Nghẹn ngào khi đôi mắt tưởng mù lòa đã được tái sinh, tiếp tục được đón Xuân, ngắm Tết với gia đình

Tin từ Bệnh viện Bạch Mai cho biết, các bác sĩ khoa Mắt và Truyền nhiễm (phòng Viêm gan virus, Viện Y học Nhiệt đới Bạch Mai) đã vừa giành lại ánh sáng cho đôi mắt của một bệnh nhân tưởng như phải sống trong mù lòa vĩnh viễn, giúp bệnh nhân đón Tết Bính Ngọ với gia đình trong niềm vui trọn vẹn.

Bệnh nhân Phạm Văn L (43 tuổi, trú tại Thái Nguyên) nhập viện do đau đầu và được chẩn đoán viêm màng não mủ nặng với các chỉ số rất điển hình khi chọc dịch não tuỷ, cấy vi khuẩn, xét nghiệm. Sau 2 ngày nhập viện, mắt phải bệnh nhân xuất hiện sưng đỏ, chảy dịch và đau nhức không mở được.

Vì bệnh nặng, tổn thương mắt và dịch não tuỷ viêm, bệnh nhân được các bác sĩ chuyên khoa truyền nhiễm, phòng Viêm gan virus và khoa Mắt phối hợp điều trị theo phác đồ kháng sinh mạnh nhất.

Tuyệt vọng khi ánh sáng ngày càng tắt dần

Kết quả sớm đầy hứa hẹn: Chỉ số dịch não tuỷ trước đó “cảnh báo đỏ” đã cải thiện ngoạn mục, người bệnh thích ứng với phác đồ. Có thể nói là bác sĩ đã “bắt trúng bệnh, điều trị đúng cách”.

Tuy nhiên, đến lần chọc dịch não tủy thứ ba cho kết quả xấu trở lại. Thậm chí khá xấu và khác thường ở các lần chọc kiểm tra tiếp theo. Bên cạnh đó, tổn thương mắt diễn tiến nhanh và dữ dội dù bệnh nhân vẫn đang được điều trị kháng sinh liều cao.

Chỉ trong thời gian ngắn, mắt phải viêm mủ nội nhãn, bệnh nhân không còn khả năng nhìn, sáng tối âm tính. Mắt còn lại (mắt trái) thị lực giảm sâu, chỉ còn 1/10, bệnh nhân đau nhức mắt dữ dội, đỏ, sợ ánh sáng. Ngoài ra, trên phim chụp CT, cộng hưởng từ xuất hiện nhiều ổ áp xe rải rác: áp xe não, áp xe phổi - một bức tranh tổn thương đa cơ quan.

Lúc đó, bệnh nhân gần như không nhìn được, đau nhức mắt, nhức đầu, sức khoẻ toàn thân suy giảm nghiêm trọng, nằm một chỗ. Bệnh nhân tuyệt vọng, người vợ cũng cố kìm nước mắt đau đớn và sợ hãi khi trụ cột gia đình bị lung lay.

Nghi ngờ lao màng não được đặt ra, phương án điều trị bao vây được cân nhắc. Tuy nhiên, tại buồi hội chẩn khẩn cấp, một giả thuyết khác được nêu lên: Nocardia - một loại vi khuẩn hiếm, gây tổn thương đa cơ quan, khó nuôi cấy, dễ đánh lạc hướng thầy thuốc. Nếu đúng là Nocardia, phác đồ cũ sẽ không đủ để tiêu diệt mầm bệnh.

Quyết định được đưa ra rất nhanh nhưng cũng đầy can đảm: Dừng hướng điều trị lao, chuyển sang “đánh” Nocardia bằng phối hợp 4 kháng sinh mạnh. Đó là cuộc đặt cược dựa trên kinh nghiệm lâm sàng, sự nhạy cảm nghề nghiệp trước những tín hiệu bất thường của cơ thể người bệnh và chưa bắt được tác nhân gây bệnh nhờ khoa học nuôi cấy.

“Thực sự, trước diễn biến bất thường của người bệnh, chúng tôi cũng bối rối, gặp rất nhiều khó khăn trong chẩn đoán chính xác căn nguyên. Từ phán đoán căn nguyên đến lựa chọn phác đồ điều trị là cả một bài toán cân não, chưa kể áp lực thời gian và chi phí đối với gia đình người bệnh”, TS, bác sĩ Đỗ Văn Thành - Trưởng Phòng Viêm gan virus, Viện Y học Nhiệt đới Bạch Mai chia sẻ.

Cuộc chạy đua giữ lại đôi mắt

Song song với điều trị toàn thân, các bác sĩ phòng Viêm gan virus còn phối hợp chặt chẽ, sát sao với các bác sĩ khoa Mắt trong từng lộ trình điều trị.

Kháng sinh được tiêm trực tiếp vào mắt, một quyết định không dễ dàng khi nhãn cầu đang tổn thương nặng. Ceftazidime, Vancomycin, corticoid… rồi cuối cùng là Amikacin, loại kháng sinh cũng đang được điều trị toàn thân “trúng đích” với Nocardia.

