Kho gạo đang đầy chưa từng có, một nước Đông Nam Á giữ nguyên giá gạo bình ổn, Philippines lo hụt lượng gạo khổng lồ

Indonesia giữ nguyên giá gạo trong chương trình bình ổn, Philippines lo ngại siêu El Nino

Bản tin Ngành hàng lúa gạo mới nhất của Trung tâm Thông tin và Dịch vụ nông nghiệp và môi trường (Viện Chiến lược, Chính sách nông nghiệp và môi trường, Bộ Nông nghiệp và Môi trường) cho biết, Indonesia tiếp tục giữ nguyên giá gạo trong chương trình bình ổn cung ứng và giá lương thực (SPHP) dù đồng IDR yếu so với USD, cho thấy sự ưu tiên của nước này trong việc ổn định sức mua và thị trường lương thực.

Cơ quan Lương thực quốc gia Indonesia (Bapanas) khẳng định, biến động tỷ giá hiện chưa làm thay đổi giá bán lẻ gạo SPHP do đây là chương trình do Nhà nước điều hành.

Theo mức giá đang áp dụng, gạo SPHP được bán ở mức 12.500 IDR/kg (0,70 USD/kg) tại Java, Lampung, Nam Sumatra,...; 13.100 IDR/kg (0,73 USD/kg) tại các khu vực khác của Sumatra,...; và 13.500 IDR/kg (0,76USD/kg) tại Maluku và Papua.

Bapanas đã phân bổ 4.970 tỷ IDR (278,5 triệu USD) cho chương trình SPHP năm 2026, đủ để trợ giá khoảng 828.000 tấn gạo. Chính phủ cũng điều chỉnh hạn mức mua để hỗ trợ lưu thông.

Người dân kinh doanh dịch vụ ăn uống được mua tối đa 5 gói loại 5 kg, người thu nhập thấp có thể mua tối đa 2 gói loại 2 kg, trong khi hạn mức cho đối tác của Cơ quan hậu cần quốc gia Indonesia (Bulog) được nâng từ 2 tấn lên 5 tấn.

Trong bối cảnh Bulog đang nắm dự trữ gạo khoảng 5,3 triệu tấn, mức cao kỷ lục, chương trình SPHP tiếp tục được xem là công cụ quan trọng để giữ ổn định cung cầu và ngăn biến động giá trên thị trường nội địa.

Trong khi đó, tại Philippines, Bộ Nông nghiệp Philippines (DA) cảnh báo một đợt El Nino nghiêm trọng có thể làm sản lượng gạo của nước này giảm tới 700.000 tấn. Cảnh báo được đưa ra trong bối cảnh cơ quan khí tượng Philippines dự báo có 92% khả năng El Nino ở mức từ trung bình đến mạnh sẽ xuất hiện trong quý IV/2026 và có thể kéo dài sang đầu năm 2027.

Theo DA, đây không chỉ là thách thức đối với sản xuất nông nghiệp mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến sinh kế của nông dân, ngư dân, nguồn cung lương thực và mặt bằng giá trong nước. Trước rủi ro này, Philippines đã tái kích hoạt lực lượng đặc nhiệm El Nino để chuẩn bị các biện pháp ứng phó sớm.

Để giảm thiểu tác động, DA cho biết đã triển khai nhiều giải pháp như gieo mây tăng mưa, lắp đặt hệ thống tưới sử dụng năng lượng mặt trời, điều chỉnh lịch thời vụ phù hợp với gió mùa Đông Bắc và thúc đẩy đa dạng hóa cây trồng nhằm ổn định thu nhập cho nông dân.

Sức ép hiện nay càng lớn hơn khi Philippines từng chịu thiệt hại nông nghiệp lên tới 57,78 tỷ PHP (1,04 tỷ USD) trong đợt El Nino 2023/24, mức cao nhất trong lịch sử gần đây. Riêng năm 2024, tổng giá trị sản xuất nông nghiệp của nước này giảm 2,2%, còn 483,58 tỷ PHP (8,70 tỷ USD), trong đó lúa gạo là một trong những cây trồng bị ảnh hưởng nặng nề nhất.

Việt Nam chuyển hướng sản xuất gạo phát thải thấp

Cũng theo bản tin, trong tuần từ 25/05/2026 - 29/05/2026, giá gạo 5% tấm của Thái Lan và Ấn Độ tăng, trong khi Việt Nam giảm so với tuần trước.

Giá gạo 5% tấm của Thái Lan đạt 455 USD/tấn, tăng 3 USD/tấn so với tuần trước, do nhu cầu từ thị trường Philippines cũng như chi phí sản xuất và vận chuyển tăng cao.

Giá gạo đồ 5% tấm của Ấn Độ đạt 341 USD/tấn, tăng 2 USD/tấn so với tuần trước, nguyên nhân xuất phát từ nhu cầu từ các nước châu Phi đang tăng.

Giá gạo 5% tấm của Việt Nam đạt 410 USD/tấn, giảm 5 USD/tấn so với tuần trước, các nhà xuất khẩu cho biết Philippines có thể sẽ hạn chế nhập khẩu gạo Việt Nam vào thị trường nước này trong tháng 6 và tháng 7 năm nay.

Theo định hướng mới của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, sau 2 năm thí điểm, năm 2026 là giai đoạn mở rộng của Đề án 1 triệu ha lúa chất lượng cao, phát thải thấp tại Đồng bằng sông Cửu Long.

Các mô hình ban đầu cho thấy nông dân đã giảm lượng giống gieo sạ, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, tiết kiệm nước, tăng cơ giới hóa và liên kết sản xuất theo chuỗi.

Đáng chú ý, khoảng 70.000 tấn gạo đã được cấp nhãn hiệu “Gạo Việt xanh, phát thải thấp” và xuất khẩu sang Nhật Bản, châu Âu, châu Úc.

Trong thời gian tới, định hướng này sẽ không chỉ dừng ở Đồng bằng sông Cửu Long mà sẽ được mở rộng ra phạm vi cả nước theo đề án sản xuất giảm phát thải lĩnh vực trồng trọt giai đoạn 2025-2035, tầm nhìn đến 2050.

Tuy nhiên, việc mở rộng sẽ được thực hiện có kiểm soát, gắn với hạ tầng thủy lợi, hợp tác xã đủ năng lực, doanh nghiệp liên kết tiêu thụ, mã số vùng trồng và quy trình canh tác thống nhất. Trọng tâm là xây dựng vùng nguyên liệu lớn, đồng nhất về giống, chất lượng và quy trình sản xuất, đồng thời đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, chuyển đổi số, truy xuất nguồn gốc và các kỹ thuật canh tác thông minh để nâng giá trị hạt gạo Việt Nam trên các thị trường cao cấp.

×