Loài cá tưởng bình dân mà bổ dưỡng nuôi khắp Việt Nam lần đầu "bơi" sang một quốc gia Nam Mỹ, nơi cũng nuôi rất nhiều

Cá rô phi chính thức xuất khẩu sang Brazil

Theo thông tin từ TTXVN, trả lời phỏng vấn phóng viên TTXVN tại Nam Mỹ nhân dịp container cá rô phi đầu tiên của Việt Nam, với 24 tấn, vừa rời cảng Thành phố Hồ Chí Minh ngày 6/11 để xuất khẩu sang Brazil thông qua Tập đoàn JBS, tập đoàn thực phẩm lớn nhất Brazil, Đại sứ Việt Nam tại Brazil Bùi Văn Nghị nhấn mạnh, đây là kết quả cụ thể của quá trình kết nối doanh nghiệp, mở rộng thị trường và khẳng định chất lượng sản phẩm nông-thủy sản Việt Nam trên thị trường Brazil, nói riêng và Mỹ Latinh, nói chung.

Được biết, đây là một trong 32 container, với 700 tấn cá rô phi đầu tiên được Tập đoàn JBS đặt hàng và nhập khẩu từ Việt Nam, trước hết sẽ được đưa vào hệ thống siêu thị và phân phối Horeca và phòng giới thiệu sản phẩm của JBS tại Brazil. Theo kế hoạch, container cá rô phi lần này sẽ tiếp cập cảng Santos, Brazil vào ngày 17/12 tới.

Việc lô cá rô phi xuất khẩu đầu tiên của Việt Nam sắp cập cảng Brazil không chỉ có ý nghĩa về thương mại, mà còn là minh chứng cho nỗ lực chung trong việc thúc đẩy hợp tác kinh tế, thương mại giữa hai nước trong bối cảnh quan hệ hai nước đã được nâng cấp lên đối tác chiến lược và Brazil công nhận Việt Nam là nền kinh tế thị trường.

Trong khi đó, Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP) dẫn nguồn từ Click Petróleo e Gas cho biết, ngành thủy sản Brazil đang đối mặt với làn sóng phản đối mạnh mẽ trước đề xuất của Ủy ban Đa dạng Sinh học Quốc gia (Conabio), thuộc Bộ Môi trường và Biến đổi Khí hậu (MMA), về việc xếp cá rô phi vào danh sách các loài ngoại lai xâm lấn.

Nếu được thông qua, quy định này đồng nghĩa với việc cấm hoàn toàn hoạt động nuôi cá rô phi – loài chiếm tới 68% tổng sản lượng cá nuôi của Brazil, tương đương 662.000 tấn năm 2024.

Hiệp hội Nuôi cá bang São Paulo (Peixe SP) cảnh báo, lệnh cấm sẽ làm tê liệt chuỗi sản xuất thủy sản, đe dọa hàng nghìn việc làm và vi phạm các nguyên tắc pháp lý hiện hành. Hiện phần lớn hoạt động nuôi cá rô phi tại Brazil được thực hiện trong hệ thống kiểm soát chặt chẽ, như lồng bè trên hồ thủy điện hoặc ao nuôi được cấp phép theo quy định của IBAMA. Các doanh nghiệp đã đầu tư mạnh vào công nghệ di truyền, dinh dưỡng và quản lý môi trường để đảm bảo phát triển bền vững.

Tại bang Paraná – khu vực dẫn đầu cả nước về sản lượng rô phi với 36% tổng sản lượng – hơn 2.200 việc làm trực tiếp có nguy cơ bị ảnh hưởng. Xuất khẩu cá rô phi của bang này đã tăng 94% về giá trị và 68% về sản lượng chỉ trong năm 2023–2024.

Hiệp hội Nông nghiệp Paraná (FAEP) kêu gọi chính phủ xem xét lại đề xuất, nhấn mạnh rằng lệnh cấm có thể khiến hàng nghìn hộ nuôi nhỏ mất kế sinh nhai, đe dọa an ninh lương thực và sự ổn định kinh tế nông thôn Brazil.

Cá rô phi sẽ thành loài cá tỷ đô ở Việt Nam

Theo đánh giá, cá rô phi được xem là một trong những loài cá chủ lực của ngành nuôi trồng thủy sản toàn cầu, đóng góp đáng kể vào sự phát triển của ngành nhờ các đặc tính sinh học và thương mại vượt trội.

"Rô phi thực sự là một thực phẩm toàn cầu nhờ giá trị dinh dưỡng cao. Hàm lượng đạm đạt khoảng 26 g/100 g thịt, với lysine 8.4–9.0g và methionine 2.7–3.0g – không thấp hơn so với các loài cá có giá trị dinh dưỡng cao khác như cá hồi, cá tuyết, cá chẽm, cá mòi, cá nheo Mỹ và chỉ thấp hơn cá ngừ", TS. Bùi Ngọc Thanh, Giám đốc Kỹ thuật Thủy sản – Việt Nam, Hội đồng Xuất khẩu đậu nành Hoa Kỳ (USSEC) thông tin.

Hiện nay, cá rô phi được nuôi tại hơn 150 quốc gia, với sản lượng đạt 7,2 triệu tấn, tương đương giá trị khoảng 14,2 tỷ USD. Trong đó, châu Á chiếm hơn 50% sản lượng, đạt 4,49 triệu tấn, với tốc độ tăng trưởng trung bình khoảng 5%/năm trong những năm gần đây. Trung Quốc là nước nuôi nhiều cá rô phi nhất với sản lượng 1,8 triệu tấn; tiếp theo là Indonesia 1,6 triệu tấn.

Dự báo đến năm 2030, sản lượng cá rô phi toàn cầu có thể đạt 9,0 triệu tấn, tương ứng giá trị ngành hàng khoảng 23 tỷ USD.

Tại Việt Nam, nhờ định hướng của Bộ Nông nghiệp và Môi trường trong đa dạng hóa sản phẩm, đến nay, diện tích nuôi cá rô phi đạt khoảng 42.000ha, sản lượng 300.000 tấn/năm, với nhiều hệ thống nuôi khác nhau và hướng đến đa dạng phân khúc thị trường (nội địa, tiêu thụ tươi sống, chế biến, xuất khẩu). Khu vực Đồng bằng sông Cửu Long chiếm khoảng 50% sản lượng.

Giá trị kim ngạch xuất khẩu cá rô phi của Việt Nam năm 2024 đạt trên 40 triệu USD với sản phẩm xuất khẩu chính là cá rô phi tươi sống/đông lạnh, phile đông; 8 tháng năm 2025, con số này là 63,2 triệu USD, tăng 174% so với cùng kỳ năm 2024.

×