Những mái đầu bạc tất bật làm nhang đón Tết

Nghề sản xuất hương ở chùa Keo diễn ra quanh năm, nhưng vào những tháng cuối năm là quãng thời gian tất bật, nhộn nhịp nhất. Bắt đầu từ tháng 10 âm lịch hàng năm, đã phải chuẩn bị nguyên vật liệu, tập trung nhân lực, tăng cường công suất để phục vụ sản xuất hàng tết. Trong khoảng thời gian này, nhang bài chùa Keo xuất ra thị trường khối lượng lớn để phục vụ nhu cầu tết Nguyên đán và phục vụ lễ hội trong vùng cũng như các tỉnh trong cả nước.

Sau khuôn viên chùa, phật tử Nguyễn Xuân Minh, kỹ sư ngành nông nghiệp, cầm tay chỉ việc các bà, các cô nhào, bới, xới, trộn.. nguyên liệu làm nhang, chia sẻ với chúng tôi: "Chuẩn bị hương cho vụ Tết Nguyên đán 2026, từ tháng 11 âm lịch, chúng tôi đã thuê thêm thợ với mức lương là 250 - 300 nghìn đồng/người/ngày. Thời điểm cuối năm, lượng hương phục vụ cho nhu cầu của thị trường tăng gấp đôi gấp ba. Các thương lái từ các tỉnh như: Hà Nội, Hải Phòng, Nam Định, Ninh Bình, Nghệ An,... phải gọi điện đặt hàng trước...".

Trong điều kiện sản xuất tại địa phương, đây là nguồn việc làm đáng kể, nhất là với những người lớn tuổi còn sức lao động nhưng ít cơ hội làm việc ổn định. Công việc được phân chia theo từng công đoạn. Người trộn keo, người vận hành máy, người xếp hương lên phên, người kiểm tra và đóng gói...

Phần lớn thao tác đòi hỏi sự tỉ mỉ, đều tay và kinh nghiệm điều mà những lao động nhiều năm gắn bó với nghề có lợi thế rõ rệt.

Phật tử Nguyễn Xuân Minh cho biết dù đã tăng thêm 3–5 lao động thời vụ, làm việc “xe ngày xe đêm”, nhiều đơn hàng vẫn phải từ chối để đảm bảo tiến độ và chất lượng. “Thời điểm này, thương lái các tỉnh gọi điện đặt trước. Chúng tôi chỉ dám giữ mối quen, không nhận thêm vì sợ không kịp,” ông nói.

Theo ông Minh, trong các công đoạn, trộn keo là khó nhất. Mỗi nhà có công thức riêng, được giữ như bí quyết. Dù đã có máy móc hỗ trợ, người thợ vẫn phải kiểm soát độ mịn, độ ẩm để hương bám chắc, cháy đều.

Trước đây, mọi công đoạn đều thủ công, nay nhờ máy móc, năng suất đạt 2–5 vạn que mỗi ngày, giảm sức lao động nhưng không thể thiếu sự giám sát của người làm.

Đại đức Thích Thanh Quang – trụ trì chùa Keo chia sẻ: "Ban đầu việc làm nhang chỉ để phục vụ thờ cúng trong chùa. Khi người dân và phật tử biết đến, xin lộc nhang rồi hỏi mua, nhà chùa tạo điều kiện về cơ sở vật chất để tổ chức sản xuất. Lợi nhuận sau khi trả công cho người làm được dành cho hoạt động thiện nguyện".

Việc duy trì sản xuất quanh năm, đặc biệt tăng công suất vào dịp giáp Tết, không chỉ đáp ứng nhu cầu tâm linh ngày càng cao mà còn tạo thêm ngày công cho người dân địa phương. Với lao động lớn tuổi, đây là nguồn thu nhập thiết thực trong những tháng cuối năm, thời điểm chi tiêu tăng lên, gia đình cần thêm khoản lo Tết.

Trong bối cảnh nhiều làng nghề truyền thống thu hẹp quy mô vì thiếu nhân lực, mô hình làm nhang tại chùa Keo cho thấy một hướng đi ổn định, bảo tồn nghề cổ gắn với tạo việc làm tại chỗ.

Mỗi mùa Tết đến, khi khói hương lan tỏa trên bàn thờ mỗi gia đình, phía sau đó là những ngày công cần mẫn của người lao động, trong đó có không ít mái đầu bạc vẫn miệt mài bên mẻ nhang.

Giáp Tết, hương thơm không chỉ báo hiệu mùa xuân đang về, mà còn là tín hiệu của một mùa làm ăn tất bật – nơi người lớn tuổi vẫn tìm được việc làm phù hợp, góp thêm phần ấm áp cho chính gia đình mình.

×