Ông Trump đánh thẳng vào “trái tim dầu mỏ” của Iran nhưng canh bạc này đang đẩy thế giới tới hậu quả thảm khốc

Ông Trump tiếp tục đe dọa xóa sổ hạ tầng dầu mỏ Iran

Ông Trump gần đây đe dọa sẽ tiếp tục tấn công các cơ sở dầu mỏ trên đảo Kharg, sau khi Mỹ tiến hành các cuộc không kích vào hàng loạt mục tiêu quân sự trên đảo hôm thứ Sáu tuần trước.

Theo tuyên bố của Tổng thống Mỹ, các đòn đánh đã “phá hủy” phần lớn hòn đảo dài khoảng 8 km nằm cách bờ biển Iran khoảng 24 km.

Tuy nhiên, ông cũng cho biết Washington có thể tiếp tục tấn công thêm “cho vui”, đồng thời cảnh báo rằng các cơ sở dầu mỏ của Iran vẫn có thể trở thành mục tiêu.

Trên mạng xã hội, ông viết: “Tôi đã quyết định không phá hủy cơ sở hạ tầng dầu mỏ trên đảo. Tuy nhiên, nếu Iran hay bất kỳ ai cản trở việc tàu thuyền đi lại tự do và an toàn qua Eo biển Hormuz, tôi sẽ ngay lập tức xem xét lại quyết định này”.

Theo Bộ Tư lệnh Trung tâm Hoa Kỳ, quân đội đã tấn công hơn 90 mục tiêu trên đảo Kharg, bao gồm: kho chứa thủy lôi hải quân; boongke chứa tên lửa; nhiều cơ sở quân sự khác.

Trong khi đó, Iran cho rằng mức độ thiệt hại không nghiêm trọng như phía Mỹ tuyên bố, đồng thời cam kết sẽ trả đũa cuộc tấn công nhằm vào hòn đảo chiến lược này.

Đảo Kharg và "sự tuyệt vọng" của chính quyền Trump để gây sức ép với Iran

Đảo Kharg được xem là trái tim của ngành xuất khẩu dầu mỏ Iran. Hòn đảo này xử lý khoảng 90% lượng dầu xuất khẩu của Iran, khiến nó trở thành mục tiêu chiến lược nhưng cũng rất dễ bị tổn thương.

Theo ông Dan Marks, chuyên gia an ninh năng lượng tại Viện Nghiên cứu Quốc phòng và An ninh Hoàng gia Anh ở London, việc tấn công đảo Kharg khó có thể giúp Mỹ cải thiện tình hình chiến trường ngay lập tức.

Ông cho rằng, động thái này có thể phản ánh sự “tuyệt vọng” của Washington trong việc tìm kiếm đòn bẩy để buộc Iran mở lại tuyến hàng hải qua eo biển Hormuz – tuyến vận chuyển khoảng 20% dầu và khí đốt của thế giới.

Nếu Iran mất nguồn thu từ dầu mỏ, chính quyền Tehran sẽ gặp khó khăn lớn trong việc trả lương cho lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran, vốn là trụ cột bảo vệ chế độ.

Việc kiểm soát đảo Kharg cũng sẽ mang lại cho Mỹ đòn bẩy lớn trong các cuộc đàm phán, từ việc chấm dứt chiến tranh cho tới các vấn đề khác như chương trình hạt nhân của Iran.

Nguy cơ gây cú sốc dầu mỏ toàn cầu

Tuy nhiên, phá hủy cơ sở dầu mỏ tại đảo Kharg có thể gây tác động nghiêm trọng tới thị trường năng lượng thế giới.

Giá dầu đã tăng mạnh trong những ngày gần đây, đạt gần 120 USD/thùng – mức cao nhất trong bốn năm. Trước khi Mỹ và Israel tiến hành các cuộc tấn công vào Iran, giá dầu chỉ khoảng 71 USD/thùng.

Các chuyên gia của JPMorgan Chase cảnh báo rằng nếu đảo Kharg tiếp tục bị tấn công: phần lớn xuất khẩu dầu của Iran sẽ bị ngừng ngay lập tức; Iran có thể trả đũa mạnh tại eo biển Hormuz hoặc tấn công các cơ sở năng lượng trong khu vực.

