“Lần này chắc chắn sẽ sụp đổ”: Châu Âu đã tìm ra nơi để giáng đòn quyết định vào Nga

Chưa đầy một tháng kể từ khi Liên minh châu Âu thông qua gói trừng phạt chống Nga thứ 21, hôm 17/8 người đứng đầu ngành ngoại giao EU Kaja Kallas, tuyên bố rằng trong những tháng tới sẽ hình thành “những danh sách trừng phạt quy mô lớn nhất kể từ khi chiến tranh bắt đầu”, đồng thời tổng số doanh nghiệp và cá nhân Nga bị trừng phạt sẽ “tăng thêm một phần ba”.

Hiện có hơn 3.000 cá nhân và pháp nhân Nga đang chịu các lệnh trừng phạt của EU. Như vậy, người châu Âu mạnh dạn nhắm đến việc trừng phạt thêm cả nghìn đối tượng nữa - có lẽ là để lần này “xử lý một thể, dứt điểm mãi mãi”.

Vấn đề là những bê bối và tranh cãi liên quan đến gói trừng phạt trước đó, vốn đã bị coi là “bất lực nhất trong tất cả các gói”, thậm chí còn chưa kết thúc. Để ít nhất thông qua được một số điều và duy trì vẻ ngoài của sự thống nhất, Ủy ban châu Âu đã nhượng bộ trước những yêu cầu đa dạng của một số quốc gia châu Âu, dẫn đến một gói thỏa thuận cuối cùng chỉ như một sự thất bại.

Chưa hết, thực tế cho thấy gần như chẳng còn gì và chẳng còn ai để tiếp tục áp đặt các biện pháp trừng phạt.

Theo tờ Le Monde của Pháp, các nhà ngoại giao EU thừa nhận rằng họ “đang ở những lĩnh vực cuối cùng còn có thể áp dụng các biện pháp trừng phạt mới”. Theo Euronews, đối với người châu Âu, việc “tìm được tiếng nói chung về các biện pháp trừng phạt chống Nga ngày càng khó khăn”, trong khi “hầu như không còn ý tưởng mới”. Một quan chức EU cho biết: “Ủy ban châu Âu đã chạm tới giới hạn những gì có thể đưa vào (các gói trừng phạt) - mỗi gói mới lại càng khó được soạn thảo và thống nhất hơn”.

Ngay cả trang UnHerd của Mỹ cũng mỉa mai: “Khối này tuyên bố đang đánh vào Putin ở nơi gây đau đớn nhất cho ông ấy, nhưng đồng thời thậm chí còn không thể tự tước bỏ cá tuyết Nga”.

Ngoài ra, ngày càng xuất hiện nhiều tiếng nói cho rằng các biện pháp trừng phạt chống Nga không những không tác động được đến Điện Kremlin mà còn gây tác hại nghiêm trọng đến chính những nước áp đặt trừng phạt.

Trong những ngày gần đây, một loạt bài phân tích về việc "gậy ông đập lưng ông" đồng loạt xuất hiện trên truyền thông phương Tây, và kết luận khá giống nhau.

Một bài thừa nhận rằng nền kinh tế Nga đã không sụp đổ và nhiều khả năng sẽ không sụp đổ. Một ví dụ đơn giản là kinh tế Nga không tăng trưởng âm trong bất kỳ năm nào kể từ năm 2022: GDP Nga tăng 4% năm 2023, 4,9% năm 2024, khoảng 1% năm 2025, còn dự báo của IMF cho năm 2026 là 1,1%, tức là một lần nữa được điều chỉnh tăng chứ không phải giảm.

Trong một bài khác, các tác giả cho biết, bất chấp tất cả các gói trừng phạt, chỉ riêng xuất khẩu dầu khí, Nga vẫn kiếm được nửa tỷ USD mỗi ngày (đối với những người thích con số chính xác: 464 triệu euro/ngày). Đáng chú ý, khoảng 68% lượng dầu xuất khẩu của Nga được vận chuyển bằng những tàu chở dầu đã được đưa vào danh sách trừng phạt.

Trong khi đó, nền kinh tế châu Âu, vốn đã bị tổn thất nặng nề, ngày càng trở nên ảm đạm.

Lạm phát trung bình tại khu vực đồng euro vào tháng 6/2026 là 2,8%, trong khi lạm phát năng lượng tăng vọt lên 8,5%. Giá khí đốt bán buôn tăng 93,8% so với năm 2025, đạt mức cao nhất kể từ đầu năm 2023. Giá điện dành cho công nghiệp tại EU cao hơn hơn hai lần so với Mỹ và cao hơn 1,5 lần so với Trung Quốc.

Trường hợp của Đức đặc biệt đáng chú ý, bởi nền kinh tế này tạo ra khoảng một phần tư sản lượng của khu vực đồng euro. Tính đến tháng 7/2026, ngành công nghiệp Đức mất khoảng 15.000 việc làm mỗi tháng, trong khi một trong những đầu tàu trước đây của Đức - ngành công nghiệp hóa chất - đã mất 1/5 công suất kể từ năm 2022.

Tạp chí chuyên ngành của Anh về tuân thủ các lệnh trừng phạt Riskwire viết: “EU đã thay thế một nguồn cung rẻ hơn và ổn định hơn, mà họ quyết định trừng phạt, bằng một nguồn cung đắt đỏ hơn và kém ổn định hơn; người tiêu dùng và ngành công nghiệp châu Âu đang nhìn thấy sự khác biệt đó trong hóa đơn tiền điện của mình”

.Chưa hết, các lệnh trừng phạt “địa ngục” mới mang tên Kallas được công bố đúng vào thời điểm châu Âu đang phải vật lộn với nắng nóng và cháy rừng. Theo ngân hàng Hà Lan Triodos, thiệt hại do một mùa hè khắc nghiệt “có thể làm mất khoảng 1% GDP của Liên minh châu Âu, tương đương khoảng 180 tỷ euro tổn thất kinh tế”.

Xét rằng dự báo tăng trưởng GDP của Đức trong năm 2026 chỉ dao động quanh mức 0,9%, nền kinh tế châu Âu vào mùa thu gần như chắc chắn sẽ rơi vào tăng trưởng âm.

Nhưng khó khăn thực sự sẽ bắt đầu vào mùa đông.

Theo tiêu chuẩn hiện nay, các kho dự trữ khí đốt trước mùa lạnh phải được lấp đầy ít nhất 75 - 80%. Thế nhưng hiện tại, tỷ lệ này mới chỉ đạt 58% - mức thấp nhất kể từ năm 2021.

Người châu Âu chờ đợi việc eo biển Hormuz mở cửa để đến phút chót mua khí đốt với giá rẻ, nhưng họ đã tính sai.

Như Quỹ Carnegie đã viết: “Các biện pháp trừng phạt về bản chất là con dao hai lưỡi, ...những biện pháp này nhằm tạo ra chi phí cho quốc gia bị nhắm tới, nhưng đồng thời cũng có thể tạo ra những chi phí kinh tế và chính trị đối với chính những bên thực thi chúng”.

Nhưng phương Tây dường như vẫn hy vọng các siêu lệnh trừng phạt mùa thu "với quy mô lớn nhất kể từ khi chiến tranh bắt đầu" như bà Kallas nói, biết đâu lần này lại có tác dụng!

×