Luật Đầu tư mới tạo xung lực cho hệ sinh thái công nghiệp TP.HCM bứt phá

“Luồng xanh” trong Luật Đầu tư mới

Luật này đã sửa đổi, bổ sung quy định về ngành, nghề ưu đãi đầu tư theo hướng xác định ngành, nghề ưu đãi đầu tư là các ngành, nghề được ưu tiên thu hút đầu tư để phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, công nghiệp công nghệ số và công nghiệp bán dẫn; phát triển kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, kinh tế chia sẻ, kinh tế số, phát triển các mô hình kinh tế mới; phát triển cụm liên kết ngành, chuỗi giá trị, thu hút đầu tư quản trị hiện đại, có giá trị gia tăng cao, có tác động lan toả, kết nối chuỗi sản xuất và cung ứng toàn cầu; phát triển năng lượng tái tạo, năng lượng mới, năng lượng sạch; bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia…

Hoạt động bên trong nhà máy đóng gói và kiểm định sản phẩm chip bán dẫn do Intel (Mỹ) đầu tư và vận hành tại Khu công nghệ cao TP.HCM (SHTP). Ảnh: DNCC

Luật mới này cũng cho phép nhà đầu tư nước ngoài được thành lập tổ chức kinh tế mà không yêu cầu phải có dự án đầu tư trước khi thành lập nhưng phải đáp ứng điều kiện tiếp cận thị trường đối với nhà đầu tư nước ngoài quy định tại Điều 8 của luật này.

Đặc biệt, Luật Đầu tư 2025 cho phép các dự án đầu tư tại khu công nghiệp, khu chế xuất, khu công nghệ cao, khu công nghệ số tập trung, khu thương mại tự do và khu chức năng trong khu kinh tế được thực hiện thủ tục đầu tư đặc biệt (luồng xanh) mà không hạn chế về ngành, lĩnh vực, trừ dự án phải chấp thuận chủ trương đầu tư theo quy định của Chính phủ.

Chính cơ chế “luồng xanh” được kỳ vọng sẽ thúc đẩy mạnh mẽ hơn nữa dòng vốn đầu tư trong nước và quốc tế đổ vào các khu công nghiệp, khu chế xuất, khu công nghệ cao tại TP.HCM, đầu tàu kinh tế của cả nước và đóng góp tới gần 1/4 GDP quốc gia.

Theo lời của ông Trần Việt Hà, Phó trưởng ban, Ban Quản lý các khu chế xuất và công nghiệp TP.HCM (HEPZA), cơ chế “luồng xanh” giúp tháo gỡ triệt để những vướng mắc về thủ tục hành chính trong giai đoạn trước. Theo đó, các dự án tại khu công nghiệp, khu chế xuất, khu công nghệ cao, khu công nghệ số tập trung, khu thương mại tự do và khu chức năng trong khu kinh tế được quyền lựa chọn đăng ký đầu tư mà không phải trải qua các bước “tiền kiểm” rườm rà như thực hiện thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư, thẩm định công nghệ, lập báo cáo đánh giá tác động môi trường…

Điều này nghĩa là các ban quản lý của các khu này sẽ là đầu mối trực tiếp thực hiện cơ chế để rút ngắn tối đa thời gian xử lý hồ sơ. Tuy nhiên, đi kèm với sự thông thoáng chưa từng có nói trên là trách nhiệm tuân thủ của nhà đầu tư.

Theo HEPZA, nhà đầu tư phải cam kết bằng văn bản về đáp ứng điều kiện, tiêu chuẩn, quy chuẩn theo quy định của pháp luật về xây dựng, bảo vệ môi trường, phòng cháy chữa cháy.

Bên cạnh đó, trong đề xuất dự án, nhà đầu tư thực hiện nhận dạng, dự báo và đưa ra các biện pháp giảm thiểu tác động xấu đến môi trường để thay thế cho đánh giá sơ bộ tác động môi trường hay thẩm định công nghệ hạn chế chuyển giao.

Đây chính là bước chuyển mình từ tư duy quản lý sang phục vụ, trao quyền chủ động cho doanh nghiệp đi đôi với trách nhiệm tự tuân thủ nghiêm túc quy định pháp luật, đại diện của HEPZA nhấn mạnh.

