Ngày Quyền của người tiêu dùng Thế giới 15/3: Khơi dậy niềm tin tiêu dùng xanh và số hóa

Sức nóng từ các "điểm chạm" mua sắm

Tại các hệ thống bán lẻ lớn như Co.opmart, WinMart hay các trung tâm thương mại tại phường Sài Gòn và Phú Mỹ, hàng nghìn người dân thành phố đã tham gia vào các chương trình tư vấn, nhận diện hàng thật – hàng giả và trải nghiệm các sản phẩm dán nhãn xanh.

Không chỉ dừng lại ở các chương trình khuyến mãi giảm giá thuần túy, ngày 15/3 năm nay tại TP.HCM mang đậm tính giáo dục và trải nghiệm.

Sở Công Thương TP.HCM phối hợp cùng Hội Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng thành phố đã thiết lập các trạm thông tin lưu động. Tại đây, người dân được hướng dẫn cách kiểm tra mã QR truy xuất nguồn gốc nông sản, cách đọc nhãn năng lượng và đặc biệt là cách nhận diện các website thương mại điện tử đã đăng ký với Bộ Công Thương để tránh rủi ro "tiền mất tật mang".

Ông Nguyễn Văn Ánh, đại diện một đơn vị quản lý thị trường tại TP.HCM chia sẻ: "Tại một siêu đô thị như TP.HCM, việc bảo vệ người tiêu dùng không chỉ là bắt giữ hàng lậu, mà là xây dựng một hệ sinh thái số an toàn, nơi người mua cảm thấy được tôn trọng và bảo vệ ngay từ khi nhấp chuột đặt hàng".

Quyền lợi người tiêu dùng trong kỷ nguyên 4.0

TP.HCM là địa phương có tốc độ chuyển đổi số nhanh nhất cả nước, nhưng cũng là nơi đối mặt với nhiều thách thức về an toàn thông tin. Trong khuôn khổ các hoạt động hưởng ứng ngày 15/3, nhiều hội thảo chuyên đề đã được tổ chức nhằm thảo luận về việc bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng trên không gian mạng.

Năm 2026, khi trí tuệ nhân tạo (AI) can thiệp sâu vào việc gợi ý mua sắm, vấn đề "Quyền được thông tin" trở nên quan trọng hơn bao giờ hết. Người tiêu dùng thành phố đang đòi hỏi sự minh bạch trong việc sử dụng dữ liệu cá nhân của các nền tảng thương mại điện tử. Họ cần biết dữ liệu của mình được dùng để làm gì và có quyền từ chối các quảng cáo làm phiền dựa trên hành vi tìm kiếm.

Chị Minh Hạnh, 34 tuổi, nhân viên văn phòng, phường Bình Thạnh chia sẻ: "Bây giờ đi siêu thị, tôi không chỉ nhìn giá nữa mà soi rất kỹ nhãn mác. Tôi mong muốn các cơ quan chức năng tại TP.HCM kiểm soát chặt chẽ hơn nữa các mặt hàng thực phẩm "gắn mác" sạch nhưng không có chứng nhận rõ ràng. Ngày 15/3 là dịp tốt để chúng tôi biết mình có những quyền gì, nhất là quyền được đòi bồi thường nếu sản phẩm không đúng như quảng cáo".

Anh Quốc Bảo, sinh viên Đại học Quốc gia TP.HCM chia sẻ: "Tôi thường xuyên mua hàng online vì tiện lợi, nhưng rất lo ngại việc dữ liệu cá nhân bị rò rỉ cho các bên thứ ba để quảng cáo làm phiền. Tôi hy vọng sau những chiến dịch như thế này, các sàn thương mại điện tử tại Việt Nam sẽ minh bạch hơn trong việc quản lý dữ liệu người dùng, đúng với tinh thần quyền được bảo mật thông tin".

Bà Thu Vân, 65 tuổi, phường Phú Nhuận cho biết: "Tôi thấy rất mừng vì các chợ truyền thống bây giờ cũng đã hạn chế túi nilon. Là người tiêu dùng, chúng tôi có quyền đòi hỏi một môi trường sống sạch. Nếu người bán dùng túi giấy, lá chuối, tôi sẵn sàng ủng hộ dù giá có thể cao hơn một chút".

Xu hướng "Tiêu dùng xanh", tiếng nói từ người dân thành phố

Một điểm nhấn khác biệt trong ngày 15/3 chính là làn sóng tiêu dùng bền vững. Tại các chợ truyền thống và siêu thị trên địa bàn, tỷ lệ bao bì nhựa dùng một lần đã giảm đáng kể, thay thế bằng các vật liệu thân thiện môi trường. Người dân thành phố đang thực hiện quyền "có môi trường sống lành mạnh" bằng chính chiếc giỏ đi chợ của mình.

Các mô hình nông nghiệp công nghệ cao từ các huyện ngoại thành như Củ Chi, Hóc Môn cung ứng cho nội đô cũng chú trọng hơn vào tiêu chuẩn VietGAP, GlobalGAP. Việc người tiêu dùng ưu tiên chọn mua các sản phẩm này không chỉ là bảo vệ sức khỏe cá nhân mà còn là sự ủng hộ đối với những nhà sản xuất có trách nhiệm với môi trường.

Theo các chuyên gia, mỗi người dân TP.HCM cần ghi nhớ 8 quyền cơ bản để trở thành người tiêu dùng thông thái: Không thỏa hiệp với sản phẩm kém chất lượng; Luôn yêu cầu sự minh bạch về nguồn gốc, hạn sử dụng; Đa dạng hóa nguồn cung, ủng hộ cạnh tranh lành mạnh; Tích cực phản hồi về chất lượng dịch vụ.

Đồng thời, kiên quyết khiếu nại khi quyền lợi bị xâm phạm qua các đường dây nóng; Cập nhật kiến thức về luật bảo vệ người tiêu dùng mới nhất; Tiếp cận hàng hóa thiết yếu với giá bình ổn; Ưu tiên lối sống xanh, bền vững.

Ngày Quyền của người tiêu dùng 15/3 tại TP.HCM không chỉ là một sự kiện mang tính lễ nghi. Đây là đòn bẩy để các doanh nghiệp trên địa bàn xem lại trách nhiệm của mình, là dịp để cơ quan chức năng thắt chặt quản lý, và là cơ hội để người dân tự nâng cao vị thế của mình trong quan hệ mua bán.

Khi niềm tin của người tiêu dùng được củng cố, đó cũng chính là lúc nền kinh tế của TP.HCM phát triển bền vững và mạnh mẽ nhất.

×