Nuôi con vật ăn bèo, rau củ trên vùng đất khó nhiều nông dân ở xã vùng ven Đà Nẵng đổi đời

Những nông dân tiên phong trên vùng đất khó

Trò chuyện cùng phóng viên Báo Dân Việt, ông Võ Trung Thắng (ở thôn Quý Phước, xã Thăng Bình, TP Đà Nẵng) kể rằng nhiều năm trước gia đình ông cũng như phần lớn người dân trong vùng chủ yếu dựa vào cây lúa.

Tuy nhiên, điều kiện đất đai không thuận lợi khiến năng suất luôn ở mức thấp. Sau khi trừ chi phí sản xuất, thu nhập chẳng đáng là bao.

“Có lúc trong nhà gần như không còn đồng nào dư. Chỉ mong đủ tiền cho con ăn học”, ông Thắng nhớ lại.

Khó khăn càng chồng chất khi ba người con lần lượt bước vào giảng đường đại học, cao đẳng.

Để trang trải cuộc sống và lo cho con học hành, vợ chồng ông phải làm đủ nghề từ trồng lúa, trồng màu, nuôi heo đến trồng sen. Thế nhưng, nguồn thu vẫn bấp bênh, phụ thuộc nhiều vào thời tiết và thị trường.

Bước ngoặt đến trong một lần con trai dẫn bạn về nhà chơi cách đây 10 năm trước. Thấy hoàn cảnh gia đình còn nhiều khó khăn, người bạn đã gợi ý ông thử tìm hiểu mô hình nuôi ốc bươu đen.

“Lúc đầu nghe lạ lắm, mình quen cày ruộng chứ biết gì về con ốc đâu. Nhưng nghĩ nếu cứ bám cây lúa mãi thì khó khá lên nên tôi đánh liều làm thử. Hồi mới đào ao nuôi ốc, nhiều người nói tôi liều vì bỏ ruộng lúa. Nhưng nếu không thay đổi thì quanh năm vẫn chỉ đủ ăn”, ông Thắng kể.

Quyết định chuyển đổi khi chưa có nhiều kinh nghiệm khiến ông gặp không ít thất bại. Có thời điểm cả ao ốc chết gần hết vì nguồn nước nhiễm phèn, thiệt hại nhiều tháng công sức và chi phí đầu tư.

Tuy nhiên, thay vì bỏ cuộc, ông tiếp tục tìm tòi, học hỏi kinh nghiệm từ nhiều nơi. Sau nhiều lần thử nghiệm, ông nhận ra rằng nuôi ốc bươu đen muốn thành công phải dựa vào môi trường tự nhiên.

Ông cải tạo ao theo hướng sinh thái, giữ lại các bờ cỏ để ốc đẻ trứng, thả bèo hoa dâu làm thức ăn và nơi trú ngụ, đồng thời duy trì nguồn nước lưu thông thường xuyên. Nhờ thay đổi cách làm, đàn ốc phát triển ổn định hơn qua từng năm.

“Từ một sào nuôi thử nghiệm, thấy hiệu quả nên tôi mở rộng lên 2 sào rồi 6 sào như bây giờ. Sắp tới tôi tiếp tục cải tạo thêm 5 sào đất trồng sen còn lại để mở rộng ao nuôi, lúc nào cũng có ốc bán xoay vòng”, ông Thắng cho biết.

Ốc con thường ăn mướp, bầu, lá khoai, xơ mít chín và nhiều loại rau củ khác. Khi trưởng thành, nguồn thức ăn chủ yếu là bèo tự nhiên. Chi phí thức ăn vì thế được giảm đáng kể, giúp người dân tiết kiệm chi phí sản xuất.

Đặc biệt, vào mùa nắng, ốc sinh sản mạnh. Người nuôi có thể thu hoạch trứng hằng ngày để ươm giống hoặc cung cấp cho các hộ có nhu cầu phát triển đàn. Đây cũng là nguồn thu đáng kể bên cạnh việc bán ốc thương phẩm.

Ông Thắng chia sẻ, điều thuận lợi nhất hiện nay là đầu ra của sản phẩm tương đối ổn định. Khách hàng chủ yếu là thương lái, các cơ sở kinh doanh thực phẩm và người dân trong khu vực.