Động lực phát triển mới sẽ hút thêm nhà đầu tư

Theo báo cáo kết quả năm 2025 của HEPZA, trong năm qua, tổng vốn đầu tư trong nước và quốc tế được thu hút vào các khu công nghiệp, khu chế xuất tại TP.HCM đạt trên 5,4 tỷ USD, tăng 2,6% so với cùng kỳ và vượt gần 20% so với kế hoạch năm.

Trong đó, đầu tư nước ngoài đạt hơn 3,4 tỷ USD. Có 189 dự án điều chỉnh tăng vốn với tổng lượng tăng hơn 2 tỷ USD. Một số dự án đã tăng vốn mạnh như Công ty TNHH Lốp Kumho Việt Nam (KCN Mỹ Phước 3, tỉnh Bình Dương cũ) điều chỉnh tăng thêm 270 triệu USD; Công ty TNHH Cheng Loong Bình Dương Paper (ngành giấy tại KCN Quốc tế Protrade tỉnh Bình Dương cũ) tăng thêm 50 triệu USD.

Vừa mới đây, UBND TP.HCM đã có quyết định phê duyệt đề án phát triển Đô thị Khoa học công nghệ Bắc TP.HCM (tại tỉnh Bình Dương cũ), định vị khu vực này trở thành một cực tăng trưởng mới dựa trên khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Cấu trúc không gian của đô thị này được thiết kế theo hai lớp. Lớp thứ nhất là vùng lõi trung tâm tại phường Bình Dương, quy mô khoảng 220ha và dự kiến mở rộng thêm khoảng 103ha, tập trung vào các chức năng R&D (nghiên cứu và phát triển), thử nghiệm, đào tạo, đổi mới sáng tạo, chuyển giao công nghệ.

Trong vùng lõi có Trung tâm đa chức năng khoa học công nghệ quy mô khoảng 20ha, tổng mức đầu tư ước khoảng 1.996 tỷ đồng. Đây là công trình hiện hữu dự kiến chuyển đổi công năng từ Trung tâm hành chính tỉnh Bình Dương (cũ), được định hướng trở thành điểm tập trung văn phòng R&D, trung tâm đổi mới sáng tạo, không gian làm việc chung và hoạt động hội nghị - triển lãm về khoa học công nghệ.

Lớp thứ hai là vành đai phát triển công nghệ cao gồm các khu công nghiệp và khu công nghiệp khoa học công nghệ như Bình Dương Riverside, Lai Hưng, Cây Trường, VSIP III… đóng vai trò không gian sản xuất thử, sản xuất quy mô và phát triển chuỗi cung ứng công nghệ.

Đề án phát triển đô thị này (do Tập đoàn Becamex xây dựng) còn bao gồm các cấu phần về logistics và chuỗi cung ứng như Khu công nghiệp BWID Supply Chain City quy mô 74ha, tổng mức đầu tư ước khoảng 10.000 tỷ đồng, nhằm hình thành năng lực hạ tầng hỗ trợ sản xuất công nghệ cao.

Chữ B trong tên BWID là chữ viết tắt đại diện cho Becamex, và W đại diện cho tập đoàn đầu tư toàn cầu Warburg Pincus (Mỹ) trong liên doanh phát triển bất động sản công nghiệp BWID giữa 2 bên.

Theo một đại diện từ Becamex, mô hình khu công nghiệp mà tập đoàn chú trọng phát triển là KCN tích hợp công nghiệp - đô thị - dịch vụ. Tuy nhiên, trước các yêu cầu phát triển mới, tập đoàn đã và đang hướng đến phát triển KCN theo mô hình KCN có hạ tầng cơ sở dùng chung, giúp các doanh nghiệp truyền thống, gắn bó lâu năm với các KCN của Becamex tận dụng hạ tầng và hệ sinh thái sẵn có để cải tiến quy trình, chuyển đổi số, chuyển đổi sang sản xuất xanh mà không cần đầu tư quá nhiều vào hạ tầng riêng.

×