Từng giờ, từng ngày, nhân viên y tế, điều dưỡng kiên trì truyền và tra thuốc, hướng dẫn bệnh nhân giữ vệ sinh tuyệt đối, không dụi mắt. Những việc tưởng chừng nhỏ bé ấy, trong ca bệnh này, lại quyết định cả ánh sáng của một đời người.

“Những ngày đầu, tra nhỏ mắt không đáp ứng với thuốc dù đã dùng kháng sinh mạnh và điều trị sớm. Chúng tôi buộc phải chuyển sang phác đồ tiêm nội nhãn - một quyết định không hề dễ dàng. Tuy nhiên, sau hai mũi tiêm Ceftazidime và Vancomycin, tình trạng mắt vẫn tiến triển nặng hơn. Tổn thương cả mắt phải và mắt trái. Mắt phải sưng nề, chảy dịch gần như không nhìn thấy gì. Mắt trái thị lực giảm còn 1/10 (20/200). Các bác sĩ khoa Mắt và các bác sĩ Viện Nhiệt đới đã tiến hành hội chẩn cấp, cùng đang hướng tới nhiễm khuẩn Nocardia, nên chúng tôi cũng chuyển hướng kết hợp điều trị bằng Amikacin.

Đến mũi thứ hai thị lực có sự cải thiện và dần dần tiến triển tốt lên. Mắt phải trước đó xác định là mù thì giờ đã có cảm giác ánh sáng trở lại, tiên lượng khả quan hơn. Điều đáng nói ở đây chính là sự phối hợp và theo dõi chặt chẽ giữa các chuyên khoa trong việc kiểm soát nhiễm trùng huyết, khống chế ổ nhiễm khuẩn, cắt đứt nguồn lây lan, từ đó giúp toàn thân và thị lực người bệnh hồi phục”, bác sĩ Phùng Thị Thuý Hằng - Phó Trưởng khoa Mắt chia sẻ.

Sau một tuần, những con số biết nói bắt đầu đổi màu: Albumin dịch não tủy giảm, tế bào viêm hạ xuống. Trên phim CT, cộng hưởng từ các ổ áp xe não nhỏ lại rõ rệt. Và rồi, điều kỳ diệu nhất đã đến - đôi mắt. Từ chỗ gần như mù cả hai bên, thị lực bệnh nhân cải thiện, dần nhìn rõ trở lại. Viêm nhiễm giảm. Bệnh nhân có thể tự đứng dậy, tự bước đi, tự sinh hoạt, tỉnh táo, hồi phục cả về thể chất lẫn tinh thần.

Hạnh phúc khi đón Tết trong ánh sáng

Được tin đôi mắt của chồng được giữ lại, người vợ lúc này không còn có thể kìm nén nước mắt. Chị tâm sự: "Nghe tin mắt chồng có nguy cơ bị mù, cả gia đình bàng hoàng. Không ai ngờ chỉ từ một cơn sốt tưởng chừng đơn giản mà chồng tôi lại phải đối mặt với sống chết như vậy. Khi nghe bác sĩ bảo mắt anh ý thị lực giảm, một bên không còn nhìn thấy, tôi lo và sợ lắm, chẳng biết tương lai sẽ ra sao. Anh ấy có chấp nhận được thực tại đó không. Giờ nghe tin mắt anh ấy được cứu rồi, chúng tôi cũng cảm giác như sống lại".

Hai vợ chồng đã chuẩn bị tinh thần ăn Tết và trường kỳ kháng chiến ở viện. Con cái nhà cửa đã gửi gắm nội ngoại hai bên. Giờ không chỉ khỏe mạnh mà mắt nhìn thấy trở lại và được về đoàn tụ, ăn Tết cùng gia đình, chẳng niềm hạnh phúc nào bằng. Sau 41 ngày điều trị, giành giật tính mạng và ánh sáng, anh L đã được xuất viện, kịp về nhà đón Tết Bính Ngọ với gia đình.

Theo bác sĩ Thúy Hằng, đây là một ca bệnh rất đặc biệt. Bệnh nhân bị viêm màng não rất nặng, áp xe não, áp xe phổi, viêm mủ nội nhãn. Sự biến chuyển của mắt được đánh giá rất đặc biệt, bởi thông thường viêm nội nhãn, người bệnh sẽ đứng trước bản án mù loà suốt đời.

Nhưng nhờ sự tranh đấu cam go của cả bệnh nhân và bác sĩ mà người bệnh đã được tái sinh nội nhãn cầu. Mắt dần sáng, nhìn rõ hơn. Hơn thế, không chỉ tổn thương mắt cải thiện, mà các ổ áp xe não, áp xe phổi cũng thu nhỏ rõ rệt, thậm chí biến mất.

Thành công hôm nay là kết quả của sự phối hợp đa chuyên khoa: Nhiệt đới, Mắt, Dược lâm sàng, Vi sinh, Điện quang, Hô hấp… và hơn hết là bản lĩnh nghề nghiệp của những bác sĩ luôn trăn trở tìm mọi cách mang lại ánh sáng và nụ cười cho người bệnh.

×