Oanh tạc cơ B-52 của Mỹ rơi sáng 16/6 khiến toàn bộ phi hành đoàn thiệt mạng, có gì đặc biệt mà giá tới 84 triệu USD?

Thông tin vụ rơi máy bay B-52 mới nhất ở Mỹ

Theo thông báo từ căn cứ không quân Edwards ở bang California, chiếc B-52 gặp nạn khi đang thực hiện một chuyến bay thử nghiệm thường lệ.

Máy bay cất cánh lúc khoảng 11h20 sáng 15/6 theo giờ địa phương (tức rạng sáng 16/6 theo giờ Việt Nam), nhưng đã rơi chỉ ít phút sau đó ngay trong khu vực sân bay của căn cứ.

Vụ việc đã khiến toàn bộ phi hành đoàn gồm 8 người thiệt mạng.

Theo thông tin ban đầu, máy bay đang tham gia nhiệm vụ thử nghiệm liên quan chương trình hiện đại hóa radar. Hiện nguyên nhân vụ tai nạn đang được điều tra.

Theo Cơ sở dữ liệu Tai nạn hàng không, đây là vụ rơi B-52 đầu tiên kể từ tháng 5/2016, khi một chiếc cùng loại gặp nạn trên đảo Guam. Trong vụ việc năm đó, may mắn toàn bộ 8 thành viên phi hành đoàn đều sống sót.

Máy bay B-52 có lịch sử phục vụ bền bỉ hiếm có

Trong hơn 70 năm qua, Boeing B-52 Stratofortress được xem là “xương sống” của lực lượng máy bay ném bom chiến lược Mỹ.

Dòng máy bay này đã góp mặt trong nhiều cuộc xung đột, từ vai trò răn đe hạt nhân trong giai đoạn căng thẳng nhất của Chiến tranh Lạnh cho đến các chiến dịch ném bom tại Việt Nam.

B-52 không phải là loại máy bay dễ điều khiển nhất, cũng không còn là thiết kế hiện đại nếu so với các dòng oanh tạc cơ đời mới. Tuy nhiên, rất ít máy bay ném bom nào có thể sánh với nó về bề dày lịch sử phục vụ, độ bền bỉ và tầm ảnh hưởng trong quân sự.

Đáng chú ý, chương trình thay mới và nâng cấp động cơ có thể giúp máy bay B-52 tiếp tục hoạt động ít nhất đến những năm 2050. Khi đó, khung của dòng máy bay này sẽ bước sang tuổi đời gần 100 năm - một con số hiếm có trong lịch sử hàng không quân sự.

Thông số kỹ thuật của B-52 Stratofortress

B-52 Stratofortress là một máy bay ném bom chiến lược có kích thước đồ sộ. Máy bay dài khoảng 48,5m, cao 12,4m, với sải cánh rộng tới 56,4m.

Dù có thân hình khổng lồ, B-52 vẫn được thiết kế để bảo đảm khả năng hoạt động linh hoạt trên không. Khung máy bay sử dụng các vật liệu có độ bền cao, kết hợp giữa thép, nhôm và magie, giúp tăng khả năng chịu lực trong quá trình bay đường dài và mang tải trọng lớn.

Trọng lượng rỗng của B-52 Stratofortress vào khoảng 83.250kg, nhưng khi cất cánh, máy bay có thể đạt trọng lượng tối đa lên tới 219.600kg. Con số này cho thấy khả năng mang nhiên liệu và vũ khí rất lớn của dòng oanh tạc cơ này.

B-52 có thể chứa khoảng 141.610kg nhiên liệu trong hệ thống gồm 10 bồn chứa bên trong thân máy bay và 2 bồn phụ bên ngoài.

Về sức mạnh động cơ, B-52 được trang bị 8 động cơ turbofan Pratt & Whitney TF33-P-3/103. Mỗi động cơ tạo lực đẩy khoảng 7.711kg, giúp máy bay đạt tốc độ tối đa khoảng 1.046km/h, tương đương Mach 0.86, ở độ cao khoảng 17.000m.

Theo Không quân Mỹ, nhờ thiết kế tầm xa và khả năng mang lượng nhiên liệu lớn, B-52 Stratofortress có thể bay liên tục khoảng 14.200km mà không cần tiếp nhiên liệu. Khi được tiếp nhiên liệu trên không, máy bay có thể mở rộng phạm vi hoạt động gần như trên toàn cầu mà không cần hạ cánh.

