Ninh Bình: Bứt phá trên đường đua tăng trưởng từ lợi thế "chưa từng có"

Bức tranh kinh tế Ninh Bình nửa đầu năm 2026 được đánh dấu bằng một con số nổi bật: Tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) ước tăng 11,44% so với cùng kỳ, đứng thứ 2 trong số 34 tỉnh, thành phố trên cả nước.

Quy mô nền kinh tế theo giá hiện hành trong 6 tháng ước đạt 188.555 tỷ đồng. Kết quả này cho thấy Ninh Bình tiếp tục duy trì được quỹ đạo tăng trưởng cao sau khi GRDP cả năm 2025 tăng 10,65% (xếp thứ 3 toàn quốc).

Động lực nào đưa GRDP Ninh Bình tăng 11,44%, đứng thứ 2 cả nước?

Nhìn vào diễn biến từng quý, tốc độ tăng trưởng cao đã được thiết lập ngay từ đầu năm. Quý I/2026, GRDP của Ninh Bình tăng 11,63%, xếp thứ 2 toàn quốc. Sang quý II, nền kinh tế tiếp tục duy trì mức tăng hai con số, đạt khoảng 10,85%.

Động lực nổi bật phía sau mức tăng trưởng 11,44% là khu vực công nghiệp - xây dựng. Trong 6 tháng đầu năm, khu vực này tăng 16,52%, cao nhất trong ba khu vực kinh tế chính, đóng góp 7,46 điểm phần trăm vào mức tăng chung.

Chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) tăng 27,26%, cho thấy công nghiệp tiếp tục giữ vai trò "đầu kéo" kinh tế, trong bối cảnh tỉnh đẩy mạnh thu hút đầu tư vào các lĩnh vực công nghệ cao, điện tử và công nghiệp chế biến, chế tạo.

Trong khi đó, khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản tăng 2,61%, tiếp tục đóng vai trò ổn định nền kinh tế trong bối cảnh các động lực tăng trưởng tập trung chủ yếu ở công nghiệp và dịch vụ.

Nếu công nghiệp là "đầu kéo", dịch vụ và du lịch đang trở thành trụ đỡ ngày càng quan trọng. Khu vực dịch vụ tăng 9,8%, đóng góp 3,25 điểm phần trăm cho tăng trưởng; tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 21,4%.

Trao đổi với PV Báo Dân Việt, ông Bùi Văn Mạnh - Giám đốc Sở Du lịch tỉnh Ninh Bình cho biết: "Trong những năm qua, du lịch Ninh Bình đã có bước phát triển mạnh mẽ, từng bước trở thành điểm sáng nổi bật của ngành du lịch Việt Nam. Cụ thể, 6 tháng đầu năm 2026, toàn tỉnh ước đón trên 17,613 triệu lượt khách, tăng 23,34% so với cùng kỳ năm 2025; tổng thu từ hoạt động du lịch ước đạt hơn 17.966 tỷ đồng, tăng tới 21,75% so với cùng kỳ năm trước.
Những kết quả tích cực này chính là bệ phóng, là nền tảng quan trọng để ngành du lịch Ninh Bình tiếp tục đẩy mạnh đổi mới sản phẩm, mở rộng thị trường quốc tế và xây dựng các điểm đến mới giàu bản sắc”.

Nhìn tổng thể, cơ cấu tăng trưởng nửa đầu năm cho thấy công nghiệp - xây dựng là động lực chính, trong khi dịch vụ tiếp tục gia tăng đóng góp và khu vực nông nghiệp duy trì mức tăng ổn định.

Tuy nhiên, một yếu tố quan trọng khác cần được đặt trong bức tranh tăng trưởng năm 2026 là sự thay đổi về không gian phát triển sau hợp nhất.

Với quy mô dân số hơn 4,4 triệu người và địa giới hành chính được mở rộng, Ninh Bình hiện sở hữu một cấu trúc kinh tế đa dạng hơn, kết hợp giữa công nghiệp, đô thị, du lịch di sản, nông nghiệp, logistics và kinh tế biển. Đây là lợi thế mà Ninh Bình trước hợp nhất chưa từng có được.

Chia sẻ về bài học thực tiễn trong điều hành, ông Trần Huy Tuấn, Bí thư Tỉnh ủy Ninh Bình cho biết, để hoàn thành mục tiêu tăng trưởng GRDP bình quân giai đoạn 2026-2030 đạt mức tối thiểu 11%/năm theo định hướng của Chính phủ, lãnh đạo tỉnh Ninh Bình hiểu rằng không thể chỉ dựa vào các phương thức cũ.

Chính vì vậy, ngay sau khi hoàn thành công tác hợp nhất địa giới hành chính, Ban Thường vụ Tỉnh ủy đã nhanh chóng chỉ đạo việc nhận diện, đánh giá lại một cách toàn diện các tiềm năng, lợi thế truyền thống. Từ đó, tỉnh tiến hành tái cấu trúc toàn diện không gian phát triển, hình thành một chỉnh thể phát triển mới, tích hợp đa mục tiêu dựa trên các lợi thế cạnh tranh cốt lõi bao gồm: di sản, đô thị, công nghiệp, nông nghiệp, kinh tế biển, dịch vụ logistics, giáo dục, y tế và nền tảng văn hóa sâu dày.

Theo định hướng này, không gian phát triển của tỉnh được tổ chức quanh các cực tăng trưởng lớn.

Trong đó, đô thị di sản Hoa Lư được định hướng trở thành trung tâm chính trị, văn hóa, lịch sử và du lịch sinh thái, gắn với bảo tồn và phát huy giá trị của cố đô và các di sản.

