Mở rộng Quốc lộ 1A: Người dân sẵn sàng nhường đất, chỉ mong được tái định cư tại chỗ

Mở rộng Quốc lộ 1A và bài toán phát triển đô thị, tái định cư

Việc mở rộng Quốc lộ 1A đoạn qua khu vực phía Nam Hà Nội đang được xem là một trong những dự án hạ tầng lớn, có khả năng tạo ra cú hích mạnh cho không gian đô thị, giao thương và giá trị bất động sản dọc trục cửa ngõ Thủ đô.

Mới đây, UBND xã Thường Tín đã tổ chức hội nghị triển khai công tác chuẩn bị giải phóng mặt bằng, thu hồi đất để thực hiện dự án Trục không gian Quốc lộ 1A gắn với chỉnh trang và tái thiết đô thị đoạn qua địa bàn xã.

Theo quy hoạch, đoạn tuyến đi qua xã Thường Tín có chiều dài hơn 3,6 km trên tổng chiều dài 36,3 km toàn dự án, liên quan tới 846 hộ gia đình, cá nhân bị ảnh hưởng với tổng diện tích dự kiến thu hồi khoảng 36 ha.

Tại nhiều khu vực nằm trong diện giải phóng mặt bằng tại xã Thường Tín, không khí chung là người dân cơ bản đồng thuận với chủ trương mở đường. Phần lớn các hộ đều hiểu rằng việc nâng cấp hạ tầng giao thông là điều tất yếu trong quá trình đô thị hóa và phát triển kinh tế.

Dẫu vậy, điều khiến nhiều hộ dân trăn trở không nằm ở việc phải bàn giao đất mà là câu chuyện sinh kế, tái định cư,...

Với cư dân dọc tuyến Quốc lộ 1A, căn nhà không chỉ mang giá trị tài sản đơn thuần - đây còn là “mặt bằng kinh doanh” nuôi sống cả gia đình: Từ quán nước, cửa hàng tạp hóa, quán ăn, sửa xe đến các hoạt động buôn bán nhỏ lẻ, phần lớn sinh kế của người dân đều gắn trực tiếp với lợi thế mặt đường.

Theo ông Nguyễn V.H, một người dân tại khu vực Quán Gánh (xã Thường Tín) cho biết gia đình sẵn sàng chấp hành chủ trương thu hồi đất nếu dự án triển khai. Tuy nhiên, nguyện vọng lớn nhất là được bố trí tái định cư ngay tại địa phương hoặc trong bán kính không quá xa nơi ở cũ.

Ông H. cho hay điều ông lo nhất không phải mất căn nhà hiện tại mà là nguy cơ mất luôn nguồn sinh kế.

“Người dân vùng ven sống chủ yếu nhờ buôn bán quanh tuyến quốc lộ. Nếu chuyển đi quá xa, mọi quan hệ khách hàng gần như phải làm lại từ đầu. Với nhiều hộ kinh doanh nhỏ thì đây là cú sốc rất lớn”, ông H. chia sẻ.

Không chỉ người dân tại phố Quán Gánh, tại hội nghị triển khai công tác, người dân trong địa bàn xã Thường Tín cũng đề nghị xem xét bố trí tái định cư tại chỗ và mong muốn các đơn vị liên quan sớm thông báo lịch kiểm đếm, đo đạc, đền bù.

Thực tế cho thấy, tại nhiều dự án hạ tầng lớn trước đây, phần lớn bài toán tái định cư không chỉ dừng ở việc bố trí chỗ ở mới mà còn liên quan trực tiếp tới khả năng tái lập cuộc sống của người dân sau giải tỏa.

Đặc biệt với khu vực ngoại thành Hà Nội - nơi mô hình kinh tế hộ gia đình vẫn đóng vai trò chủ đạo vị trí nơi ở gần như quyết định trực tiếp đến thu nhập. Một hộ dân đang kinh doanh tại mặt đường đông đúc nếu phải di dời tới khu tái định cư xa tuyến giao thương sẽ phải đối mặt nguy cơ giảm mạnh nguồn thu.

Không ít chuyên gia quy hoạch cũng cho rằng, trong các dự án chỉnh trang đô thị và mở rộng hạ tầng hiện nay, tư duy tái định cư cần thay đổi theo hướng “ổn định sinh kế” thay vì chỉ giải quyết nhu cầu chỗ ở.

Bởi trên thực tế, một căn hộ hay lô đất tái định cư dù đầy đủ hạ tầng nhưng nằm quá xa cộng đồng cũ chưa chắc đã giúp người dân ổn định cuộc sống. Với cư dân vùng ven, yếu tố quan trọng không chỉ là diện tích nhà ở mà còn là khả năng duy trì cuộc sống của cả gia đình.

Ở góc độ thị trường, nhiều chuyên gia cũng nhìn nhận tái định cư tại chỗ là giải pháp giúp giảm áp lực khiếu nại, tạo đồng thuận xã hội và đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng - vốn luôn là “nút thắt” lớn nhất của các đại dự án.

Tại phiên họp tập thể UBND thành phố thường kỳ tháng 6 vừa qua, Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng cho biết, công tác giải phóng mặt bằng và tái định cư phải được chuẩn bị kỹ lưỡng, bài bản, tránh tình trạng người dân phải tạm cư kéo dài như một số dự án trước đây.

“Những dự án có quy mô di dời hàng chục nghìn hộ dân. Vì thế, chúng ta phải xây dựng trước các khu tái định cư đồng bộ, có hạ tầng, có dịch vụ và có điều kiện sinh kế thì mới có thể tạo sự đồng thuận của người dân”, ông Vũ Đại Thắng lưu ý.

Trước đó, ngày 19/5, UBND TP. Hà Nội cùng Tập đoàn Vingroup đã khởi công dự án Trục không gian Quốc lộ 1A gắn với chỉnh trang và tái thiết đô thị theo phương thức đối tác công tư (PPP), loại hợp đồng xây dựng - chuyển giao (BT), đoạn từ đường Vành đai 1 đến nút giao Cầu Giẽ.

Dự án có chiều dài khoảng 36,3 km, đi qua 18 xã, phường của Hà Nội. Tuyến đường được quy hoạch với mặt cắt ngang lên tới 90 m, gồm 10 làn xe tuyến chính và 6 làn xe song hành hai bên, tốc độ thiết kế 80 km/h.

Tổng mức đầu tư sơ bộ của dự án gần 162.000 tỷ đồng, do liên danh gồm Tập đoàn Vingroup, Công ty TNHH Đầu tư và Phát triển bất động sản Cuộc Sống Mới, Công ty TNHH Thương mại tổng hợp Hoàng Vân và Công ty CP Nghiên cứu đầu tư và phát triển Tương lai thực hiện.

×