửa ngõ Thủ đô Hà Nội tới khu vực cảng biển Diêm Điền, qua đó tăng cường kết nối cảng biển với các trung tâm logistics, khu công nghiệp và mạng lưới giao thông đường bộ, đường thủy, tạo động lực phát triển.

Tỉnh Hưng Yên xác định phát triển cảng biển và logistics là một trong những hướng đột phá quan trọng. Tỉnh mong muốn JICA quan tâm nghiên cứu, khảo sát và hỗ trợ đầu tư phát triển khu bến Diêm Điền, trước mắt định hướng khu bến có khả năng tiếp nhận tàu đến 50.000 DWT, nghiên cứu phát triển lên quy mô tàu đến 200.000 DWT trong giai đoạn tiếp theo.

Tìm giải pháp xử lý ô nhiễm hệ thống thủy lợi Bắc Hưng Hải

Về vấn đề hệ thống thoát nước và xử lý nước thải trên địa bàn, theo đánh giá của lãnh đạo UBND tỉnh Hưng Yên, việc này chưa đồng bộ. Tại nhiều đô thị, nước thải vẫn được thu gom chung với nước mưa, tỷ lệ thu gom, xử lý giữa các khu vực còn chênh lệch.

Tỉnh Hưng Yên mong muốn JICA chia sẻ kinh nghiệm, hỗ trợ nghiên cứu quy hoạch, đầu tư hệ thống thu gom, xử lý nước thải, lựa chọn công nghệ phù hợp, tiết kiệm năng lượng, thân thiện với môi trường và nâng cao năng lực quản lý, vận hành.

Đặc biệt, tỉnh Hưng Yên mong muốn nghiên cứu giải pháp xử lý nước thải gắn với hệ thống thủy lợi Bắc Hưng Hải. Đây là vấn đề có tính chất liên vùng, liên quan đến Hà Nội, Bắc Ninh, Hải Phòng và Hưng Yên, cần có giải pháp đồng bộ nhằm nâng cao hiệu quả bảo vệ môi trường, chất lượng nguồn nước và phát triển đô thị bền vững.

Chủ tịch UBND tỉnh Hưng Yên mong muốn thời gian tới, JICA và các cơ quan, tổ chức của Nhật Bản tiếp tục quan tâm, hỗ trợ Hưng Yên trong nghiên cứu, đầu tư xây dựng hạ tầng môi trường đô thị, giao thông, đường sắt, cảng biển; đồng thời huy động nguồn lực, kết nối các nhà đầu tư, doanh nghiệp Nhật Bản có năng lực, kinh nghiệm tham gia các dự án trên địa bàn tỉnh; hỗ trợ kết nối, thu hút các doanh nghiệp, nhà đầu tư Nhật Bản tham gia phát triển các khu, cụm công nghiệp, khu kinh tế công nghệ cao, logistics và thương mại trên địa bàn.

Thủy lợi Bắc Hưng Hải là một hệ thống kênh, đập, trạm bơm, đê điều dài hơn 200km, nhằm phục vụ việc tưới tiêu và thoát úng cho một vùng tứ giác. Vùng Bắc - Hưng - Hải gồm tỉnh Hưng Yên (cũ), phần lớn tỉnh Hải Dương (cũ), một phần tỉnh Bắc Ninh (cũ) và TP Hà Nội, nằm giữa các sông Hồng, sông Đuống, sông Thái Bình và sông Luộc.
Những năm gần đây, hệ thống thủy lợi Bắc Hưng Hải ô nhiễm, nhiều thời điểm chất lượng nguồn nước không đạt yêu cầu tối thiểu cho tưới nông nghiệp. Theo lãnh đạo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, thách thức lớn đầu tiên là nguồn nước cấp cho hệ thống suy giảm mạnh, tiềm ẩn nguy cơ mất an ninh nguồn nước.
Hệ thống này được đề xuất đầu tư để giảm ô nhiễm, xây dựng hệ thống đô thị sinh thái dọc kênh.
Đầu năm 2026, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết sẽ báo Chính phủ cho phép việc xử lý ô nhiễm tại hệ thống thủy lợi Bắc Hưng Hải vào danh mục dự án cấp bách. Bộ Nông nghiệp và Môi trường dự kiến tổng kinh phí khoảng 38.500 tỷ đồng, chưa bao gồm giải phóng mặt bằng và chỉnh trang.
Các giải pháp được triển khai gồm ba nhóm, thứ nhất là hoàn thiện hạ tầng và hiện đại hóa quản lý, gồm cải tạo 13 công trình đầu mối lớn như Xuân Quan, Cầu Cát, An Thổ, Nam Kế Sặt; lắp đặt hệ thống quan trắc tự động; gia cố các đoạn kênh xung yếu.
Thứ hai, kiểm soát ô nhiễm và quản lý chất lượng nước, với trọng tâm xây dựng hệ thống xử lý nước thải tại 18 điểm đầu kênh, thu gom nguồn thải phân tán và phân cấp rõ trách nhiệm quản lý.
Nhóm thứ ba là khai thác đa tầng không gian, phát triển đô thị sinh thái dọc kênh, chỉnh trang các công trình trọng điểm, kết nối du lịch, tạo quỹ đất khoảng 2.150 ha để phát triển đô thị và dịch vụ.
Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết nếu được Chính phủ đồng ý sẽ yêu cầu các địa phương lập kế hoạch đáp ứng tiêu chuẩn chung, không để xảy ra việc mỗi địa phương làm một kiểu, đặc biệt trong việc xử lý hệ thống xả thải, quan trắc.

×