Loài cá "cả nhà chê tanh" không ngờ chỉ ăn thực vật phù du, được coi là cái máy lọc nước, làm món gỏi thì miễn bàn

Cá mè, máy lọc nước sinh học

Lâu nay, nghĩ đến cá mè người ta thường nghĩ đến vị tanh nên có phần e ngại khi ăn nhưng thực tế, đây là loài cá rất giàu dinh dưỡng, lại chỉ ăn các loài thực vật phù du nên được coi là cái máy lọc nước sinh học của ao hồ. Có lẽ vì vậy, trong rất nhiều loài cá nước ngọt, cá mè lại được người dân một số vùng chọn để làm món gỏi.

Con cá mè thích sống ở tầng nước giữa trên, vùng nước tĩnh. Cá mè chỉ thích ăn thực vật phù du. Do đặc tính này, cá mè được coi như một "máy lọc nước sinh học" cực kỳ hiệu quả.

Mặc dù rất tanh khiến người mua e ngại nhưng trên thực tế thì thịt cá mè ăn khi chế biến lại rất ngọt và giàu dinh dưỡng. Thịt cá mè vốn có nhiều protid dinh dưỡng và mỡ cá có nhiều acid béo không no bồi bổ năng lượng cho cơ thể con người. Ngoài ra, cá mè còn có canxi, phốt pho, sắt và các loại vitamin B1, B2, A, và acid nicotinic.

Công dụng của cá mè

Theo các chuyên gia dinh dưỡng, cá mè có tác dụng bổ tủy não, nhuận phế, và ích tỳ vị. Sách thuốc cổ có chú thích thịt cá mè còn có khả năng khai vị, hạ khí, điều hoà ngũ tạng, chống hư huyết mạch, bổ gan, sáng mắt. Dùng cho các trường hợp tỳ vị hư hàn, ăn kém, đau bụng, đầy bụng.

Cá mè có ảnh hưởng rất lớn đến điều trị tình trạng da thô ráp, tróc da và da khô. Ngoài ra, người cao tuổi là đối tượng nên sử dụng cá mè thường xuyên để hạn chế đau đầu, giảm trí nhớ, ho đờm, và hen suyễn.

Đáng chú ý, ăn cá mè sẽ không gây béo như mọi người nghĩ, bởi thành phần chính trong thịt cá mè là các vitamin, khoáng chất vi lượng giúp duy trì sức khỏe cơ thể. Đồng thời thịt cá mè có hàm lượng dinh dưỡng cao và nên sẽ giúp bạn bổ sung năng lượng cần thiết.

Ngoài ra, thịt cá mè còn chứa các loại vitamin khác như A, D giúp đẩy nhanh quá trình trao đổi chất và giảm khả năng tích tụ calo, mỡ thừa. Đặc biệt các nhà nghiên cứu đã chứng minh trong 100 gam cá mè có hàm lượng đạm cao tới 15,4 gam giúp hỗ trợ tốt cho hệ tiêu hóa.

Chính vì vậy việc ăn cá mè giúp dạ dày hoạt động tốt hơn và không gây ra tình trạng thừa đạm, béo phì như khi ăn các loại thực phẩm khác. Tuy nhiên vì trong cá mè cũng chứa nhiều chất béo nên bạn cũng cần ăn cá điều độ để tránh việc cơ thể tích tụ nhiều mỡ thừa.

Cá mè và món gỏi trứ danh

Được biết, gỏi cá mè là món ăn truyền thống quen thuộc trong bữa cơm của nhiều gia đình ở một số địa phương thuộc tỉnh Bắc Giang (cũ), những địa phương ven sông Thương, sông Cầu.

Người làm gỏi thường chọn cá mè tươi, nặng từ 3–5 kg, cá đem về rửa sạch, bóc bỏ mang, vớt ra rổ cho ráo nước rồi mới đến quy trình chế biến. Từ lúc này cá không được rửa vào nước mà dùng giấy bản để thấm khô. Đầu cá được cắt ra để riêng làm món hạt. Mình cá đánh vảy sạch sẽ rồi gói từng con vào giấy bản, khi đã lột hết lớp da, cá không mổ, dùng dao cắt ở lớp bụng độ 3 phân để riêng và cũng được thấm bằng giấy bản. Phần mình cá lọc lấy phần thịt lưng chắc nhất rồi thái lát thật mỏng.

Sau khi được khử tanh bằng rượu trắng và gừng, thịt cá được trộn đều với thính – hỗn hợp rang xay từ gạo nếp, đậu tương và đỗ xanh. Nhờ lớp thính vàng óng, món cá không chỉ thơm mà còn có độ bùi, béo rất riêng.

Để làm món chấm gỏi, đầu cá được băm nhỏ, dùng nước riềng, tương, mẻ, muối vừa đủ nấu nhỏ lửa, quấy liên tục bao giờ hạt đặc như bánh đúc là được.

Lá ăn gỏi là thành phần rất quan trọng trong gỏi cá mè với 15 loại khác nhau, như: lá mơ, cúc tần, lá sung, lá vọng canh, lá cây lúc lác, đinh lăng, khế chua, chuối xanh, tỏi, ớt, tía tô, lá lốt, sương sông..

Khi ăn, cá được đặt vào lá, kèm một ít hạt, muối ớt, tỏi vừa vặn và các loại lá khác, miếng gỏi vì thế có vị thơm rất đặc trưng.

×