Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng: Điện Biên, Cao Bằng có thể tăng trưởng bứt phá 20-30%

Chiều 9/4, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội đã tiến hành thảo luận tại tổ về tình hình thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm giai đoạn 2021 - 2025 và dự kiến kế hoạch cho giai đoạn 2026 - 2030.

Phát biểu tại phiên thảo luận, Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng đánh giá kế hoạch phát triển kinh tế xã hội 5 năm giai đoạn 2026-2030 đưa ra những mục tiêu, chỉ tiêu "rất cao so với giai đoạn trước".

Theo đó, đến năm 2030, Việt Nam phấn đấu trở thành nước đang phát triển có công nghiệp hiện đại và thu nhập trung bình cao, với mức thu nhập bình quân đầu người dự kiến đạt khoảng 8.500 USD. Để đạt được điều này, nền kinh tế cần duy trì tốc độ tăng trưởng tối thiểu 10% mỗi năm. Đây là một thách thức rất lớn nhưng cũng là con đường duy nhất để tiến tới mục tiêu trở thành nước phát triển, thu nhập cao vào năm 2045.

Dựa trên quyết tâm của Trung ương Đảng và Bộ Chính trị, Chính phủ kiên định mục tiêu tăng trưởng cao gắn liền với tính bền vững, tận dụng tối đa nội lực và những dư địa phát triển còn rất lớn của đất nước.

Nhìn lại giai đoạn 2021 - 2025, dù chịu tác động nặng nề của đại dịch Covid-19 và những biến động địa chính trị phức tạp, Việt Nam vẫn đạt được tốc độ tăng trưởng bình quân cả nhiệm kỳ ước đạt 6,4%, tiệm cận mục tiêu Quốc hội giao.

Từ kinh nghiệm này, Phó Thủ tướng cho rằng trong giai đoạn tới, Việt Nam không thể tiếp tục dựa vào mô hình tăng trưởng cũ vốn chủ yếu khai thác đất đai, tài nguyên và lao động giá rẻ. Thay vào đó, cốt lõi của sự phát triển phải nằm ở khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. "Đây chính cốt tử, cốt lõi trong việc tăng trưởng của chúng ta", Phó Thủ tướng nhấn mạnh.

Theo Phó Thủ tướng, Chính phủ đang quyết liệt hoàn thiện thể chế, đặc biệt là thể chế tài chính trong năm 2025 để khuyến khích doanh nghiệp ứng dụng công nghệ, đồng thời đặt mục tiêu nâng tỷ trọng đóng góp của khoa học công nghệ vào tăng trưởng từ 14% hiện nay lên 30% vào năm 2030.

Về tính khả thi tại các địa phương, Phó Thủ tướng bày tỏ sự tin tưởng vào quyết tâm của các tỉnh, thành phố, đặc biệt sau khi thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính từ 63 tỉnh thành xuống còn 34. Ngay cả những địa phương còn nhiều khó khăn như Điện Biên hay Cao Bằng cũng sở hữu những thuận lợi riêng từ “chân đế” nhỏ, nếu biết khai thác tốt tiềm năng thì khả năng tăng trưởng đột phá là hoàn toàn khả thi.

“Điện Biên hay Cao Bằng nếu biết cách tận dụng tiềm năng, lợi thế của mình thì tăng trưởng có thể không chỉ là 10% mà thậm chí có thể đạt 20% đến 30%. Con số này rất khó đối với những địa phương có quy mô kinh tế lớn. Tôi hoàn toàn tin tưởng vào những gì Điện Biên đang và sẽ làm, chắc chắn địa phương này sẽ duy trì mức tăng trưởng cao bắt đầu từ năm 2026”, Phó Thủ tướng kỳ vọng.

Liên quan đến kết quả quý I năm 2026 đạt 7,83%, mặc dù chưa chạm mức mục tiêu 9,1%, nhưng đây là bước đệm quan trọng để các quý tiếp theo nỗ lực đạt mức tăng trưởng bình quân 11%, tạo đà cho cả nhiệm kỳ.

Để giải quyết bài toán nguồn lực, Phó Thủ tướng cho biết tổng nhu cầu vốn đầu tư cho giai đoạn 5 năm tới để đạt tăng trưởng hai con số là khoảng 38,5 triệu tỷ đồng. Trong đó, vốn đầu tư công chiếm khoảng 8,5 triệu tỷ đồng, tương đương 22% tổng vốn đầu tư toàn xã hội và chiếm 40% tổng chi ngân sách nhà nước.

Điều này đòi hỏi cả hệ thống chính trị phải tiếp tục thực hiện tinh thần "thắt lưng buộc bụng", tiết kiệm chi thường xuyên để dồn lực cho đầu tư phát triển. Bên cạnh đó, 78% nguồn vốn còn lại phải huy động từ xã hội, các doanh nghiệp FDI và thị trường vốn.

Về chính sách tiền tệ và tài khóa, Chính phủ định hướng giảm dần sự phụ thuộc vào nguồn vốn tín dụng ngân hàng để hạn chế rủi ro thanh khoản và áp lực lãi suất. Thay vào đó, trọng tâm sẽ là phát triển thị trường chứng khoán với mục tiêu quy mô vốn hóa đạt 120% GDP vào năm 2030. Việc nâng hạng thị trường từ cận biên lên mới nổi sẽ giúp thu hút dòng vốn lớn từ các quỹ đầu tư quốc tế, tạo nguồn vốn trung và dài hạn cho doanh nghiệp.

Song song với đó, chiến lược thu hút FDI thế hệ mới sẽ được triển khai theo hướng chọn lọc, bắt buộc chuyển giao công nghệ cho doanh nghiệp trong nước nhằm xây dựng hệ sinh thái sản xuất bền vững, thực chất.

Cuối cùng, một trong những giải pháp then chốt để cải thiện hiệu suất nền kinh tế là giảm chỉ số ICOR từ mức 6,4 hiện nay xuống dưới 5. Để làm được điều này, Chính phủ sẽ tập trung vào tính hiệu quả của dự án, thay vì đầu tư dàn trải sẽ chỉ tập trung vào khoảng 3.000 dự án trọng điểm, có sức lan tỏa lớn.

"Ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số phải thực sự ngấm vào từng doanh nghiệp, chứ không thể chỉ nằm ở các học viện hay các viện nghiên cứu. Từ các tập đoàn lớn đến từng hộ kinh doanh đều phải chủ động hưởng ứng và nhập cuộc; bởi chỉ có như vậy, chúng ta mới thực sự nâng cao được năng suất”, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng nhấn mạnh.

×