Là "siêu đô thị", ít người biết TP.HCM có đàn cá sấu lên đến hơn 11.000 con

Theo báo cáo tổng kết Chương trình quản lý, phát triển cá sấu và động vật hoang dã giai đoạn 2021-2025, hiện TP.HCM có 350 cơ sở, tổ chức và cá nhân gây nuôi động vật hoang dã, với hơn 200 loài và tổng đàn 266.954 cá thể. Trong đó, gây nuôi với mục đích thương mại chiếm tỷ trọng áp đảo, gồm 7 loài với 264.057 cá thể, tương đương 98,88% tổng đàn. Gây nuôi phi thương mại có 45 loài, với 2.897 cá thể, chiếm 1,12%.

Đáng chú ý, thời gian qua tổng đàn cá sấu trên địa bàn TP.HCM giảm mạnh. Đầu năm 2021, thành phố có 37 cơ sở nuôi cá sấu với 37.074 cá thể. Đến cuối tháng 11/2025, chỉ còn 9 cơ sở, với 11.315 cá thể, giảm khoảng 70% so với đầu kỳ.

Ngoài cá sấu, TP.HCM hiện còn 5 loài động vật hoang dã thương mại chủ lực khác với tổng đàn 166.130 cá thể, tăng so với mức 133.089 cá thể đầu năm 2021. Một số loài có xu hướng tăng mạnh như trăn (tăng 154,04%), rùa (tăng 1,7%), cầy vòi hương (tăng 4,7%) và khỉ đuôi dài (tăng 2,45%). Riêng dúi giảm nhẹ 0,34%.

Sở Nông nghiệp và Môi trường TP.HCM cho biết, thị trường xuất khẩu động vật hoang dã và sản phẩm liên quan chủ yếu hướng đến Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc, Singapore, Trung Đông và Liên minh châu Âu. Tuy nhiên, từ năm 2020, Trung Quốc đóng cửa hoàn toàn nhập khẩu động vật hoang dã do ảnh hưởng của dịch COVID-19.

Đến năm 2024, dù phía Trung Quốc ban hành Nghị định thư cho phép xuất khẩu cá sấu và khỉ đuôi dài, nhưng quy trình kiểm soát dịch bệnh rất nghiêm ngặt, khiến các tổ chức, cá nhân trong nước gặp nhiều khó khăn khi tiếp cận lại thị trường truyền thống và mở rộng xuất khẩu. Các sản phẩm như da cá sấu thuộc, da muối và da trăn khô cũng tiêu thụ hạn chế do yêu cầu cao về tiêu chuẩn kỹ thuật và kiểm dịch.

Song song với công tác quản lý, TP.HCM đã tăng cường kiểm tra, kiểm soát và xử lý vi phạm liên quan đến động vật hoang dã. Trong giai đoạn 2021–2025, Sở Nông nghiệp và Môi trường (Chi cục Kiểm lâm) phối hợp với Công an, Quản lý thị trường và các đơn vị liên quan tổ chức 245 đợt kiểm tra tại các điểm mua bán, cất giữ, nuôi nhốt và nhà hàng, quán ăn.

Cảnh sát môi trường phối hợp Kiểm lâm TP.HCM kiểm tra cơ sở nuôi nhốt động vật hoang dã quý hiếm. Ảnh: C.H

Qua đó, lực lượng chức năng đã phát hiện, xử lý 33 vụ vi phạm, trong đó 4 vụ bị khởi tố hình sự, tạm giữ 128 cá thể động vật hoang dã; xử phạt hành chính nhiều vụ khác với hàng nghìn cá thể bị tạm giữ, cùng 1 bộ da hổ, 19 vòng tay từ ngà voi châu Phi và nhiều tang vật liên quan.

Ngoài ra, các địa phương đã tổ chức 63 đợt truy quét, tuyên truyền và vận động 365 nhà hàng, quán ăn ký cam kết không mua bán, kinh doanh hay quảng cáo động vật hoang dã không có nguồn gốc hợp pháp. Tổng số tiền xử phạt vi phạm hành chính trong toàn chương trình lên tới hơn 1,27 tỷ đồng.

Kết quả tiếp nhận, cứu hộ động vật hoang dã giai đoạn 2021–2025 của TP.HCM

Trong giai đoạn 2021–2025, Sở Nông nghiệp và Môi trường TP.HCM (Chi cục Kiểm lâm) đã tiếp nhận 3.389 cá thể động vật hoang dã thuộc 49 loài do các tổ chức, cá nhân tự nguyện giao nộp để đưa vào cứu hộ.
Trong số này, 1.505 cá thể đã được thả về môi trường tự nhiên, 62 cá thể được chuyển giao cho các cơ sở bảo tồn. Quá trình cứu hộ ghi nhận 554 cá thể bị chết do tình trạng sức khỏe yếu, chấn thương hoặc không thích nghi. Hiện nay, 1.268 cá thể động vật hoang dã đang được nuôi dưỡng, chăm sóc và phục hồi tại các cơ sở cứu hộ.

×