Trong chiến tranh thông thường, B-52 có thể thực hiện nhiều nhiệm vụ như: Tấn công chiến lược, yểm trợ hỏa lực gần, đánh chặn tuyến vận chuyển – tiếp tế, tác chiến chống lực lượng trên biển, rải thủy lôi và phối hợp giám sát đại dương.

Không quân Mỹ cho biết trong Chiến dịch Bão táp Sa mạc, B-52 đã thả khoảng 40% tổng lượng vũ khí do liên quân sử dụng.

Ngày 28/2/1991, Chiến tranh Vùng Vịnh, với mật danh “Bão táp Sa mạc”, kết thúc sau chiến dịch quân sự do Mỹ và liên quân phát động tại Iraq. Tuy diễn ra trong thời gian ngắn, đây vẫn là cuộc chiến lớn nhất của Mỹ kể từ sau Chiến tranh Việt Nam.

Dưới sự chỉ huy của tướng Norman Schwarzkopf, liên quân gồm lực lượng từ 40 quốc gia đã thể hiện ưu thế vượt trội về công nghệ quân sự, từ máy bay ném bom tàng hình, tên lửa hành trình, bom thông minh đến thiết bị tác chiến ban đêm.

Trong khoảng 6 tuần, liên quân tiến hành chiến dịch không kích quy mô lớn nhằm vào các mục tiêu quân sự và hạ tầng trọng yếu của Iraq. Máy bay chiến đấu Mỹ cùng liên quân đã xuất kích trên 18.000 lần, triển khai trên 116.000 trận không chiến và thả 88.500 tấn bom. Các lực lượng mặt đất của Iraq kháng cự rất yếu ớt và rơi vào tình trạng bất lực vào thời điểm đó.

Máy bay B-52 là nền tảng tấn công toàn cầu có khả năng mang tải trọng lớn, hoạt động xa, bám trụ lâu trên không và sử dụng cả vũ khí hạt nhân lẫn vũ khí thông thường tầm xa, dẫn đường chính xác.

Hiện chỉ còn B-52H trong biên chế Không quân Mỹ. Không quân Mỹ từng công bố lực lượng B-52H gồm 58 chiếc thuộc lực lượng thường trực, 18 chiếc thuộc lực lượng dự bị và 4 chiếc thử nghiệm, số liệu cập nhật trong hồ sơ năm 2019.

Mỹ đang triển khai chương trình hiện đại hóa lớn để đưa B-52H lên chuẩn B-52J. Trọng tâm là thay các động cơ TF33 cũ từ thập niên 1960 bằng động cơ mới Rolls-Royce F130, đồng thời nâng cấp radar, buồng lái, hệ thống thông tin liên lạc, điện tử hàng không và khả năng mang vũ khí.

Không quân Mỹ cho biết chương trình thay động cơ B-52J đã hoàn tất mốc đánh giá thiết kế quan trọng, cho phép bắt đầu cải hoán hai máy bay B-52 đầu tiên.

Một nhánh nâng cấp quan trọng khác là radar AESA, thay thế hệ thống radar cũ để tăng năng lực dẫn đường và ngắm bắn trong mọi điều kiện thời tiết. Bộ Tư lệnh Chiến lược Mỹ cho biết chương trình radar là một phần trong kế hoạch kéo dài tuổi thọ B-52 tới năm 2050 và có thể xa hơn, hoạt động song song với oanh tạc cơ thế hệ mới B-21 Raider.

Giá của mỗi chiếc máy bay B-52 bao nhiêu tiền?

Theo Không quân Mỹ, mỗi máy bay ném bom chiến lược B-52H Stratofortress có chi phí đơn vị khoảng 84 triệu USD, tính theo mặt bằng giá cố định năm tài khóa 2012. Đây không phải là “giá bán” theo nghĩa thương mại, bởi B-52 là khí tài quân sự chiến lược, không được sản xuất để xuất khẩu rộng rãi hay giao dịch trên thị trường dân sự.

Đáng chú ý, chi phí để duy trì và nâng cấp B-52 vẫn tiếp tục tăng theo thời gian. Boeing cho biết hãng đã nhận hợp đồng trị giá 2 tỷ USD từ Không quân Mỹ để tiếp tục chương trình thay động cơ cho B-52. Chương trình này nhằm tăng hiệu suất, cải thiện tầm bay, giảm chi phí bảo trì và giúp dòng máy bay ném bom ra đời từ thời Chiến tranh Lạnh tiếp tục phục vụ đến khoảng năm 2050 hoặc lâu hơn.

Nguồn: Imperial War Museums, af.mil, Britannica, Boeing,

×