Ông Trump tung siêu "vũ khí" mạnh hơn bom đạn kỳ vọng sẽ quật ngã Iran

Theo giới chức cấp cao Mỹ, áp lực thực sự hiện nay đối với Iran đang đến từ những khó khăn kinh tế ngày càng trầm trọng. Sau gần hai tuần tiến hành các cuộc không kích liên tiếp, Tổng thống Donald Trump đã quyết định dừng chiến dịch ném bom để nhường chỗ cho ngoại giao. Tuy nhiên, giới chức Nhà Trắng tin rằng các biện pháp trừng phạt, hạn chế tài chính và phong tỏa hàng hải mới là yếu tố giáng đòn chí mạng, gây tổn thất cho Tehran nặng nề hơn cả bom đạn.

Đòn hiểm từ Bộ Tài chính Mỹ mạnh hơn bom đạn của Lầu Năm Góc?

Các báo cáo tình báo và dữ liệu công khai cho thấy Iran đang đối mặt với khủng hoảng tài chính trầm trọng, đơn cử như tình trạng thiếu hụt xăng dầu dù là một trong những quốc gia sản xuất dầu mỏ lớn nhất thế giới. Tehran cũng đang chật vật tài trợ cho quân đội và các lực lượng đồng minh trong khu vực.

"Thông tin tình báo ghi nhận người Iran đang kêu ca rằng họ không thể trả lương cho các tay súng của mình. Tại sao lại thế? Vì áp lực tài chính. Vì Bộ Tài chính và những gì (Bộ trưởng Tài chính) Scott Bessent đang làm" một quan chức cấp cao Mỹ tiết lộ.

Vị quan chức này nhấn mạnh thêm rằng: "Họ đang đối mặt với nguy cơ hỗn loạn ngân hàng và thiếu xăng dầu trầm trọng. Họ sợ Bộ Tài chính hơn là Bộ Chiến tranh".

Chính quyền Trump cho biết đã trừng phạt hơn 1.000 cá nhân, tàu thuyền và máy bay trong chiến dịch "sức ép tối đa" mới, nhắm thẳng vào hoạt động xuất khẩu dầu mỏ, mạng lưới ngân hàng, ngành vận tải biển và mua sắm vũ khí của Iran. Giới chức Mỹ quả quyết rằng trong các cuộc đàm phán trước đó, phía Iran liên tục đặt vấn đề tiếp cận các quỹ bị đóng băng và nới lỏng trừng phạt lên ưu tiên hàng đầu.

Ngoại giao mong manh và những hoài nghi từ chuyên gia

Bất chấp sức ép từ Washington, hiệu quả thực sự của chiến dịch chiến tranh kinh tế này vẫn vấp phải nhiều hoài nghi từ giới phân tích độc lập. Theo ước tính, Iran đã kiếm được khoảng 23 tỷ USD từ doanh thu dầu mỏ trong nửa đầu năm. Brett Erickson, nhà phân tích tại Obsidian Risk Advisors, nhận định rằng việc bồi thêm các biện pháp trừng phạt khó lòng mang lại kết quả như mong muốn vì nền kinh tế Iran hầu như đã bị siết chặt đến cực hạn từ lâu.

"Chiến tranh kinh tế là một cách tiếp cận mang tính nền tảng đã đổ vỡ trong cuộc xung đột này", ông Erickson chia sẻ, đồng thời cho rằng việc gây đau khổ kinh tế khó có thể khiến người dân Iran quay lưng lại với chính quyền.

Trong khi đó, Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt khẳng định Tổng thống Trump vẫn ưu tiên ngoại giao, song các lựa chọn quân sự luôn sẵn sàng nếu Iran tiếp tục tấn công hoặc đe dọa hàng hải tại eo biển Hormuz.

Hiện tại, các cuộc đàm phán gián tiếp vẫn đang tiếp diễn thông qua các nước trung gian như Oman, Qatar và Pakistan. Một đề xuất đang được thảo luận liên quan đến việc quản lý tuyến hàng hải huyết mạch tại eo biển Hormuz – nơi có thể trao cho Iran và Oman một vai trò nhất định trong việc quản lý giao thông hàng hải và tạo ra nguồn thu.

Tuy nhiên, khoảng cách giữa hai bên vẫn còn rất lớn. Phía Iran yêu cầu các đảm bảo an ninh chống lại các cuộc tấn công trong tương lai, nới lỏng trừng phạt và giải tỏa tài sản bị phong tỏa, trong khi Tổng thống Trump kiên quyết yêu cầu Tehran phải từ bỏ vật liệu hạt nhân còn lại và giữ vững sức ép kinh tế cho đến khi đạt được những nhượng bộ lớn. Phía Iran hiện vẫn phủ nhận việc yêu cầu đàm phán trực tiếp với Washington, khẳng định các bên trung gian chỉ đóng vai trò chuyển tải thông điệp.

×