Hiện giá ốc thương phẩm dao động khoảng 80 nghìn đồng/kg, trong khi ốc giống được bán với giá khoảng 600 nghìn đồng/kg.

Không dừng lại ở nghề nuôi ốc, gia đình ông Thắng còn duy trì mô hình sản xuất tổng hợp gồm trồng lúa, trồng đậu phụng và nuôi heo nhằm tận dụng tối đa nguồn lực sẵn có, giảm rủi ro trong sản xuất.

Hiệu quả kinh tế lan tỏa từ thực tiễn

Thành công bước đầu của ông Võ Trung Thắng đã tạo động lực để nhiều hộ dân khác tại thôn Quý Phước mạnh dạn chuyển đổi sản xuất.

Ông Nguyễn Sanh là một trong những người lựa chọn đi theo mô hình này. Tận dụng hơn 1,5 sào đất sản xuất trước đây cho hiệu quả thấp, ông đầu tư cải tạo thành ao nuôi ốc thương phẩm.

Theo ông Sanh, nếu tiếp tục trồng lúa thì mỗi sào sau khi trừ các khoản chi phí chỉ còn lãi rất ít, thậm chí có vụ gần như không có lợi nhuận. Trong khi đó, nghề nuôi ốc mang lại hiệu quả kinh tế rõ rệt hơn.

“Một sào rưỡi nuôi ốc nếu làm tốt có thể thu khoảng 25 triệu đồng/năm. Đầu ra cũng ổn định vì thương lái đến tận nhà mua”, ông Sanh chia sẻ.

Ngoài nuôi ốc, gia đình ông còn kết hợp trồng ổi và một số loại cây ăn quả nhằm đa dạng hóa nguồn thu nhập.

Không chỉ ông Sanh, nhiều hộ dân khác trong thôn cũng bắt đầu chuyển đổi diện tích đất lúa hoặc ao sen kém hiệu quả sang nuôi ốc bươu đen.

Các hộ như ông Nguyễn Văn Hiệp, ông Nguyễn Văn Châu hay ông Nguyễn Văn Hậu đều đã đầu tư phát triển mô hình với quy mô khác nhau.

Điều đáng ghi nhận là những người đi trước luôn sẵn sàng hỗ trợ, hướng dẫn kỹ thuật cho các hộ mới bắt đầu.

Từ kinh nghiệm xử lý nguồn nước, chăm sóc ốc giống cho đến cách phòng tránh dịch bệnh, tất cả đều được chia sẻ cởi mở nhằm giúp bà con hạn chế rủi ro trong quá trình sản xuất.

Sự liên kết tự phát ấy đang góp phần hình thành một cộng đồng sản xuất mới trên địa bàn, tạo điều kiện để nghề nuôi ốc bươu đen phát triển bền vững hơn.

Ông Phạm Hùng - Chủ tịch Hội Nông dân xã Thăng Bình cho biết, thời gian qua mô hình nuôi ốc bươu đen thương phẩm đang cho thấy hiệu quả kinh tế cao hơn đáng kể so với canh tác lúa trên cùng diện tích ở những vùng đất sản xuất kém hiệu quả.

Nuôi ốc bươu đen được xem là một trong những lựa chọn khả thi bởi vốn đầu tư ban đầu không quá lớn, tận dụng được nguồn thức ăn tự nhiên, ít gây tác động đến môi trường và phù hợp với quy mô sản xuất hộ gia đình.

“Từ những ao ốc bươu đen đang ngày càng mở rộng ở Quý Phước, có thể thấy sự thay đổi không chỉ nằm ở đối tượng nuôi hay phương thức sản xuất. Điều quan trọng hơn là sự chuyển biến trong tư duy của người nông dân.

Hiện địa phương đang khuyến khích người dân nghiên cứu, chuyển đổi cơ cấu sản xuất theo hướng phù hợp với điều kiện đất đai, nguồn nước và nhu cầu thị trường, đồng thời hạn chế tình trạng bỏ hoang đất nông nghiệp...”, ông Phạm Hùng - Chủ tịch Hội Nông dân xã Thăng Bình nói.

×