Ông Marks cảnh báo thêm rằng nếu xung đột lan sang hạ tầng năng lượng, thị trường dầu mỏ toàn cầu có thể bị gián đoạn nghiêm trọng.

“Đóng cửa eo biển Hormuz sẽ là một cú sốc khổng lồ. Không có cách nào thay thế lượng dầu đi qua tuyến này trong thời gian ngắn", ông nói.

Mỹ có thể chiếm hòn đảo?

Một số chính trị gia Mỹ cho rằng chiếm đảo Kharg có thể thay đổi cục diện chiến tranh.

Thượng nghị sĩ Cộng hòa Lindsey Graham cho rằng, nếu chiếm đảo Kharg phần lớn xuất khẩu dầu của Iran sẽ bị ngừng ngay lập tức Iran có thể trả đũa mạnh tại eo biển Hormuz hoặc tấn công các cơ sở năng lượng trong khu vực.

“Một mục tiêu duy nhất có thể thay đổi đáng kể kết quả của cuộc xung đột", ông Graham tuyên bố.

Ông cho rằng “ai kiểm soát đảo Kharg sẽ kiểm soát số phận của cuộc chiến này".

Thậm chí từ năm 1988, ông Trump từng nói trong một cuộc phỏng vấn rằng nếu Iran tấn công tàu hoặc binh sĩ Mỹ, ông sẽ đánh chiếm đảo Kharg.

Hiện nay, nhiều nguồn tin cho biết Nhà Trắng đang xem xét khả năng tiến hành chiến dịch quân sự để chiếm đảo.

Nguy cơ chiến tranh leo thang

Tuy nhiên, việc chiếm giữ hòn đảo sẽ đòi hỏi một chiến dịch quân sự quy mô lớn.

Theo báo cáo, Mỹ đã điều động Amphibious Ready Group – lực lượng đổ bộ gồm khoảng 5.000 thủy thủ và lính thủy đánh bộ – tới khu vực Trung Đông.

Ngoài ra, một đơn vị 2.200 lính thủy đánh bộ Mỹ trên ba tàu chiến đổ bộ cũng đang được triển khai từ căn cứ tại Nhật Bản.

Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo rằng chiến dịch này sẽ cần hàng nghìn binh sĩ trên bộ, đồng thời phải đối mặt với: tấn công bằng UAV thủy lôi khủng bố trên biển.

Nếu Mỹ đưa quân vào Iran, điều này có thể kích thích làn sóng đoàn kết trong nước, giúp chính quyền Tehran củng cố sự ủng hộ trong nước và thúc đẩy lực lượng Vệ binh Cách mạng chuyển sang chiến lược tấn công mạnh hơn.

Các kịch bản trả đũa có thể bao gồm: tấn công các căn cứ Mỹ ở vùng Vịnh rải thủy lôi tại eo biển Hormuz lực lượng Houthi movement tại Yemen tham chiến tấn công tàu thương mại tại eo biển Bab el-Mandeb.

Canh bạc lớn của ông Trump

Theo các nhà phân tích, vấn đề cốt lõi của cuộc khủng hoảng vẫn là dầu mỏ.

Giá dầu tăng mạnh có thể gây áp lực lớn đối với kinh tế toàn cầu và cả chính trị nội bộ Mỹ, đặc biệt khi cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ đang đến gần.

“Về cơ bản, ông Trump đang đặt cược toàn bộ nền kinh tế toàn cầu vào việc thay đổi chế độ tại Iran hoặc vào khả năng quân đội Mỹ phá hủy hoàn toàn sức mạnh quân sự của Tehran”, ông Marks nhận định.

Ông cũng nhấn mạnh rằng, kể từ Cách mạng Hồi giáo Iran năm 1979, không có quốc gia nào thực sự tấn công Iran quy mô lớn.

“Lý do rất đơn giản. Đó là giữ cho eo biển Hormuz luôn mở", ông Marks nhấn mạnh và bình luận thêm rằng, tất cả giờ đây đều phải đợi câu trả lời cho câu hỏi: Liệu trong canh bạc đảo Kharg, ông Trump có thắng hay không.

×