Khu vực Nam Định - Phủ Lý tập trung phát triển công nghiệp, thương mại, dịch vụ, giáo dục và y tế chất lượng cao, hướng tới hình thành hệ thống hạ tầng công nghiệp hiện đại và các trung tâm cung cấp dịch vụ cho cả vùng.

Trong khi đó, khu vực Ninh Cơ - Kim Sơn - Giao Ninh - Thịnh Long được định hướng phát triển kinh tế biển, cảng biển, logistics, năng lượng và công nghiệp xanh, tận dụng lợi thế để phát triển các ngành kinh tế biển hiện đại, năng lượng tái tạo và hệ thống cảng biển nước sâu kết nối quốc tế.

Giữ nhịp tăng trưởng hai con số: Phép thử nằm ở 6 tháng cuối năm

Ninh Bình được Chính phủ giao mục tiêu tăng trưởng GRDP 2026 đạt 11%/năm. Với kết quả 11,44% trong nửa đầu năm, Ninh Bình đang có một nền tảng thuận lợi để hướng tới mục tiêu GRDP năm 2026 tăng từ 11% trở lên.

Theo ông Đặng Thái Sơn, Tỉnh ủy viên, Phó Giám đốc Sở Tài chính, trên cơ sở rà soát năng lực sản xuất của các ngành, lĩnh vực và các doanh nghiệp chủ lực, tốc độ tăng trưởng GRDP năm 2026 của tỉnh được dự kiến đạt khoảng 11,85%. Trong đó, khu vực công nghiệp - xây dựng dự kiến tăng 17,64%; công nghiệp tăng 19,46%; công nghiệp chế biến, chế tạo tăng trên 20%; khu vực dịch vụ tăng 8,78%.

Tuy nhiên, để duy trì tăng trưởng cao trong 6 tháng cuối năm, Ninh Bình cần "hóa giải" nhiều áp lực.

Trước hết, áp lực nằm ở chính khu vực đang tạo ra lực kéo lớn nhất - công nghiệp.

Khi công nghiệp - xây dựng đã tăng trên 16% trong nửa đầu năm và IIP tăng trên 27%, việc duy trì tốc độ cao trên một mức nền lớn hơn sẽ khó hơn. Đồng thời, với một nền kinh tế có tỷ trọng sản xuất và xuất khẩu ngày càng lớn, những biến động của thị trường thế giới, sức cầu bên ngoài và chuỗi cung ứng có thể tác động trực tiếp đến hoạt động của doanh nghiệp.

Một vấn đề khác là khả năng chuyển hóa các nguồn lực đầu tư thành năng lực tăng trưởng thực tế.

Việc đẩy nhanh tiến độ các dự án, đưa nguồn vốn đã đăng ký vào nền kinh tế, đồng thời xử lý các dự án chậm triển khai, tồn đọng sẽ có ý nghĩa trực tiếp đối với tốc độ tăng trưởng trong những tháng cuối năm.

Đi cùng với đó là yêu cầu đẩy nhanh giải ngân đầu tư công, giải phóng mặt bằng và triển khai các công trình hạ tầng trọng điểm.

Trong một không gian kinh tế mới và rộng hơn, hạ tầng kết nối có vai trò đặc biệt quan trọng.

Thách thức vì thế không chỉ nằm ở việc xây dựng thêm các công trình hạ tầng, mà còn ở khả năng biến một địa giới hành chính lớn hơn thành một không gian kinh tế thực sự liên kết.

Nếu không hình thành được các tuyến kết nối hiệu quả giữa các khu vực công nghiệp, đô thị, du lịch và kinh tế biển, những lợi thế sau hợp nhất có nguy cơ vẫn tồn tại như những "mảng" kinh tế riêng biệt, thay vì hỗ trợ và tạo động lực cho nhau.

Tương tự, các hành lang kinh tế và cực tăng trưởng mới chỉ có thể phát huy đầy đủ vai trò khi hạ tầng được hoàn thiện và dòng hàng hóa, vốn, lao động có thể lưu chuyển thuận lợi giữa các khu vực.

Đây cũng là vấn đề được Chính phủ đặt ra tại cuộc làm việc với địa phương. Bên cạnh việc ghi nhận kết quả tăng trưởng, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng yêu cầu Ninh Bình tập trung xử lý dứt điểm các dự án tồn đọng, tháo gỡ khó khăn, thúc đẩy các động lực tăng trưởng và bảo đảm phát triển theo hướng bền vững.

Phó Thủ tướng đánh giá, sau hợp nhất, Ninh Bình có vị trí và dư địa phát triển mới. Việc điều chỉnh quy hoạch, tổ chức lại không gian phát triển và khai thác hiệu quả các tiềm năng, lợi thế sẽ là yếu tố quan trọng để địa phương duy trì mục tiêu tăng trưởng hai con số.

Theo Phó Thủ tướng, kết quả tăng trưởng trong 6 tháng đầu năm 2026 là nền tảng thuận lợi, nhưng việc duy trì tốc độ cao trong dài hạn vẫn đặt ra yêu cầu lớn đối với năng lực điều hành, khả năng huy động nguồn lực và chất lượng tăng trưởng của địa phương.

Bí thư Tỉnh ủy Trần Huy Tuấn khẳng định quan điểm nhất quán: "Phát triển nhanh nhưng phải tuyệt đối bền vững; lấy con người, văn hóa, di sản và bảo vệ môi trường sinh thái làm nền tảng cốt lõi; lấy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số toàn diện, hạ tầng chiến lược đồng bộ và kinh tế tư nhân làm động lực cốt vật chất cho sự tăng trưởng".

×