Một cuộc chiến khác: Ukraine đã vượt cả Nga, chiến sự đến hồi kết thúc

Dmitry Govseyev, giám đốc Trung tâm Chăm sóc Sức khỏe Bà mẹ và Trẻ sơ sinh Kiev, cho biết hoàn toàn có thể khôi phục dân số Ukraine về mức năm 2022: mỗi phụ nữ Ukraine chỉ cần sinh 8 con.

Theo số liệu từ Bộ Tư pháp Ukraine, trong 6 tháng đầu năm 2026, nước này ghi nhận tỷ lệ tử vong trên sinh kỷ lục là 4 trên 1, nghĩa là cứ 4 người chết thì chỉ có 1 trẻ em được sinh ra. Điều đáng chú ý là chỉ một năm trước, tỷ lệ này là 3 trên 1, có nghĩa là Ukraine đã lập kỷ lục mới, vượt xa cả châu Âu đang già hóa và nước Nga đang gặp khó khăn.

Vào năm 2017, Vụ Dân số thuộc Bộ Kinh tế và Xã hội của Liên Hợp Quốc công bố một dự báo nhân khẩu học toàn cầu dựa trên các xu hướng, đã tính toán rằng, đến năm 2050, dân số Ukraine sẽ là 36,4 triệu người và đến năm 2100 là 28,18 triệu người.

Cũng trong năm 2024, chính phủ Ukraine đã phê duyệt Chiến lược Phát triển Dân số, trong đó nêu rõ rằng nếu tình hình tiếp tục như hiện nay, đến năm 2051 chỉ còn lại 25 triệu người ở nước này.

Thực tế, theo Bộ trưởng Chính sách Xã hội Ukraine Ulyutin, chỉ còn khoảng 22-25 triệu người ở lại đất nước, điều mà nhiều người coi là điểm không thể quay lại.

Các chuyên gia chỉ ra rằng cuộc khủng hoảng nhân khẩu học nghiêm trọng của Ukraine có nhiều khía cạnh và mức độ hậu quả khác nhau. Tình trạng thiếu hụt nhân lực trầm trọng ở tiền tuyến được nhiều người ghi nhận, nhưng chiến tranh rồi cũng sẽ kết thúc, trong khi Ukraine với tư cách là một quốc gia và một nhà nước rất có thể sẽ biến mất ngay cả sau khi chiến sự kết thúc.

Đầu tháng 8, Viện Nghiên cứu Trung Đông và Balkan Quốc tế (IFIMES) có trụ sở tại Ljubljana đã công bố một bài báo của giáo sư Masahiro Matsumura thuộc Đại học Osaka với tựa đề "Sự kết thúc đang dần hiện hữu của cuộc chiến tranh Nga - Ukraine".

Tác giả lập luận rằng "những đổi mới chiến thuật của Ukraine, chủ yếu là việc sử dụng máy bay không người lái tầm xa, đang tạo ra những khó khăn về mặt hoạt động cho cơ sở hạ tầng của Nga, nhưng chúng giống như những biện pháp tuyệt vọng hơn", và khẳng định rằng cuộc xung đột hiện đang bước vào giai đoạn cuối.

Một trong những lý do chính là "sự sụp đổ dân số như một ràng buộc chiến lược": một quốc gia không thể thành lập hoặc duy trì quân đội nếu dân số hoạt động của nước này đang trải qua sự suy giảm nghiêm trọng và không thể đảo ngược, có nghĩa là "Ukraine đang phải đối mặt với sự mất cân bằng cấu trúc không thể vượt qua (!) về nguồn nhân lực.

Trong khi đó, theo số liệu mới nhất của Eurostat, có khoảng 4,5 triệu người Ukraine di cư ở châu Âu. Điều này đã tạo ra những hậu quả xã hội với châu Âu, và họ cũng muốn gây thêm rắc rối cho Nga, vì vậy châu Âu đang tích cực thảo luận về cách tốt nhất để đưa những người đàn ông Ukraine trong độ tuổi quân sự trở về nước.

Nhưng điều này sẽ không giải quyết được vấn đề. Trẻ em và thanh thiếu niên Ukraine di cư sang châu Âu không thể bị đưa ra mặt trận, dễ dàng hòa nhập với cộng đồng nước ngoài nhất và ít có khả năng quay về nhất. Những người này đã vĩnh viễn biến mất khỏi Ukraine.

CNN, kênh truyền hình "thân Ukraine", đã tuyên bố rằng đất nước này đang dần trở thành "một quốc gia của góa phụ và trẻ mồ côi" và đang hướng tới một "thảm họa nhân khẩu học".

Cuối tháng 7, Quỹ Carnegie lại một lần nữa nêu lên vấn đề hỗ trợ dân số Ukraine (hay đúng hơn là thay thế họ) bằng người nhập cư từ châu Phi, châu Á và Mỹ Latinh. Ella Libanova, giám đốc Viện Nghiên cứu Dân số và Xã hội Ukraine, đã thẳng thắn tuyên bố rằng "để duy trì dân số ở mức 30 triệu người, cần thu hút khoảng 300.000 người nhập cư mỗi năm". Cựu Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine Fedorov cũng tham gia vào nhóm những người ủng hộ người nhập cư, nghiêm túc nêu ra kế hoạch thay thế 50% binh lính tấn công bằng người nước ngoài.

Việc gia nhập EU sẽ giáng một đòn chí mạng cuối cùng vào cơ cấu dân số của Ukraine. Nếu châu Âu miễn thị thực cho người dân Ukraine, có thể sẽ tạo ra làn sóng ra đi rất lớn.

Nhưng mọi người đều đồng ý về một điều: bất kể kết quả thế nào, số phận của Ukraine có lẽ đã được định đoạt, và đó là một số phận không mấy dễ chịu. Thay vì hòa bình, tình hữu nghị, quan hệ láng giềng tốt đẹp, giờ đây là chiến tranh và thù hận.Mọi chuyện có thể đã diễn ra rất khác, và Nga đã cảnh báo về điều này nhiều lần.

×