Loài cây từng bị bỏ hoang vạ vật ở miền Tây, giờ đây là "mỏ vàng" xuất khẩu của ngành chế biến gỗ

Phát hiện mới của ngành gỗ về cây gáo trắng-thứ cây bỏ hoang, vạ vật ở miền Tây

Ông Trần Lam Sơn đến từ HAWA, phụ trách Dự án phát triển vùng nguyên liệu gỗ, thủ công mỹ nghệ và chế biến sâu tại ĐBSCL cho biết, trong quá trình tìm nguyên liệu, một doanh nghiệp đã phát hiện một loại gỗ có thân đẹp, đó là cây gáo trắng, loài thích nghi với vùng ĐBSCL.

Theo ông Sơn, đã có doanh nghiệp định hướng đến năm 2030 có thể tiêu thụ khoảng 17-18 triệu m3 gỗ gáo trắng. Đây là con số rất lớn so với thực trạng trước đây khi doanh nghiệp này phụ thuộc vào nguồn nguyên liệu gỗ nhập khẩu.

Ông Sơn cũng cho biết, các công ty thủ công mỹ nghệ tại TP HCM trước nay phải nhập gỗ từ nước ngoài để làm phần mặt sản phẩm và việc này ảnh hưởng đến vấn đề thuế quan khi xuất sang Mỹ. Trong khi đó, cây gáo trắng dùng làm bề mặt sản phẩm xuất khẩu sẽ rất thuận lợi.

Gáo trắng là loài sống được ở vùng nước ngập, nước có dòng chảy, chịu ngập 3-4 tháng vẫn phát triển tốt, và HAWA hiện có khu thí nghiệm trồng gáo trắng tại xã Vĩnh Thạnh cũng như tại Cù lao Tân Lộc.

Cây gáo trắng cũng thích hợp với vùng nước lợ và vùng trũng phèn như khu vực Trần Đề, Vĩnh Châu, Long Mỹ, Mỹ Xuyên, Mỹ Tú trước đây, cùng khu vực Lâm trường Mùa Xuân, Khu bảo tồn thiên nhiên Lung Ngọc Hoàng.

Theo ông Sơn, loài cây này trước nay bị bỏ hoang nhưng với nhu cầu thực tiễn và điều kiện tự nhiên của TP Cần Thơ thì có tiềm năng rất lớn.

Đại diện HAWA cho biết, đang "lên dây cót" để từ nay đến năm 2030 có thể nhanh chóng kết nối, xây dựng được nguồn nguyên liệu gáo trắng.

Trước thông tin này, ông Nguyễn Văn Hiền - Giám đốc Công ty cổ phần Nông nghiệp Mùa Xuân, cho biết đơn vị sẽ trồng thử nghiệm vài héc ta cây gáo trắng để đánh giá hiệu quả, xem đây là phương án dự phòng và đa dạng hóa bên cạnh cây keo hiện là cây trồng chủ lực của công ty.

Cây bạch đàn từng bị bỏ quên nay được kỳ vọng, mang lại giá trị kinh tế cao

Bên cạnh gáo trắng, ông Sơn cho biết, cây bạch đàn trồng ở khu vực đầu nguồn Cần Thơ cũng là nguồn nguyên liệu tiềm năng mà HAWA đang ưu tiên kết nối với thành phố.

Theo ông, bạch đàn thích nghi tốt với vùng nước mặn - lợ, có tỷ lệ tái sinh cao sau khi chặt, cây vượt lên tăng trưởng rất nhanh nhờ nhận đủ ánh sáng. Ông Sơn ví von nếu gáo trắng như "một cô gái đẹp" thì bạch đàn là "một chàng trai lực lưỡng", do gỗ cứng, chắc, nếu chế biến thành ván sàn xuất khẩu sẽ mang lại giá trị kinh tế cao.

Ông Sơn cũng cho biết, hiện các doanh nghiệp chế biến gỗ tại TP HCM vẫn đang phải nhập khẩu gỗ bạch đàn từ Brazil, Uruguay, trong khi ĐBSCL lại có nhiều lợi thế để trồng loại cây này.

Về thực tế tại địa phương, ông La Trọng Kỳ - Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường TP Cần Thơ cho biết, trước đây thành phố từng sở hữu vùng nguyên liệu bạch đàn khá lớn.

Cụ thể, Nông trường Sông Hậu từng là đơn vị đầu tiên xuất khẩu gỗ bạch đàn. Tuy nhiên, sau đó thị trường tiêu thụ gặp khó, người trồng rơi vào cảnh trồng nhiều nhưng bán không ai mua hoặc phải bán qua trung gian, khiến diện tích bạch đàn dần thu hẹp.

Tại Nông trường Mùa Xuân (nay là Công ty cổ phần Nông nghiệp Mùa Xuân), bạch đàn trắng và đỏ từng được đưa vào trồng nhưng hiệu quả không như kỳ vọng: cây sinh trưởng chậm, chu kỳ thu hồi vốn kéo dài, lá rụng ảnh hưởng đến nguồn nước, đầu ra sản phẩm thiếu ổn định. Vì vậy, đơn vị đã chuyển sang phát triển cây keo làm cây trồng chủ lực.

Về định hướng chọn vùng trồng, ông Sơn cho biết tiêu chí của HAWA là ưu tiên những vùng đất bỏ hoang, hoang hóa, khó khăn, còn những vùng đã trồng lúa, cây ăn trái thì không đặt vấn đề chuyển đổi.

Ông Nguyễn Văn Khởi - Phó Chủ tịch UBND TP Cần Thơ rất đồng tình về những đề xuất của HAWA.

Đồng thời kỳ vọng, thời gian tới, thị trường cây lâm nghiệp, nhất là gáo trắng và bạch đàn có thể giúp người dân địa phương đa dạng hóa ngành nghề, ngoài trồng trọt và nuôi trồng thủy sản.

×